Nakliyede yaşanan aksamalar ve arz endişelerinin artmasıyla alüminyum fiyatlarında geçen ay sert yükselişler öne çıktı.

ORTA DOĞU'DAKİ GERİLİM ALÜMİNYUM ARZINI TEHLİKEYE ATIYOR

Küresel alüminyum üretiminin yaklaşık 10'da 1'i Basra Körfezi'nde yoğunlaşırken, Hürmüz Boğazı'nın kapanması ihracatı engelliyor. İran'ın füze ve dron saldırıları bölgedeki tesisleri uzun süreliğine tehdit ediyor.

Katar ve Bahreyn'de alüminyum üreticileri üretimi durdururken, Orta Doğu'nun küresel alüminyumun üretiminin önemli bir kısmını karşılaması nedeniyle bu yıl küresel alüminyum açığının artacağı tahmin ediliyor.

Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) merkezli Emirates Global Aluminium'a (EGA) ait Et-Tavila tesisinin, İran'ın füze ve insansız hava araçlarıyla (İHA) Halife Ekonomik Bölgesi'ne düzenlediği saldırılarda zarar görmesi de arza ilişkin endişelerin kayda değer bir şekilde artmasına neden oldu.

1,6 milyon ton kapasiteli Et-Tavila tesisinin uzun vadede devre dışı kalabileceği tahmin edilirken, böyle bir senaryoda tesisin 200 bin tonluk arz fazlasından, gelecek yıl yaklaşık 1,3 milyon tonluk açığa düşebileceği öngörülüyor.

Diğer taraftan Çin'in de alüminyum talebinde artış görülüyor.

Katar'daki Qatalum tesisi 3 Mart'tan bu yana kontrollü kısıntıyla yüzde 60 kapasiteye düştü.

Küresel arzın yüzde 1'ini karşılayan tesisin hazirana kadar bu seviyede çalışması bekleniyor.

Bahreyn'deki Alba tesisi daha sert bir adım attı. Küresel arzın yüzde 2'sini karşılayan tesisin 14 Mart'ta toplam kapasitesinin yüzde 19'unu oluşturan 1-3 numaralı hatlarını kapattı.

Hatların en erken haziran ayında başlayabileceği öngörülüyor.

Alüminyum fiyatlarındaki artışta Orta Doğu dışındaki faktörler de etkili oldu. Mozambik'teki yaklaşık 560 bin ton kapasiteli Mozal izabe tesisinin bakıma alınması da arz endişelerini artırdı.

ALÜMİNYUM GEÇEN AY 4 YILIN EN YÜKSEK SEVİYESİNİ GÖRDÜ

Alüminyumun ton başına fiyatı, ABD/İsrail-İran Savaşı kaynaklı risklerin arza yönelik bozulmalara yol açmasıyla Londra Metal Borsası'nda yüzde 10,4 artarak yaklaşık 2 yılın en hızlı aylık yükselişini kaydederken, şubat ayında 3 bin 140 dolar olan fiyat mart ayında 3 bin 467 dolara çıktı.

Alüminyum yılbaşına göre de yüzde 15,7 yükseldi.

Londra Metal Borsası'nda alüminyumun ton başına fiyatı Nisan 2024'te yüzde 10,9 artmıştı.

Alüminyum, geçen ay 3 bin 546 dolarla Mart 2022'den bu yana en yüksek seviyeyi görmüştü.

"GLOBAL PAZARDA ZATEN SAVAŞ ÖNCESİ ALÜMİNYUM PİYASASI SIKIYDI"

Ak Yatırım Uluslararası Piyasalar Stratejisti Uraz Çay, AA muhabirine yaptığı değerlendirmede, "Hürmüz Boğazı'nın kapanması ile Katar, Bahreyn ve Birleşik Arap Emirlikleri'nin toplam 6,2 milyon ton yıllık alüminyum üretimi ve ihracatı soru işaretleri içerdi. Bu üç ülkenin Hürmüz Boğazı üzerinden alüminyum ihracatı yüzde 80’lik bir orana sahip." dedi.

Global pazarda zaten savaş öncesi alüminyum piyasasının sıkı olduğunu belirten Çay, arzın talebe yetiştiğini ancak talep fazlasının riskleri artırdığını ifade etti.

Çay, savaş ile beraber arz açığı risklerinin daha da arttığını dile getirdi.

Dünyanın en büyük alüminyum üreticisi Çin’de de "üretim kotasının" kapasite fazlasını sınırlandırmak için devam ettiğini kaydeden Çay, bütün bu değişkenler ışığında fiyatların da 2022 yılından beri en yüksek seviyelere geldiğini vurguladı.

Çay, "Hürmüz Boğazı'nın global ham madde piyasaları açısından petrol ve doğal gaz dışında da oldukça kritik olduğunun çok net bir göstergesi oldu. Boğazda bundan sonra tankerlerin/gemilerin geçiş durumu da alüminyum fiyatlarının gelecekteki durumunu belirleyecek." ifadelerini kullandı.

Ancak hafta sonuna doğru Trump'ın söylemlerini sertleştirmesi, enerji fiyatları ile tahvil faizlerini yükseltirken, varlık fiyatları üzerinde baskı oluşturdu.

Analistler, jeopolitik gelişmelerin yanı sıra dünya genelinde enflasyon ve faiz beklentileri üzerinde makroekonomik verilerin de etkili olduğunu belirterek, gelecek hafta yatırımcıların odağının ABD'de açıklanacak enflasyon ve büyüme verileri ile Fed'in son toplantısına ilişkin tutanaklarda olacağını ifade etti.

TRUMP VE POWELL'IN AÇIKLAMALARI PİYASALARIN YÖNÜNDE ETKİLİ OLDU

Beyaz Saray'da yaptığı "Ulusa Sesleniş"te İran gündemine ilişkin güncel durumu değerlendiren ABD Başkanı Donald Trump, İran'daki askeri hedeflerini önemli ölçüde tamamladıklarını ve yakında süreci "bitireceklerini" belirterek, "Amerika'nın (İran'daki) tüm askeri hedeflerini çok kısa bir süre içinde tamamlama yolundayız ancak önümüzdeki 2-3 hafta içinde onlara çok sert bir darbe indireceğiz." dedi.

Fed Başkanı Jerome Powell da Orta Doğu'da yaşanan gelişmeler karşısında para politikasında "bekle-gör" yaklaşımı için uygun bir konumda olduklarını söyledi.

Powell, enflasyon beklentilerinin kısa vadenin ötesinde iyi çıpalanmış göründüğünü ifade ederek, iş gücü piyasasına yönelik aşağı yönlü risklerin daha düşük faizleri gerektirdiğini, buna karşılık enflasyona yönelik yukarı yönlü risklerin ise faizlerin düşürülmemesini telkin ettiğini belirtti.

Bu iki hedef arasında belirgin bir gerilim bulunduğunu vurgulayan Powell, zorlu bir dönemde "oy birliği" beklemenin yanıltıcı olabileceğini dile getirdi.

MAKROEKONOMİK VERİLER KARIŞIK SİNYALLER VERDİ

Makroekonomik tarafta ise ABD'de JOLTS açık iş sayısı şubatta 6 milyon 882 bine inerek piyasa beklentilerinin altında kaldı. İşe alım sayısı da aynı dönemde 498 bin azalışla 4 milyon 849 bine gerileyerek Nisan 2020'den bu yana en düşük seviyesini gördü. Bu veriler, iş gücü piyasasındaki kırılganlığın sürdüğüne işaret etti.

Bununla birlikte, haftanın sonunda açıklanan mart ayı tarım dışı istihdam verisinin beklentileri aşması ve işsizlik oranının gerilemesi, faiz indirimi beklentilerini yeniden sınırladı. Ancak piyasaların kapalı olması nedeniyle söz konusu gelişmeler fiyatlamalara yansımadı.

ABD Çalışma Bakanlığı verilerine göre, ülkede tarım dışı istihdam mart ayında 178 bin kişilik artış kaydetti. İşsizlik oranı da yüzde 4,4'ten yüzde 4,3'e geriledi.

Bu gelişmelerin ardından ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 4,32 seviyesini görürken, dolar endeksi de yüzde 0,1 düşüşle 100 seviyesine indi.

DEĞERLİ METALLERDE YÜKSELİŞ GÖRÜLDÜ

Değerli metallerde tamamlanan haftada altın öncülüğünde dört haftalık düşüş serisi son buldu. Hafta başında Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılabileceğine yönelik haber akışı, piyasalarda jeopolitik risk algısını bir miktar azaltarak değerli metalleri desteklerken, büyük merkez bankalarının para politikalarında daha yumuşak bir çizgi izleyebileceğine yönelik beklentiler de fiyatlardaki yükselişi güçlendirdi. Ancak hafta sonuna doğru Trump'ın sertleşen açıklamaları, yükseliş ivmesini sınırladı.

Bu gelişmelerle değerli metallerde ons bazında fiyatlar gümüşte yüzde 4,7, platinde yüzde 6,9, paladyumda yüzde 9,2 ve altında yüzde 4,1 arttı.

BAZ METALLERDE ARZ GÜVENLİĞİ VE MALİYET BASKISI ÖNE ÇIKTI

Baz metallerde söz konusu dönemde fiyatlamaların ana eksenini enerji maliyetleri, arz güvenliği ve sanayi zincirine ilişkin belirsizlikler oluşturdu. İran'ın Bahreyn ve Birleşik Arap Emirlikleri'ndeki önemli tesislere yönelik saldırıları, özellikle alüminyum tarafında arz sıkışıklığı endişesi yarattı.

Körfez Bölgesi'nin küresel alüminyum arzındaki ağırlığı, fiziki piyasadaki kaygıları artırdı.

Analistler, Körfez ülkelerinin Çin dışı küresel alüminyum ihracatında yaklaşık yüzde 18 paya sahip olması nedeniyle bölgedeki her aksamanın Batı sanayisi açısından daha güçlü sonuçlar doğurabileceğini kaydetti.

Bakır, çinko ve kurşunda ise daha çok maliyet baskıları ve stok dinamikleri öne çıktı. Çin'de mart ayında resmi imalat PMI verisinin toparlanma göstermesi sanayi metalleri için talep yönlü kısmi destek verse de piyasa katılımcıları bu yükselişleri daha çok arz ve lojistik kaynaklı fiyatlama olarak değerlendirdi.

Baz metallerde tezgah üstü piyasada geçen hafta libre bazında fiyatlar bakırda yüzde 4,5, çinkoda yüzde 5, alüminyumda yüzde 5,4 ve kurşunda yüzde 2,3 artarken, nikelde yüzde 0,6 gerileme görüldü.

ENERJİ GRUBUNDA HÜRMÜZ BOĞAZI ETKİSİ İZLENDİ

Enerji grubunda haftanın ana belirleyicisi, Orta Doğu'daki arz kesintileri ve Hürmüz Boğazı çevresindeki taşımacılık riskleri oldu. Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) Başkanı Fatih Birol, bölgede kaybedilen petrol arzının 12 milyon varili aştığını ve nisandaki kayıpların mart ayının iki katına çıkabileceğini söyledi.

Birol, jet yakıtı ve dizel başta olmak üzere ürün piyasalarındaki sıkışıklığın önce Asya'da, daha sonra Avrupa'da daha belirgin hissedileceğini ifade etti.

Analistler, petrol piyasasında bundan sonraki seyrin büyük ölçüde Hürmüz Boğazı'ndaki akışların ne ölçüde normale döneceğine, enerji altyapısına yönelik hasarın artıp artmayacağına ve büyük tüketici ekonomilerin stratejik rezerv adımlarına bağlı olacağını belirtti.

Bununla birlikte, haftalık bazda Brent petrolün varil fiyatı yüzde 0,2 artarken, New York Ticaret Borsası'nda işlem gören doğal gazın İngiliz termal birimi (MMBtu) cinsinden fiyatı yüzde 6,4 geriledi.

TARIM EMTİALARINDA ENERJİ VE LOJİSTİK MALİYETLERİ ETKİLİ OLDU

Tarım emtia piyasalarında ise enerji maliyetleri, lojistik sorunlar ve girdi fiyatları belirleyici oldu.

Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütünün (FAO) Gıda Fiyat Endeksi martta aylık bazda yüzde 2,4 yükselerek Eylül 2025'ten bu yana en yüksek seviyesine çıktı. Tahıl fiyatlarının yüzde 1,5 arttığı, buğday fiyatlarındaki yükselişte ABD ve Avustralya'daki olumsuz ürün tahminlerinin etkili olduğu, bitkisel yağ fiyatlarının yüzde 5,1 ve şeker fiyatlarının yüzde 7,2 yükseldiği belirtildi.

FAO, söz konusu savaşın 40 günü aşması halinde yüksek enerji ve gübre maliyetlerinin gelecek yılın ekim kararlarını da etkileyebileceği uyarısında bulundu.

Bu gelişmelerle birlikte Chicago Ticaret Borsası'nda kile başına fiyatlar pirinçte yüzde 1,3 ve soya fasulyesinde yüzde 0,3 artarken, buğdayda yüzde 1,2 ve mısırda yüzde 2,2 geriledi.

Kahve tarafında ise hem yüksek çekirdek maliyetleri hem de zayıf talep görünümü öne çıktı. Artan kahve fiyatlarına rağmen bazı büyük şirketlerin satış ve karını artırdığı, ancak jeopolitik gerilimler nedeniyle lojistik maliyetlerin daha da yükselebileceği belirtildi.

ABD'de Intercontinental Exchange'te libre bazında fiyatlar pamukta yüzde 2 artarken, şekerde yüzde 5,1 ve kahvede yüzde 1,9 düşüş görüldü. Kakaonun ton başına fiyatı da haftayı yüzde 2,7 yükselişle tamamladı.

ABD ile İran cephesinden savaşın seyrine ilişkin gelen çelişkili mesajlar risk algısının yüksek kalmasına neden olurken, petrol fiyatlarındaki yükseliş bu hafta ivme kaybetse de küresel enflasyon endişeleri canlılığını korudu.

Para piyasalarındaki fiyatlamalara ilişkin gelişmelerin de yakından takip edildiği haftada, ABD Merkez Bankası (Fed) başta olmak üzere büyük merkez bankalarının faiz patikasına ilişkin beklentilerde belirgin değişimler görüldü.

Daha önce öne çıkan "güvercin" beklentilerin yerini daha "şahin" öngörüler aldı.

Analistler, savaşın küresel piyasalarda sert oynaklık yarattığını, enerji fiyatlarındaki yükselişin ise merkez bankalarının faiz indirim alanını daralttığını belirtti.

Chicago Fed Başkanı Austan Goolsbee, enflasyonun şu aşamada daha büyük risk olduğunu, işsizlik oranı görece istikrarlı kaldığı için Fed'in önceliğinin fiyat baskılarını izlemek olduğunu söyledi.

Fed Başkan Yardımcısı Philip Jefferson ise yüksek enerji fiyatlarının enflasyonu kötüleştirebileceğini ve tüketici ile işletme harcamalarını zayıflatabileceğini belirterek, fiyat istikrarı ile tam istihdam hedefi arasında daha zor bir denge oluştuğuna işaret etti.

Fed Yönetim Kurulu Üyesi Michael Barr da Orta Doğu'daki çatışmaların yarattığı riskler nedeniyle faizlerin bir süre daha sabit tutulmasının gerekebileceğine dikkati çekti.

Makroekonomik veri tarafında ise ABD'de imalat sanayi PMI martta 52,4'e yükselirken, hizmet sektörü PMI 51,1'e, bileşik PMI ise 51,4'e gerileyerek 11 ayın en düşük seviyesine indi.

Mart ayında tüketici güveninin üç ayın en düşük seviyesine gerilemesi de artan benzin ve enerji maliyetlerinin hane halkı beklentilerini olumsuz etkilediğine işaret etti.

Söz konusu veriler, büyümede ivme kaybı ile enflasyon baskılarının aynı anda izlendiğine işaret etti.

Bu gelişmelerin ardından ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 4,45'e kadar çıkarak yaklaşık son 8 ayın en yüksek seviyesini görürken, dolar endeksi de yüzde 0,5 artışla 100,2 seviyesine çıktı.

DEĞERLİ METALLERDE DOLAR VE FAİZ BASKISI ÖNE ÇIKTI

Değerli metaller bu hafta, güvenli liman talebinin tamamen ortadan kalkmamasının yanı sıra doların görece güçlü seyri ve faizlerin uzun süre yüksek kalabileceğine yönelik beklentiler nedeniyle dalgalı bir seyir izledi.

Hafta içinde dalgalı seyreden altının ons fiyatı, bu süreçte sert düşüş gösterse de haftanın son işlem gününde gelen tepki alımlarıyla kayıplarının bir kısmını telafi ederek haftayı yatay seyirle tamamladı.

Buna karşın piyasalarda genel görünüm, enerji fiyatlarındaki yükselişin enflasyonist baskıları artırabileceği ve bunun da merkez bankalarının faiz indirimleri konusunda daha temkinli hareket etmesine yol açabileceği yönünde şekillendi.

Bu gelişmelerle altının ons fiyatı, hafta içinde en yüksek 4 bin 601,74 doları, en düşük 4 bin 99,52 doları görürken, haftayı 4 bin 493,54 dolar seviyesinde tamamladı.

Gümüşün ons fiyatı da altına paralel bir seyir izledi. Gümüşün ons fiyatı, hafta içinde en yüksek 74,56 doları, en düşük 61 doları görürken, haftayı 69,72 dolar seviyesinde kapattı.

Analistler, değerli metallerde fiyatlamalarda jeopolitik risklerin yanı sıra enflasyon ve faiz beklentilerinin de etkili olduğunu, bu nedenle yön arayışında ABD istihdam verileri ile Fed yetkililerinin açıklamalarının izleneceğini belirtti.

Bununla birlikte tahvil piyasalarında satış baskısının sürmesi de değerli metaller üzerinde ek baskı oluşturdu.

Bu gelişmelerle birlikte değerli metallerde ons bazında fiyatlar gümüşte yüzde 2,7 artarken, platinde yüzde 3,4 ve paladyumda yüzde 1,9 geriledi. Altın ise haftayı yatay seyirle tamamladı.

BAZ METALLERDE MALİYET BASKILARI ETKİLİ OLDU

Baz metallerde ise bu hafta fiyatlamaların ana eksenini maliyet baskıları, enerji fiyatlarındaki oynaklık ve sanayi üretiminin görünümüne ilişkin endişeler oluşturdu.

Enerji şokunun enerji yoğun sektörlerde üretim maliyetlerini artırdığı, bunun da sanayi metalleri üzerinde dolaylı baskı yarattığı görüldü. Özellikle petrol ve gaz fiyatlarındaki yükseliş, üretim ve taşımacılık giderleri üzerinden metal fiyatlamalarını etkiledi.

Analistler, baz metallerde son haftadaki yükselişi güçlü küresel talep işaretinden çok maliyet yönlü ve arz zinciri kaynaklı bir fiyatlama olarak değerlendirdi.

Baz metallerde tezgah üstü piyasada bu hafta libre bazında fiyatlar, bakırda yüzde 3,1, nikelde yüzde 1,8, çinkoda yüzde 1,4, alüminyumda yüzde 2,8 artarken, kurşun yatay seyretti.

BRENT PETROLDE ARZ RİSKİ ÖNE ÇIKTI

Enerji grubunda hafta boyunca arz risklerinin öne çıkmasına karşın negatif bir seyir izlendi.

ABD/İsrail ve İran kaynaklı çatışmaların etkisiyle Hürmüz Boğazı çevresinde artan gerilim, petrol piyasasında risk priminin yüksek kalmasına neden oldu.

Hafta içinde arz endişeleri fiyatları desteklerken, kar satışları ve çatışmanın daha geniş bir alana yayılmayabileceğine yönelik beklentilerin ardından Brent petrol haftayı düşüşle tamamladı.

Analistler, enerji piyasasında bundan sonraki seyrin büyük ölçüde Hürmüz Boğazı'ndaki geçişlerin ne ölçüde normalleşeceğine, çatışmanın enerji altyapısına sıçrayıp sıçramayacağına bağlı olacağını belirtti.

Bununla birlikte, haftalık bazda Brent petrolün varil fiyatı yüzde 1,4, New York Ticaret Borsası'nda işlem gören doğal gazın İngiliz termal birimi (MMBtu) cinsinden fiyatı da yüzde 2,3 geriledi.

TARIM EMTİALARINDA ENERJİ ETKİSİ İZLENDİ

Tarım emtia piyasalarında tamamlanan haftada, ABD'de biyoyakıt politikalarına ilişkin beklentiler, haftalık ihracat verileri, hava koşulları ve enerji maliyetleri fiyatlamalarda belirleyici oldu.

Bu gelişmelerle birlikte Chicago Ticaret Borsası'nda kile başına fiyatlar buğdayda yüzde 1,8 artarken, soya fasulyesinde yüzde 0,2, mısırda yüzde 0,8 ve pirinçte yüzde 0,1 geriledi.

ABD'de Intercontinental Exchange'te libre bazında fiyatlar şekerde yüzde 0,3 ve pamukta yüzde 3,2 artarken, kahvede yüzde 2,8 düşüş görüldü. Kakaonun ton başına fiyatı da haftayı yüzde 2,9 kayıpla tamamladı.

BAKIRDA DÜŞÜŞ SÜRÜYOR! 12 BİN DOLARIN ALTINA GERİLEDİ

Geçen hafta Nisan 2025'ten bu yana en sert haftalık kaybını yaşayan bakır, Londra Metal Borsası’nda (LME) yüzde 6,7 gerilemişti. Yeni haftada da düşüş devam ederken fiyatlar gün içinde yüzde 1,8'e kadar geri çekilerek 11 bin 840 dolara kadar indi. Böylece bakır, son üç ayın en düşük seviyelerini gördü.

LME'de TSİ saat 10.37 itibarıyla bakır fiyatları ton başına yaklaşık 12.021,00 dolar seviyesinden işlem görüyor.

SAVAŞ VE ENERJİ MALİYETLERİ BASKI YARATIYOR

Dördüncü haftasına giren savaşın etkisiyle petrol ve doğal gaz fiyatlarındaki yükselişin, küresel ekonomik faaliyet üzerinde baskı oluşturabileceği değerlendiriliyor. Artan enerji maliyetlerinin enflasyonu yukarı çekmesi ve merkez bankalarını daha sıkı para politikalarına yönlendirmesi, emtia piyasasında risk iştahını zayıflatıyor.

"HENÜZ DİP GÖRÜLMEDİ"

Çinli üretici Zhejiang Hailiang Co.'nun kıdemli analisti Yan Yuhao, piyasada durgunluk ve enflasyon beklentilerinin fiyatlandığını belirterek bakırda düşüşün henüz sona ermediğini ifade etti.

Öte yandan, Şanghay Vadeli İşlemler Borsası'nda bakır fiyatının ton başına 100 bin yuanın (14.485 dolar) altına gerilemesi, Çinli üreticilerin alımlarını artırdı. Siparişleri önümüzdeki aya kadar dolu olan üreticilerden gelen bu talebin, yerel fiyatların LME'ye kıyasla daha güçlü kalmasına katkı sağladığı belirtiliyor.

DİĞER METALLERDE DE SATIŞ BASKISI

Baz metaller genelinde zayıf seyir devam ederken alüminyum fiyatı da yüzde 0,4 düşüşle ton başına 3.201,50 dolara geriledi. Piyasalarda risk iştahının düşük kalması, metal fiyatları üzerindeki baskının sürmesine neden oluyor.

Bu kapsamda ABD'de şubatta tüketici fiyat endeksi aylık bazda yüzde 0,3, çekirdek enflasyon ise yüzde 0,2 arttı. Söz konusu veriler enflasyonda kontrollü bir seyre işaret etse de petrol ve doğal gaz fiyatlarında savaş kaynaklı sert yükselişlerin gelecek aylarda enflasyon görünümünü bozabileceğine yönelik endişeler emtia piyasalarında fiyatlamalar üzerinde belirleyici oldu.

Fed ise politika faizini beklentilere paralel olarak yüzde 3,50-3,75 aralığında sabit tuttu. Fed Başkanı Jerome Powell, yüksek enerji fiyatlarının kısa vadede manşet enflasyonu yukarı çekebileceğini ancak bu etkinin boyutu ve süresine ilişkin belirsizliğin sürdüğünü söyledi.

Öte yandan Avrupa Merkez Bankası (ECB), İngiltere Merkez Bankası (BoE) ve Japonya Merkez Bankası (BoJ) da faiz oranlarını sabit tutarken bankalar, artan enerji maliyetlerinin enflasyon üzerinde yukarı yönlü risk oluşturduğuna vurgu yaptı.

ECB, bu yıl için enflasyon tahminini yukarı yönlü revize ederken, BoE enflasyonist risklerin sürmesi halinde ilave sıkılaşmaya gidilebileceğinin mesajını verdi. BoJ da enerji fiyatlarındaki artışın kalıcı enflasyon baskısı oluşturması durumunda gerekli adımların atılabileceğini belirtti.

Bu gelişmeler, Fed'in yakın vadeli faiz indirimi beklentilerini zayıflatırken, ABD'de tahvil faizlerinin yükselmesine yol açtı. Diğer büyük merkez bankalarından gelen sıkı para politikası mesajları ise doların endeksinin yükselişini sınırladı.

ABD-İsrail ile İran arasında süren çatışmaların kısa sürede sona ereceği beklentilerinin zayıflaması ve Hürmüz Boğazı çevresindeki risklerin gündemde kalması, piyasalarda risk algısının yüksek seyretmesine yol açtı.

Bu gelişmelerin ardından ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi haftayı yüzde 4,39 seviyesinde, dolar endeksi de yüzde 0,7 azalışla 99,6 seviyesinde tamamladı.

DEĞERLİ METALLERDE GÜVENLİ LİMAN TALEBİ ZAYIF KALDI

Orta Doğu'daki gelişmelerin desteklediği güvenli liman talebine karşın ABD'de faizlerin uzun süre yüksek kalacağına ilişkin beklentiler ve dolar endeksinin güçlü seyrini koruması, değerli metaller üzerinde baskı oluşturdu.

Altının onsu 5 bin 44,6 dolara kadar yükselmesine karşın söz konusu gelişmelerin etkisiyle bu haftayı yüzde 10,45 değer kaybıyla 4 bin 495 dolardan tamamladı. Aynı dönemde gümüşün onsu da altına paralel negatif bir seyir izledi. En yüksek 82,6 doları gören ons gümüş haftayı yüzde 15,7 değer kaybıyla 67,9 dolardan kapattı.

Söz konusu dönemde diğer değerli metallerden paladyum yüzde 9,3, platin de yüzde 4,8 geriledi.

BAZ METALLERDE BÜYÜME ENDİŞESİ ETKİLİ OLDU

Baz metallerde de küresel büyümeye ilişkin temkinli görünüm ve finansal koşullardaki sıkılığın sürebileceğine yönelik beklentiler fiyatları baskıladı. Baz metallerde tezgah üstü piyasada bu hafta libre bazında fiyatlar bakırda yüzde 6,5, çinkoda yüzde 6,7, alüminyumda yüzde 6,5 ve nikelde yüzde 2,5 azalırken kurşun yüzde 0,3 arttı.

ARZ KESİNTİSİ ENDİŞELERİ PETROLÜ DESTEKLEDİ

Brent petrolün varil fiyatı enerji altyapılarını hedef alan saldırılar ve Hürmüz Boğazı'ndaki gelişmelerin etkisiyle pozitif bir seyir izledi. Hafta içinde en yüksek 113,7 doları, en düşük 96,9 doları gören Brent petrol, haftayı yüzde 6,8 değer kazancıyla 107,9 dolardan tamamladı.

Analistler, enerji piyasalarındaki fiyatlamalarda Hürmüz Boğazı'ndaki geçişlerin ne ölçüde normale döneceğine ve enerji altyapısına yönelik saldırıların sürüp sürmeyeceğinin etkili olduğunu söyledi.

TARIM EMTİALARI KARIŞIK SEYRETTİ

Tarım emtia piyasalarında tamamlanan haftadaki fiyatlamalarda, enerji, gübre ve lojistik maliyetlerindeki artışla karışık bir seyir izledi. Orta Doğu'daki gelişmeler nedeniyle gübre sevkiyatlarında yaşanan aksamalar ve yükselen enerji fiyatları, özellikle gelişmekte olan ülkelerde yeni bir gıda fiyat şoku endişesini artırdı.

Söz konusu gelişmeler, tarım ürünlerinde sadece arz maliyetlerini değil, gelecek döneme ilişkin enflasyon beklentilerini de etkiledi.

Bu gelişmelerle birlikte Chicago Ticaret Borsası'nda kile başına fiyatlar buğdayda yüzde 2,9, soya fasulyesinde yüzde 5,3, pirinçte yüzde 2,5 ve mısırda yüzde 0,2 geriledi.

ABD'de Intercontinental Exchange'te libre bazında fiyatlar kahvede yüzde 9,1, şekerde yüzde 8,8 ve pamukta yüzde 2,3 artarken kakaonun ton başına fiyatı yüzde 1,6 geriledi.

Ancak mart ayının ilk haftasıyla birlikte jeopolitik gerilimin sıcak çatışmaya dönüşmesi piyasalarda dengeleri değiştirdi. Artan risk algısıyla yatırımcıların güvenli limanlara yönelmesi bakırda satış baskısını artırdı. Bu gelişmelerle birlikte bakır fiyatları mart ortasında 5,7 dolar seviyesinin altına geriledi.

ENERJİ TESİSLERİNE YÖNELİK SALDIRILAR ETKİLİ OLDU

Savaşın ilerleyen günlerinde özellikle Güney Pars Gaz Sahası gibi kritik enerji altyapılarına yönelik karşılıklı saldırılar, küresel piyasalarda tedirginliği artırdı. Enerji arzına yönelik risklerin yükselmesi lojistik maliyetlerini artırırken, sanayi üretiminde yavaşlama beklentilerini de güçlendirdi.

Analistler, enerji arzındaki aksaklıkların üretim maliyetlerini artırmasına rağmen küresel talepteki zayıflamanın fiyatlar üzerinde daha belirleyici olduğunu ifade ediyor.

PİYASALARDA YÖN ARAYIŞI SÜRÜYOR

Yıla güçlü başlayan ve ocak sonunda rekor seviyelere ulaşan bakır fiyatları, bu ay yüzde 8'in üzerinde geriledi. Bakır fiyatları, 10.00 yazım saati itibarıyla bakırın ton fiyatı yüzde 1,66 yükselişle 12.021,00 dolar seviyesinde seyrediyor.

GÜMÜŞTE 95 DOLAR KRİTİK EŞİK

Rapora göre gümüşte 95 dolar/ons seviyesi kısa vadede önemli bir direnç noktası olarak öne çıkıyor. Bu seviyenin üzerinde kalıcılık sağlanması halinde fiyatların 110–120 dolar/ons bandına doğru ivmelenebileceği belirtiliyor.

Ancak savaşın sona ermesi veya bölgesel tansiyonun düşmesi halinde 95 doların altına sarkmaların satış baskısını artırabileceği, ilk etapta 82–85 dolar bandının gündeme gelebileceği ifade ediliyor.

Gümüş, son bir yılda yüzde 100’ün üzerinde prim yaparak emtia piyasasında en dikkat çeken performanslardan birini sergilemişti. Analistler, bu yükselişte hem jeopolitik risklerin hem de güneş enerjisi ve savunma sanayi talebinin etkili olduğunu belirtiyor.

PALADYUMDA DAHA SERT SENARYO

Paladyum tarafında ise volatilitenin daha yüksek olduğuna dikkat çekiliyor. Rusya merkezli arz riskleri ve otomotiv sektöründeki katalitik konvertör talebi fiyatları yukarı taşırken, ons fiyatı 1.600–1.700 dolar bandında dalgalanıyor.

Morgan Stanley’e göre savaş riskinin ortadan kalkması durumunda paladyumda ilk aşamada 1.450 dolar, ardından 1.300 dolar seviyeleri test edilebilir. Buna karşılık jeopolitik gerilimin sürmesi halinde 1.850–1.900 dolar bandı yeniden gündeme gelebilir.

“RİSK PRİMİ FİYATIN İÇİNDE”

Raporda öne çıkan ana mesaj, piyasaların şu anda önemli ölçüde risk primi fiyatladığı yönünde. Bu nedenle savaşın bitmesi ya da yaptırımların gevşetilmesi gibi gelişmelerin, özellikle spekülatif pozisyonların çözülmesine yol açabileceği belirtiliyor.

Banka, kısa vadede sert düzeltme ihtimaline dikkat çekerken, uzun vadede ise enerji dönüşümü, savunma harcamaları ve endüstriyel talep artışı nedeniyle gri metallerin stratejik önemini koruyacağını değerlendiriyor.

Özetle Morgan Stanley’e göre gümüşte 95 dolar, paladyumda 1.700 dolar seviyeleri sadece teknik eşik değil; aynı zamanda jeopolitik risk algısının da göstergesi. Savaşın seyrine bağlı olarak fiyatlamanın yönü hızlı şekilde değişebilir.

Altın: Güvenli Liman Rolünde, 5.300–5.400 Dolar Hedefi

Rapor analistlerine göre, ABD 10 yıllık tahvil faizlerinde geri çekilme ve dolar zayıflaması sürerse altın ons fiyatı mevcut ~5.180 dolar seviyesinden 5.300–5.400 dolar bölgesine yükselebilir. Morgan Stanley, merkez bankalarının altın stoklarını artırma eğilimiyle birlikte güvenli liman talebinin de etkisiyle altının dayanma gücünü vurguluyor.

Hafta boyunca küresel risk algısı, büyük ölçüde Hürmüz Boğazı'nın çevresindeki sevkiyat akışına ilişkin endişelerle şekillendi. Orta Doğu'dan Asya'ya ham petrol ve LNG akışında yaşanan aksama, yalnızca doğrudan arz riskini değil aynı zamanda sigorta, navlun ve teslim süreleri üzerinden maliyet baskısını artırdı.

Buna ek olarak, ABD'de enerji fiyatlarındaki sıçramanın enflasyonist etkilerine ilişkin kaygılar, piyasalarda faiz indirimlerinin zamanlamasına dair beklentilerin daha temkinli fiyatlanmasına yol açtı.

Analistler, artan jeopolitik risklerin etkisiyle değer kazanması beklenen değerli metallerin, faiz indirimi ihtimalinin zayıflamasıyla bu yükseliş potansiyelinin sınırlanarak değer kaybettiğini belirtti.

MAKROEKONOMİK VERİLER, FAİZ BEKLENTİLERİNİ YENİDEN ŞEKİLLENDİRDİ

Makroekonomik veri akışı da bu hafta emtia piyasalarındaki fiyatlamaların üzerinde etkili olmayı sürdürdü.

ABD'de şubat ayına ilişkin veriler, ekonomide ivme kaybına işaret ederken enerji fiyatlarındaki yükselişin enflasyon görünümünü bozabileceğine yönelik endişeler, yatırımcıların temkinli kalmasına neden oldu.

Bu dönemde ABD'de tarım dışı istihdam 92 bin kişi azalırken işsizlik oranı yüzde 4,4'e yükseldi. Ortalama saatlik kazançlar ise aylık bazda yüzde 0,4 arttı.

Bu veriler ışığında istihdam piyasasına yönelik artan endişeler, Fed'in daha güvercin tutum benimseyebileceği beklentisini güçlendirdi ve başta değerli metaller olmak üzere emtia piyasalarındaki fiyatlamaları yukarı yönlü destekledi.

ABD'de hizmet sektörü Satınalma Yöneticileri Endeksi de şubatta 56,1 ile son 3,5 yılın en yüksek seviyesine çıkarak ekonomik aktivitede karışık görünüm ortaya koydu.

Avrupa tarafında da enerji şokunun enflasyon görünümüne etkisi öne çıktı. Avrupa Merkez Bankası yetkilileri, Orta Doğu'daki gerilimin enerji fiyatları üzerinden kısa vadeli enflasyon risklerini artırabileceğine işaret ederken para politikasında veri odaklı yaklaşımın korunacağını vurguladı.

Avro Bölgesi'nde imalat sanayi Satınalma Yöneticileri Endeksi, şubatta 50,8'e yükselerek yaklaşık 4 yılın en yüksek seviyesini gördü ancak aynı dönemde girdi maliyetlerinde son 38 ayın en hızlı artışı ve satış fiyatlarında Mart 2023'ten bu yana en sert yükseliş kaydedildi.

Çin'de ise ekonomik aktiviteye ilişkin veriler, karışık sinyaller verdi. Resmi imalat sanayi PMI verisi, şubatta 49 ile daralmaya işaret ederken özel sektör imalat PMI verisi 52,1 ile genişlemenin sürdüğünü gösterdi.

Ayrıca Çin Merkez Bankası, döviz vadeli işlemlerinde uygulanan yüzde 20 risk rezerv oranını 2 Mart itibarıyla sıfıra indirerek finansal koşulların daha esnek olacağına dair mesaj verdi.

Bu gelişmelerin ardından ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi haftayı yüzde 4,14 seviyesinde tamamlarken dolar endeksi yüzde 1,4 artışla 99 seviyesine yükseldi.

DEĞERLİ METALLERDE GÜVENLİ LİMAN TALEBİ DOLAR BASKISIYLA DENGELENDİ

Değerli metaller, hafta genelinde dalgalı görünüm sergileyerek haftayı düşüşle tamamladı.

Hafta başında değerli metaller, enerji fiyatlarındaki sert yükselişin küresel enflasyonu yeniden hızlandırabileceğine yönelik endişeler ve doların güçlenmesiyle satış baskısı gördü.

Hafta sonuna doğru Orta Doğu'da çatışmaların genişlemesinin güvenli liman talebini desteklemesi ve ABD'de açıklanan zayıf istihdam verilerinin Fed'in faiz indirimlerine yönelebileceği beklentilerini güçlendirmesi, satış baskısını bir miktar sınırlasa da değerli metaller, haftalık bazda negatif seyrini korudu.

Analistler, değerli metallerde fiyatlamanın yalnızca jeopolitik risklerle değil bu gelişmelerin tahvil faizleri ve dolar endeksi üzerindeki etkileriyle de şekillendiğini belirterek, güvenli liman talebinin bazı seanslarda doların güçlenmesiyle baskılandığını, bazı seanslarda ise yeniden alımları desteklediğini kaydetti.

Bu gelişmelerle değerli metallerde ons bazında fiyatlar gümüşte yüzde 10, platinde yüzde 9,4, altında yüzde 1,8 ve paladyumda yüzde 1 azaldı.

ALÜMİNYUM, ARZ ENDİŞELERİYLE POZİTİF AYRIŞTI

Baz metallerde alüminyum hariç negatif seyir izlendi.

Alüminyum fiyatları, Körfez hattındaki sevkiyat sorunları, Bahreyn kaynaklı mücbir sebep açıklamaları ve Katar'da üretim kesintisi ihtimalinin arz endişelerini artırmasıyla haftalık bazda 2023 başından bu yana en güçlü yükselişini kaydetti.

Bölgenin küresel alüminyum arzında yaklaşık yüzde 8 paya sahip olması ve Hürmüz Boğazı üzerinden yılda 5 milyon tonun üzerinde sevkiyat yapılması da fiyatlardaki yükselişi destekledi.

Bank of America'nın 2026 yılı için küresel alüminyum açığı tahminini 1,5 milyon tona yükseltmesi ve Londra Metal Borsası (LME) stoklarının 456 bin 875 tona gerileyerek Temmuz 2025'ten bu yana en düşük seviyeyi görmesi de yükselişi destekleyen unsurlar arasında yer aldı.

Bakır fiyatları ise Çin'den gelen düşük imalat sanayi PMI verileri ve yüksek stok seviyelerinin etkisiyle baskı altında kaldı.

LME bakır stokları, 284 bin 325 tonla Ekim 2024'ten bu yana en yüksek seviyeye çıkarken ABD'nin 2025 boyunca 1,4 milyon ton rafine bakır ithal etmesi ve yıllık artışın yaklaşık 730 bin tona ulaşması, tarife beklentileriyle bağlantılı stoklama eğiliminin sürdüğüne işaret etti.

Nikel ve çinko tarafında ise arz yönlü riskler öne çıkmasına rağmen fiyatlar, haftayı negatif seyirle tamamladı.

Analistler, Endonezya'daki nikel üreticilerinin kritik girdi olan sülfürün yaklaşık yüzde 75'ini Orta Doğu'dan karşıladığını, lojistikte yaşanan bozulmaların rafinaj maliyetleri ve üretim sürekliliği açısından risk oluşturduğunu belirtti.

Baz metallerde tezgah üstü piyasada bu hafta libre bazında fiyatlar alüminyumda yüzde 8,8 artarken bakırda yüzde 3,5, nikelde yüzde 1,2, çinkoda yüzde 0,5 ve kurşunda yüzde 0,8 düşüş kaydetti.

PETROL VE DOĞAL GAZDA SEVKİYAT RİSKİ FİYATLARA YANSIDI

Enerji emtialarında haftanın ana belirleyicisi, Hürmüz Boğazı'nın çevresindeki sevkiyat riski ve Orta Doğu kaynaklı ham petrol arzına ilişkin endişeler oldu.

Brent petrol, arz kesintisi ihtimalinin fiyatlanması ve Orta Doğu'daki çatışmaların genişlemesinin etkisiyle 90,8 dolara yükselerek Ekim 2023'ten bu yana en yüksek haftalık kapanışını gerçekleştirdi.

Dubai ham petrolünün nakit primi 19,63 dolarla 2018'den bu yana en yüksek seviyeye çıktı. Brent petrolün Dubai petrolüne göre fiyat farkını gösteren EFS primi de hafta içinde 10,42 dolar kadar yükseldi. Bu durum, Asya'daki rafineriler açısından Dubai'ye kıyasla Brent bağlantılı ve diğer Atlantik havzası menşeli alternatif ham petrol türlerinin maliyetini artırdı.

Doğal gaz tarafında da hem ABD iç verileri hem küresel LNG riski birlikte izlendi.

Bu gelişmelerle Brent petrolün varil fiyatı haftalık bazda yüzde 24,4 artarken New York Ticaret Borsasında işlem gören doğal gazın İngiliz Termal Birimi (MMBtu) cinsinden fiyatı da yüzde 9 yükseldi.

TARIM EMTİALARINDA LOJİSTİK VE GÜBRE MALİYETLERİ ÖNE ÇIKTI

Tarım emtialarında tamamlanan haftada fiyatlamalar, jeopolitik ve lojistik risklerin etkisiyle şekillenirken özellikle Karadeniz hattındaki güvenlik endişeleri ile Orta Doğu'daki çatışmaların navlun, sigorta, enerji ve gübre maliyetleri üzerinden yarattığı baskı yatırımcıların odağına yerleşti.

Buğday ve mısırda risk primi güç kazanırken soya kompleksinde biyoyakıt ve soya yağına yönelik beklentiler, destekleyici unsur olarak izlendi.

Öte yandan, ABD Tarım Bakanlığının haftalık ihracat satışları verileri mısırda güçlü, buğday, soya fasulyesi ve pirinçte ise daha zayıf dış talep görünümüne işaret etti.

Buğday tarafında, ABD Plains bölgesindeki kuraklık ve yağış belirsizliği, Avrupa'da ise yağış kaynaklı kalite kaygıları fiyatlamalarda etkili oldu. Karadeniz hattındaki riskler ve Ukrayna limanlarının çevresindeki gelişmeler de buğdayda arz ve lojistik endişelerini canlı tuttu.

Bununla birlikte, Orta Doğu kaynaklı gübre arzı riskinin ekim maliyetleri üzerindeki etkisine ilişkin haber akışı yatırımcıların odağına yerleşti.

Bu gelişmelerle Chicago Ticaret Borsasında kilo başına fiyatlar buğdayda yüzde 4,5, soya fasulyesinde yüzde 2,7, pirinçte yüzde 4,9 ve mısırda yüzde 2,73 yükseldi.

Kakao tarafında ise devlet alım politikaları ve arz akışına ilişkin gelişmeler öne çıktı.

Fildişi Sahili'nde fazla kakao stoklarının belirli bir fiyat üzerinden alınmasına yönelik programın süreceği mesajı verilirken piyasada bu adımın arz akışı ve iç piyasa dengesi üzerindeki etkileri izlendi.

ABD'de Intercontinental Exchange'te libre bazında fiyatlar, şekerde yüzde 1,4 ve kahvede yüzde 4,8 artarken pamukta yüzde 2,1 azaldı. Kakaonun ton başına fiyatı da haftayı yüzde 11,8 yükselişle tamamladı.

Bir Ayda Çift Haneli Artış

Alüminyum fiyatı son bir ayda yaklaşık %10’un üzerinde yükselerek 3.400 dolar/ton seviyesinin üzerine çıktı. Aynı dönemde:

Ons altın yaklaşık %4 – %6 arası prim yaptı

Gümüşte yükseliş daha sınırlı kaldı

Bu tablo, kısa vadede en güçlü performansın sanayi metalinde gerçekleştiğini gösterdi.

Morgan Stanley: Arz Sıkışıklığı Devam Ediyor

Morgan Stanley analistlerine göre yükselişin arkasında üç temel neden var:

Çin kaynaklı üretim sınırlamaları

Enerji maliyetlerinin yüksek seyri

Küresel sanayi talebinde toparlanma beklentisi

Banka, özellikle stok seviyelerinin düşük kalmasının fiyatları desteklediğini vurguluyor. Raporda, arz tarafındaki kırılganlığın sürmesi halinde yukarı yönlü hareketin devam edebileceği ifade ediliyor.

Altın ve Gümüşten Neden Ayrıştı?

Altın daha çok jeopolitik riskler ve faiz beklentileriyle hareket ederken, alüminyum doğrudan sanayi üretimi ve büyüme beklentilerine duyarlı. Küresel büyüme umudunun güçlenmesi, yatırımcıların sanayi metallerine yönelmesini sağladı.

Bu nedenle son bir ayda “güvenli liman” yerine “büyüme teması” fiyatlandı.

Devamı Gelebilir mi?

Analistler teknik olarak 3.450 – 3.500 dolar bandının kritik direnç bölgesi olduğunu belirtiyor. Bu seviyenin aşılması halinde yükseliş ivmesinin hızlanabileceği konuşuluyor. Olası geri çekilmelerde ise 3.250 dolar seviyesi ilk destek konumunda.

Kısa vadede volatilite yüksek olsa da, sanayi metallerindeki momentumun altın ve gümüşe kıyasla daha güçlü olduğu görülüyor.

Bu içerik yatırım tavsiyesi değildir.

'ÇATIŞMA BİRKAÇ HAFTADA YATIŞABİLİR'

Analistler, devam eden çatışmaların etkisiyle baz metal piyasasında genel olarak ayı yönlü bir pozisyonun öne çıktığını belirtti.

Enerji arzında yaşanabilecek olası şoklara ilişkin endişelerin enflasyonist baskıları artırabileceği, bunun da yatırımcıların faiz beklentilerini yeniden fiyatlamasına yol açabileceği vurgulandı.

Citi'nin temel senaryosuna göre çatışmanın birkaç hafta içinde yatışması bekleniyor. Bu durumda bakır fiyatlarının önümüzdeki üç ay içinde 13.500 – 14.000 dolar aralığına toparlanabileceği öngörülüyor.

BAKIR FİYATLARINDA SON DURUM

Öte yandan Londra Metal Borsası'nda (LME) üç aylık bakır kontratı bu sabah yüzde 0,9 yükselerek 13.075 dolar/ton seviyesine çıktı.

ÜÇ AYLIK HEDEF 14 BİN DOLAR

Citi değerlendirmesinde, kısa vadede aşağı yönlü risklerin sınırlı olduğuna dikkat çekti. Bu görünümde hem fiziksel hem de finansal piyasalarda dip seviyelerden gelen güçlü alımların etkili olduğu belirtildi.

Ayrıca Çin'de önümüzdeki aylarda devam etmesi beklenen mevsimsel stok azalışlarının da fiyatları destekleyebileceği ifade edildi.

2026 ORTALAMA TAHMİNİ 13 BİN DOLAR

Banka, 2026 yılı için ortalama bakır fiyatı tahminini 13 bin dolar/ton seviyesinde sabit tuttu. Bu seviyenin küresel bakır piyasasında yıl genelinde daha dengeli bir görünüm sağlayabileceği öngörüldü.

JEOPOLİTİK GELİŞMELER TAKİPTE

Raporda jeopolitik başlıklara da yer verildi. ABD ile İran arasında olası bir nükleer anlaşma ya da gerilimin kısa vadede azalmasının, bakır gibi risk iştahına duyarlı varlıklar üzerinde pozitif etki yaratabileceği belirtildi.

Öte yandan COMEX ile Londra Metal Borsası (LME) arasındaki arbitraj dinamiklerinin fiyatlar üzerindeki etkisinin zayıfladığına dikkat çekildi.

Analistler, Fed'in toplantı tutanaklarında üyeler arasında politika ayrışması görülmesine rağmen, enflasyonun beklentilere paralel yavaşlaması halinde faiz indirimi ihtimalinin korunduğunu belirtiyor.

Jeopolitik tarafta ise ABD Başkanı Donald Trump'ın İran meselesinin çözümü için 10 günlük süre tanıması ve olası askeri müdahale riskinin gündeme gelmesi, petrol fiyatlarını desteklerken güvenli liman varlıklara talebi artırdı.

Orta Doğu kaynaklı arz endişeleri Brent petrolde dalgalı fiyat hareketlerini beraberinde getirirken, yatırımcıların odağı siyasi gelişmelere çevrildi.

Öte yandan ABD Yüksek Mahkemesinin, Trump yönetiminin ilave gümrük vergilerini dayandırdığı Uluslararası Acil Ekonomik Güçler Yasası'nın (IEEPA) başkana tarife koyma yetkisi vermediğine hükmetmesi, emtia piyasalarında ticaret politikalarına ilişkin belirsizliği artırarak fiyatlamaları etkiledi.

Analistler, kararın ardından tarifelerin hukuki zemininin tartışmaya açılmasının, özellikle sanayi metalleri ile küresel ticarete duyarlı emtialarda oynaklığı artırdığını ifade etti.

ABD Başkanı Donald Trump'ın ise 1974 Ticaret Yasası'nın 122'nci maddesi kapsamında küresel ölçekte geçici tarife uygulamasına ilişkin planını duyurması, belirsizliğin bir süre daha devam edebileceğine işaret etti.

Makroekonomik veriler de yatırımcılar tarafından yakından takip edilirken, ABD ekonomisi 2025'in dördüncü çeyreğinde yüzde 1,4 ile beklentilerin altında büyüdü. Ülke ekonomisi, 2025 yılı genelinde ise yüzde 2,2'lik büyüme performansı gösterdi.

Ayrıca Fed'in enflasyon göstergesi olarak dikkate aldığı verilerde hızlanma görüldü. Buna göre, gıda ve enerji kalemlerinin hesaplama dışı tutulduğu çekirdek kişisel tüketim harcamaları fiyat endeksi geçen yıl aralıkta aylık bazda yüzde 0,4 ve yıllık bazda yüzde 3 ile beklentilerin üzerinde arttı. Endeks, geçen yıl kasımda aylık yüzde 0,2 ve yıllık yüzde 2,8 artmıştı.

Bu gelişmelerin ardından ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi haftayı yüzde 4,09 seviyesinde tamamlarken, dolar endeksi yüzde 0,9 artışla 97,8 seviyesine yükseldi.

DEĞERLİ METALLER JEOPOLİTİK ENDİŞELERLE POZİTİF SEYRETTİ

Değerli metaller, tamamlanan haftayı jeopolitik riskler ve makroekonomik veri akışının etkisiyle pozitif bir seyirle tamamladı.

Altın ve gümüş, hafta başında doların güçlenmesi ve likidite koşullarının etkisiyle gerilerken, haftanın sonuna doğru ABD'den gelen zayıf ekonomik veriler ile tarifelere ilişkin belirsizliğin yeniden artmasıyla yükseldi.

Haftayı görece yüksek seviyelerde kapatan altın ve gümüş, yılın ilk dönemindeki rekor seviyelerinden uzaklaşmasına karşın, düşük enflasyon beklentileri ve jeopolitik riskler hafta boyunca destekleyici unsurlar olarak öne çıktı.

Bu gelişmelerle birlikte değerli metallerde ons bazında fiyatlar gümüşte yüzde 9,9, platinde yüzde 4,5, paladyumda yüzde 3,7 ve altında yüzde 1,4 arttı.

BAZ METALLER POZİTİF SEYRETTİ

Baz metaller, küresel piyasalarda artan risk iştahıyla birlikte değer kayıplarını telafi ederek haftayı pozitif bir seyirle tamamladı.

Çin Yeni Yılı tatili nedeniyle piyasadan çekilen alıcılarla gerileyen baz metaller, haftanın ikinci yarısında teknoloji hisselerindeki toparlanmanın da etkisiyle prim yaptı.

Analistler, bu metallerde nihai talep görünümünün halen güçlenmediğine ve Çin'deki üretim artışının arz fazlası oluşturabileceğine dikkati çekti.

Baz metallerde tezgah üstü piyasada bu hafta libre bazında fiyatlar, nikelde yüzde 2,5, bakırda yüzde 1,6, çinkoda yüzde 0,9, kurşunda yüzde 0,3 ve alüminyumda yüzde 0,2 arttı.

PETROL FİYATLARI POZİTİF SEYRETTİ

Enerji emtialarında ise jeopolitik gelişmeler fiyatlamalar üzerinde belirleyici oldu.

Brent petrol, hafta başında İran ile ABD arasındaki görüşmelerin etkisiyle gerilese de ilerleyen günlerde bölgede tansiyonun yeniden yükselmesiyle kayıplarını telafi ederek haftayı artıda tamamladı.

Fiyatların yükselişinde ABD-İran hattındaki gerginlik ve Rusya-Ukrayna görüşmelerinin sonuçsuz kalması öne çıkarken, İran'ın Rusya ile ortak deniz tatbikatı planına ilişkin haber akışı ve ABD Başkanı Donald Trump'ın sert uyarıları da yukarı yönlü hareketi destekleyen unsurlar arasında yer aldı.

Doğal gaz fiyatları ise ABD'de hava koşullarının iyileşmesiyle talep beklentilerinin zayıflaması sonucunda düşüş eğilimini sürdürdü.

Bu gelişmelerle Brent petrolün varil fiyatı haftalık bazda yüzde 6 artarken, New York Ticaret Borsası'nda işlem gören doğal gazın İngiliz Termal Birimi (MMBtu) cinsinden fiyatı da yüzde 7,2 değer kaybetti.

TARIM EMTİALARI KARIŞIK SEYRETTİ

Bu hafta tarım emtia piyasalarında ihracat-talep dengesi ile arz tarafındaki gelişmeler fiyatlamalar üzerinde belirleyici oldu.

ABD'den gelen güçlü ihracat satışları ve talebe ilişkin beklentiler, soya fasulyesi fiyatlarını destekledi.

Ancak ABD Yüksek Mahkemesi'nin Trump dönemine ait gümrük tarifelerini iptal etmesinin ardından analistler, Çin'in ABD'den yeni ve büyük ölçekli soya alımı yapma olasılığının zayıfladığına dikkati çekti.

Buğday piyasasında ise Arjantin limanlarındaki grev ve Hindistan'ın ihracata ilişkin kararlarına yönelik haber akışı, lojistik ve arz kaynaklı endişeleri artırarak fiyatları yukarı taşıdı.

Pirinçte ise Asya'da yüksek rekoltenin yol açtığı ihracat fazlası, fiyatlar üzerinde baskı oluşturmaya devam etti.

Bu gelişmelerle birlikte Chicago Ticaret Borsası'nda kile başına fiyatlar buğdayda yüzde 6,1 soya fasulyesinde yüzde 0,5 artarken, mısırda yüzde 0,5, pirinçte yüzde 7,7 geriledi.

Kakao fiyatları da tamamlanan haftada gerilemesini sürdürdü. Gana ve Fildişi Sahili hükümetlerinin düşen fiyatlara karşı çiftçilere yönelik destek paketleri açıklamasına karşın, küresel piyasada arz fazlası ve talepteki zayıflık fiyatların düşük seviyelerde kalmasına neden oldu.

ABD'de Intercontinental Exchange'te libre bazında fiyatlar kahvede yüzde 4,3 gerilerken, şekerde yüzde 2,7 ve pamukta yüzde 2,2 arttı. Kakaonun ton başına fiyatı da haftayı yüzde 13,3 düşüşle tamamladı.

300 BİN TONLUK ARZ FAZLASI ERİYEBİLİR

Analize göre ABD'nin önerilen ölçekte bir stoklama programı uygulaması durumunda, 2026 yılı için öngörülen 300 bin tonluk küresel bakır arz fazlasının büyük bölümü ortadan kalkabilir. Bu durumda piyasanın arz fazlası görünümünden dengeye geçebileceği değerlendiriliyor.

Goldman Sachs, özellikle kamu destekli stratejik alımların kısa vadede talep tarafını güçlendirerek fiyatları yukarı çekebileceğine dikkat çekti.

ABD VE ÇİN BİRLİKTE HAREKET EDERSE…

Raporda, ABD ve Çin'in 60 günlük ek stoklama planını eş zamanlı uygulaması halinde yaklaşık 1 milyon metrik tonluk ilave talep oluşabileceği hesaplandı. Bu senaryoda bakır fiyatlarında yüzde 19'a varan yukarı yönlü risk oluşabileceği belirtildi.

Bununla birlikte analistler, bakırın yüksek likiditeye sahip küresel bir emtia piyasasında işlem gördüğünü hatırlatarak, olası etkinin piyasa derinliği nedeniyle sınırlı kalabileceğini de vurguladı.

"PROJECT VAULT" VE KRİTİK MİNERALLER ADIMI

ABD Başkanı Donald Trump tarafından duyurulan "Project Vault" programı kapsamında, özellikle otomotiv sektörünü desteklemek amacıyla 60 günlük kritik mineral stoğu oluşturulması hedefleniyor.

Goldman Sachs değerlendirmesinde, bu program çerçevesinde ayrılacak kaynağın yaklaşık yarısının yalnızca bakır ve alüminyum stokları için kullanılmasının gerekebileceği ifade edildi.

Banka ayrıca ABD'nin tüm kritik mineralleri kapsayan geniş bir strateji benimseyebileceğini, ancak uygulamanın daha çok ithalat bağımlılığı yüksek ve stratejik öneme sahip küçük pazarlara, özellikle ağır nadir toprak elementlerine odaklanmasının beklendiğini kaydetti.

Bakır kritik destek seviyesine yaklaştı

Londra Metal Borsası’nda bakır fiyatları 12.800 dolar seviyelerine gerilerken, analistler 12.578 dolar bandını kısa vadede kritik destek olarak öne çıkarıyor. Bu seviyenin aşağı yönlü kırılması halinde satış baskısının derinleşebileceği ifade ediliyor.

Öte yandan bakır stoklarının küresel piyasalarda 1 milyon tonun üzerine çıkması, arz fazlası endişelerini artırarak fiyatlar üzerinde baskı oluşturan başlıca faktörler arasında gösteriliyor.

Alüminyumda 3 bin dolar seviyesi alarm veriyor

Alüminyum fiyatları da benzer şekilde düşüş trendine girerek 3.065 dolar seviyelerine kadar çekildi. Uzmanlara göre 3.000 dolar seviyesi hem psikolojik hem teknik açıdan kritik eşik konumunda. Bu seviyenin altına inilmesi durumunda satışların hız kazanabileceği belirtiliyor.

Nikel, çinko ve kurşun fiyatlarında da aşağı yönlü hareketler dikkat çekerken, küresel ekonomik büyümeye ilişkin belirsizliklerin emtia piyasalarında oynaklığı artırdığı görülüyor.

Kısa vadeli baskı sürüyor

Piyasalarda yaşanan geri çekilmede küresel talep görünümüne yönelik soru işaretleri, yüksek stok seviyeleri ve makroekonomik belirsizlikler etkili oluyor. Analistler, kısa vadede emtia piyasalarında dalgalı seyrin devam edebileceğini belirtirken, kritik destek seviyelerinin yatırımcılar tarafından yakından izlendiğini vurguluyor.

Güldal, "TUSAF 20'nci Uluslararası Kongre ve Sergisi"nde AA muhabirine yaptığı açıklamada, TMO'nun ürünlerinin belirli dönemlerde ve belirlenen miktarda tahsisli satışa sunulduğunu hatırlattı.

Ürün satışı konusunda yeni bir dönemin başladığını belirten Güldal, "Lisanslı depolarda bulunan TMO'ya ait ekmeklik ve makarnalık buğday, 17 Şubat itibarıyla TÜRİB üzerinden serbest olarak satışa sunulacak. Söz konusu satış uygulamasında herhangi bir talep ve tahsis uygulaması olmayacak, kişi veya kuruluş ayrımı yapılmaksızın tüm piyasa aktörleri bu satışlardan faydalanabilecek." ifadesini kullandı.

Güldal, hububat piyasasında faaliyet gösteren ilgili sektörlerin ihtiyaç duydukları ürüne kesintisiz erişimini sağlamayı ve ürün arzında sürekliliği temin etmeyi amaçladıklarına işaret ederek, "Bu satışlarla piyasanın mevcut talebini karşılamanın yanı sıra arz yönlü güçlü bir rahatlama yaratmayı hedefliyoruz. Kamu stoklarını etkin biçimde piyasaya açarak fiyat oluşumunun daha sağlıklı ve dengeli bir zeminde gerçekleşmesine katkı sunacağız." dedi.

SEKTÖRÜN GÜNLÜK BAZDA KESİNTİSİZ ÜRÜN TEMİNİNE ERİŞEBİLECEK

TMO'ya ait satışa sunulacak stokların tüm bölgelerde yapılacağını söyleyen Güldal, TÜRİB üzerinden sürekli ve döngüsel bir satış mekanizmasının kurulacağını, bu sayede TMO'nun tasfiye öncelikli stoklarını rasyonel bir çerçevede değerlendireceğini, sektörün ise günlük bazda kesintisiz ürün teminine erişebileceğini anlattı.

Güldal, satış işlemlerinin Şubat 2026 dönemi fiyatları esas alınarak gerçekleştirileceğini, bu yöntemle piyasa öngörülebilirliğinin artırılması ve fiyat istikrarının desteklenmesinin hedeflendiğini kaydetti.

Türkiye’de lisanslı depoların kapasitesi 14 milyon tonun üzerinde ve depoların yüzde 60'tan fazlası dolu durumda. Depodaki ürünlerin ise yüzde 84’ü TMO’ya ait.

Tamamlanan haftada açıklanan istihdam verileri ABD Merkez Bankasının (Fed) faiz indirim sürecinin ötelenebileceği sinyalini verirken beklentilerin altında gelen ocak ayı enflasyon verilerinin ardından Fed'in faiz indirim sürecine yönelik beklentiler toparlandı.

Beklentilerin üzerinde gelen ABD istihdam verilerinin, Fed'in faiz indirimlerine daha geç başlayabileceği algısını güçlendirmesiyle küresel piyasalardaki risk iştahı zayıflarken, bu görünüm emtia fiyatlamalarında da temkinli bir seyre yol açtı.

Makroekonomik tarafta ABD'de ocak ayına ilişkin tarım dışı istihdam 130 bin kişi artarken, işsizlik oranı yüzde 4,3'e geriledi.

İstihdam verisinin beklentileri aşması, Fed'in faizleri daha uzun süre yüksek seviyelerde tutabileceğine yönelik beklentileri destekledi.

Haftanın son işlem gününde açıklanan enflasyon verileri ise daha ılımlı bir tabloya işaret etti.

Buna göre, Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) ocakta aylık yüzde 0,2, yıllık yüzde 2,4 artış kaydetti. Değişken enerji ve gıda fiyatları hariç çekirdek TÜFE de ocakta aylık yüzde 0,3 ve yıllık yüzde 2,5 arttı. Çekirdek enflasyonun yıllık bazda Mart 2021'den bu yana en düşük seviyeye gerilemesi, yatırımcılara sınırlı bir rahatlama sağladı.

Analistler, enflasyondaki yavaşlamaya rağmen istihdam piyasasının gücünü korumasının Fed'in politika duruşuna ilişkin belirsizliği canlı tuttuğunu, bu nedenle risk algısının kolay kolay dağılmayabileceğini belirtti.

Avrupa tarafında ise Avrupa Merkez Bankası (ECB) politika faizini yüzde 2'de sabit tuttu.

Bölge enflasyonu ocakta yüzde 1,7'ye gerileyerek Eylül 2024'ten bu yana en düşük seviyesini gördü.

ECB, enflasyondaki gerilemeye rağmen esnek duruşunu korurken, jeopolitik risklerin fiyat istikrarı ve büyüme görünümü üzerindeki etkilerinin izleneceğini vurguladı.

Bu gelişmelerin ardından ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi haftayı yüzde 4,05 seviyesinde tamamlarken, dolar endeksi yüzde 0,7 azalışla 96,9 seviyesine indi.

DEĞERLİ METALLERDE ALTIN POZİTİF AYRIŞTI

Değerli metaller, bu haftada ABD'den gelen makroekonomik verilerin etkisiyle dalgalı bir seyir izlerken, altının ons fiyatı pozitif ayrıştı. Altının ons fiyatı haftayı 5 bin 42,8 dolardan tamamladı.

Ocak ayına ilişkin enflasyon verisinin beklentilerin altında kalması, değerli metallere olan talebi desteklerken, güçlü istihdam verisi Fed'in faizleri daha uzun süre yüksek tutabileceği beklentisini güçlendirerek alımları bir miktar sınırladı.

Altının ons fiyatı, hafta ortasında istihdam verilerinin ardından Fed'in sıkı duruşunu koruyabileceği algısıyla baskı görse de enflasyonun beklentilerden düşük gelmesi yıl içinde faiz indirimi olasılığına yönelik beklentileri artırarak yeniden alıcıların devreye girmesine yol açtı.

Bununla birlikte Avustralya merkezli bankacılık ve finansal hizmetler şirketi ANZ ise ikinci çeyrek için altının ons fiyatı tahminini 5 bin 800 dolara olarak yükseltti.

Altın dışında kalan değerli metallerde ise hafta boyunca yüksek oynaklık görülürken, gümüş hariç negatif bir seyir izlendi.

Analistler, altının diğer değerli metallere kıyasla portföylerde koruma amaçlı talepte daha yüksek ağırlığa sahip olmasının yanı sıra görece düşük oynaklığı ve güvenilir liman niteliğinin de fiyatlarda pozitif ayrışmayı desteklediğini belirtti.

Bu gelişmelerle birlikte değerli metallerde ons bazında fiyatlar altında yüzde 1,78 değer kazanırken, platinde yüzde 1,57 ve paladyumda yüzde 0,52 değer kaybetti, gümüş ise yatay seyretti.

BAZ METALLERDE ÇİN TALEBİNDEKİ AZALMA BASKI YARATTI

Baz metallerde fiyatlamalar, tamamlanan haftada açıklanan makroekonomik verilerin yanı sıra ABD'nin alüminyum ithalat tarifelerinde gevşemeye gidebileceğine yönelik haber akışı ve Çin kaynaklı talep görünümündeki zayıflamanın etkisiyle negatif bir seyir izledi.

Arz tarafında Londra Metal Borsası'ndaki (LME) stokların 1 milyon ton eşiğini aşarak rekor seviyelere yükselmesi, arz fazlası algısını güçlendirdi ve fiyatlar üzerinde baskı oluşturdu.

Bununla birlikte ABD'nin politika tarifelerine ilişkin söylemlerinin yanı sıra ticaret politikalarına ilişkin risk algısının öne çıkmasıyla kar realizasyonu görüldü.

Bakırda ise arz güvenliğine ilişkin endişeleri artıran gelişmeler öne çıktı.

Dünyanın en büyük yer altı bakır madenlerinden biri olan Şili'deki El Teniente'de iş kazalarının eksik bildirildiğinin ortaya çıkmasının ardından, Şili devlet bakır şirketi Codelco üç üst düzey yöneticiyi görevden aldı.

Öte yandan bakırda, Çin Yeni Yılı öncesinde stokların artması ve küresel borsalarda toplam stokların 1 milyon tonu aşması, talebin zayıf seyrine ilişkin beklentilerle birlikte fiyatların yukarı yönünü sınırlayan unsurlar arasında yer aldı.

Alüminyum tarafında ise ABD'nin ithalat tarifelerini gevşetebileceğine dair piyasa söylentileriyle kar realizasyonu izlendi.

Talep görünümünün zayıf seyrettiği dönemde tarife belirsizliğinin artması fiyatları aşağı çekerken, fiziki talepte de Çin Yeni Yılı öncesi yavaşlama dikkati çekti.

Bazı metallerde tezgah üstü piyasada bu hafta libre bazında fiyatlar bakırda yüzde 1,6, nikelde yüzde 1,4, çinkoda ve alüminyumda yüzde 0,5 gerilerken, kurşunda yatay seyretti.

PETROL FİYATLARINDA NEGATİF BİR SEYİR İZLENDİ

Brent petrol fiyatı, tamamlanan haftada OPEC+ grubunun üretim politikasına ilişkin beklentiler ve Uluslararası Enerji Ajansının (IEA) 2026 için büyüyen arz fazlası öngörüsü fiyatlamalar üzerinde etkili oldu.

OPEC+ grubunda üretim artışı yapan sekiz ülke, mevsimsellik gerekçesiyle şubat-mart dönemi için planlanan artışları durdurma kararını martta da sürdürme yönünde adım attı.

IEA, aylık raporunda 2026'da küresel petrol talep artışının önceki beklentilerin altında kalabileceğine işaret ederken, piyasanın 2026'da yaklaşık 3,73 milyon varil düzeyinde arz fazlası riskiyle karşılaşabileceğini bildirdi.

Kurum, talep görünümündeki zayıflama ve enerji politikalarının arz-talep dengesinde belirgin bir fazlaya yol açabileceğini belirterek, fiyatlar üzerinde aşağı yönlü baskıya dikkati çekti.

Diğer yandan, ABD yönetimi, petrol arzını artırma hedefi doğrultusunda Venezuela'nın enerji sektörüne yönelik yaptırımlarda kapsamlı bir gevşemeye giderek bazı genel lisanslar yayımladı.

Bu adımla birlikte, ABD'li rafinerilerin Venezuela ham petrolü ithalatına ilişkin akışının artabileceği değerlendirildi.

Bu gelişmelerle Brent petrolün varil fiyatı haftalık bazda yüzde 0,7 düşerken, New York Ticaret Borsası'nda işlem gören doğal gazın İngiliz Termal Birimi (MMBtu) cinsinden fiyatı da yüzde 5,2 değer kaybetti.

TARIM EMTİALARDA ÇİN TALEBİ ETKİLİ OLDU

Tarım emtialarda ise Çin talebine ilişkin gelişmeler ve Güney Amerika’daki hava koşulları fiyatlamalar üzerinde belirleyici oldu.

Çin’in soya ithalatına yönelik alımları ve ABD’den yapılan satışlar soya fasulyesi fiyatlarını desteklerken, Brezilya ve Arjantin’deki üretim tahminleri ile ihracat beklentileri piyasalarda dalgalı bir görünüm yarattı.

Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) verilerine göre küresel tahıl stok/tüketim oranının yüzde 31,8 seviyesinde bulunması ve dolar endeksindeki yükseliş de emtia fiyatları üzerinde satış baskısını artırdı.

Mısır tarafında güçlü sevkiyat verileri ve artan ihracat satışları destekleyici olsa da Brezilya’daki rekor ürün beklentisi fiyatlardaki yükselişi sınırladı.

Analistler, yüksek stoklar ile Çin kaynaklı talep sinyalleri arasındaki dengenin kısa vadeli fiyatlamalarda belirleyici olmaya devam edeceğini kaydetti.

Bununla birlikte Hindistan, yerel çiftçileri desteklemek amacıyla 2,5 milyon metrik ton buğday ile 500 bin ton şeker ihracatına izin verdiğini bildirdi.

Yetkililer, mevcut arz ve fiyat eğilimlerinin incelenmesinin ardından atılan adımın iç piyasada istikrarı korumak ve çiftçilere mali getiri sağlamak hedefi taşıdığını belirtti.

Bu gelişmelerle birlikte Chicago Ticaret Borsası'nda kile başına fiyatlar buğdayda yüzde 3,6, mısırda yüzde 0,4 ve soya fasulyesinde yüzde 3,1, artarken, pirinçte yüzde 1,9 geriledi.

ABD'de Intercontinental Exchange'te libre bazında fiyatlar pamukta yüzde 5,1 ve kahvede yüzde 2,40 artarken, şekerde yüzde 4 azaldı. Kakaonun ton başına fiyatı da haftayı yüzde 12,25 düşüşle tamamladı.

Küresel piyasalarda ise ons altın, haftalık bazda yüzde 1,61’lik bir artışla 5.032,66 dolar seviyesine ulaştı. Bu yükseliş, altının güvenli liman olma özelliğini koruduğunu bir kez daha tescilledi.

GÜMÜŞTE DURUM: ONS GERİLEDİ, GRAM DİRENDİ

Gümüş piyasasında ise altınla kıyaslandığında daha karmaşık bir tablo hakim.

• Ons Gümüş: Haftalık bazda yüzde 0,59 oranında hafif bir kayıp yaşayarak 77,01 dolar seviyesine çekildi.

• Gram Gümüş: Ons bazındaki düşüşe rağmen, döviz kurundaki hareketliliğin desteğiyle gram gümüş yatırımcısı büyük bir kayıp yaşamadı. Gram gümüş haftalık bazda sadece yüzde 0,29 oranında sınırlı bir gerileme ile 108,35 TL seviyesinde dengelendi.

HAFTALIK DEĞİŞİM KARNESİ

YILLIK PERFORMANSTA GÜMÜŞ LİDERLİĞİNİ SÜRDÜRÜYOR

Haftalık bazda altın daha iyi bir performans sergilemiş olsa da uzun vadeli tabloya bakıldığında gümüşün muazzam yükselişi dikkat çekiyor.

Gram gümüş, yıllık bazda yatırımcısına yüzde 188,17 gibi rekor bir kazanç sağlarken; gram altın yıllık bazda yüzde 108,18 oranında bir getiri sundu.

Yasal Uyarı: Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti; aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi çerçevesinde sunulmaktadır. Sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir.

Londra Metal Borsası'nda bakırın ton fiyatı güne yüzde 0,7 artışla başlayarak 13.258 dolara ulaştı.

Şanghay vadeli işlemler piyasasında da yükseliş sürerken, fiyatlar yüzde 0,4 primle 102.330 yuan seviyesine tırmandı.

NİKEL DÜŞTÜ, DİĞER METALLER COŞTU

Endüstriyel metallerin genelinde yukarı yönlü bir seyir hakim olsa da nikel, kâr satışları ve bölgesel kotaların kurbanı oldu.

Endonezya'nın PT Weda Bay Nickel madeni için kotayı azaltma kararı ve gelen kâr satışlarıyla nikel fiyatı yüzde 1,15 düşüşle 17.675 dolara geriledi.

LME'de alüminyum yüzde 1,8 yükselişle 3.159,50 dolara çıkarak günün en iyi performanslarından birini sergiledi.

Kalay yüzde 1 primle 50.150 dolara ulaşırken; çinko yüzde 0,8 ve kurşun yüzde 0,18 oranında değer kazandı.

Doların zayıflaması, emtiaları farklı para birimi kullanan yatırımcılar için daha cazip kılıyor. Metal fiyatlarındaki bu tırmanışın ana motoru dolar endeksindeki zayıflama olarak görülüyor.

Yasal Uyarı: Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti; aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi çerçevesinde sunulmaktadır. Sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir.

Buna rağmen ABD'de iş gücü piyasasına ilişkin alternatif göstergelerin soğuma sinyalleri vermesiyle ABD Merkez Bankasına (Fed) yönelik faiz indirimi beklentileri yeniden değerlendirildi.

Para piyasalarında haziran ayına kadar faiz indirimi beklenmediği yönündeki görüş ağırlığını korurken, hafta sonuna doğru bu beklentide kısmi bir yumuşama görüldü.

Bu gelişmeyle birlikte küresel piyasalarda risk iştahında görülen toparlanma, emtia piyasalarını da destekledi.

Fed yetkililerinin açıklamaları da yatırımcılar tarafından yakından takip edildi. Fed Başkan Yardımcısı Philip Jefferson, ekonomiye ilişkin "temkinli iyimser" bir tablo çizerken, verimlilik artışının enflasyonu hedefe yaklaştırabileceğini söyledi.

San Francisco Fed Başkanı Mary Daly ise iş gücü piyasasındaki zayıflamaya işaret ederek, bir ya da iki faiz indiriminin daha gerekebileceğini ifade etti. Piyasada bu mesajlar, "Faiz indirimi kapısı tamamen kapanmadı" algısını destekledi.

Jeopolitik tarafta ise hafta boyunca çelişkili sinyallerin etkisi hissedildi. ABD-İran hattında görüşmelerin yeniden başlayacağına ilişkin açıklamalar ve ardından görüşmelerin başlaması risk primini aşağı çekerek petrol tarafında baskı yarattı.

Rusya-Ukrayna cephesinde kapsamlı bir esir takası anlaşmasının duyurulması, savaş risklerine ilişkin algıyı bir miktar yumuşattı.

ABD-Çin hattında ise ABD Başkanı Donald Trump ile Çin Devlet Başkanı Şi Cinping arasındaki telefon görüşmesinin "oldukça olumlu" geçtiği açıklaması, ticaret geriliminin yumuşayabileceği beklentisini güçlendirerek, emtia piyasalarında risk algısını sınırlı da olsa rahatlattı.

Analistler, enerji ve tarım emtialarında kalıcı bir rahatlama için Rusya ve Çin kaynaklı belirsizliklerin hala sürdüğünü belirtiyor.

Bu gelişmelerin ardından ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi haftayı yüzde 4,21 seviyesinde tamamlarken, dolar endeksi yüzde 0,7 artışla 97,7 seviyesine yükseldi.

DEĞERLİ METALLER ALTIN HARİÇ NEGATİF SEYRETTİ

Değerli metallerde, tamamlanan haftada altın hariç negatif bir seyir izlerken, doların iki haftanın zirvesine yönelmesi ve jeopolitik risk algısının kısmen zayıflaması, güvenli liman talebini sınırlayarak fiyatları hafta boyunca baskıladı.

Ancak hafta sonuna doğru Fed'in faiz patikasına ilişkin haber akışı ve jeopolitik risklerin uzun vadede korunacağına yönelik beklentiler, değerli metallerdeki fiyatlamaları yukarı yönlü destekledi.

Gümüşün ons fiyatı, tamamlanan haftada 64 dolar seviyelerine gerileyerek 17 Aralık 2025'ten bu yana en düşük seviyeyi gördü. İki haftadır süren düşüş eğilimini koruyan gümüş, haftayı 77,86 dolardan tamamladı.

Analistler, gümüşteki sert hareketlere dikkati çekerken, piyasada yüksek kaldıraçlı pozisyonların çözülmesi ve marj tamamlama amaçlı satışların düşüş dalgasını büyüttüğünü kaydetti.

Altının ons fiyatı, haftayı pozitif seyirle kapatan tek değerli metal olarak öne çıkarken, hafta içinde en düşük 4 bin 404,83, en yüksek 4 bin 964,59 seviyelerini gördü.

Oynaklığın yüksek seyretmesi ve pozisyon azaltma eğiliminin yükselişin hızını sınırladığına işaret eden analistler, kısa vadede dalgalı seyrin sürebileceğini belirtiyor.

Bu gelişmelerle birlikte değerli metallerde ons bazında fiyatlar altında yüzde 2,4 değer kazanırken, platinde yüzde 3,7, gümüşte yüzde 6,5 ve paladyumda yüzde 1 değer kaybetti.

BAZ METALLER NEGATİF SEYRETTİ

Baz metaller tamamlanan haftada negatif bir seyir izledi.

Bakır tarafında, Londra depolarındaki stok artışları ve yaklaşan Çin Yeni Yılı tatili öncesinde talebin yavaşlayabileceği beklentisi fiyatlar üzerinde baskı oluşturdu.

Çin'in stratejik bakır rezervlerini artırma planı gibi olumlu başlıkların ise kısa vadede fiyatlamalara yansıması sınırlı kaldı.

Bazı metallerde tezgah üstü piyasada bu hafta libre bazında fiyatlar çinkoda yüzde 0,8, bakırda yüzde 1, nikelde yüzde 2,1, alüminyumda yüzde 0,2 ve kurşunda yüzde 1,9 geriledi.

PETROL FİYATLARI NEGATİF BİR SEYİR İZLEDİ

Petrol fiyatları, hafta boyunca dalgalı bir seyir izledikten sonra haftayı düşüşle tamamladı.

ABD-İran hattında yumuşama sinyalleri ve küresel petrol arzının ilk çeyrekte fazla verebileceği beklentileri fiyatları baskılarken, Orta Doğu'da tansiyonun yeniden yükselmesi fiyatlardaki düşüşü törpüledi.

Trump'ın "İran ile ciddi şekilde konuşuyoruz" açıklaması ve Hürmüz Boğazı'nda gerilimin azaldığına ilişkin haberler risk primini düşürürken, dolardaki güçlenme de petrolün diğer para birimleriyle alımını pahalılaştırarak talebi sınırlayıcı etki yaptı.

Buna karşın hafta ortasında ABD donanmasının İran'a ait bir insansız hava aracını düşürmesi ve Hürmüz Boğazı'nda bir ABD tankerine İran botlarının yaklaştığına dair haber akışı, arz kesintisi endişelerini artırarak fiyatları destekledi.

Amerikan Petrol Enstitüsü (API) verilerine göre ABD ham petrol stoklarının 11 milyon varilden fazla azaldığına yönelik haber akışı da fiyatları destekleyen unsurlar arasında yer aldı.

ABD ile Hindistan arasında duyurulan ticaret anlaşmasının küresel enerji talebini artırabileceği beklentisi de yukarı yönlü hareketi besledi.

Doğal gaz tarafında ise hava koşullarının mevsim normallerine dönmesi ve üretimin rekor seviyelere çıkmasıyla fiyatlar değer kaybetti.

Ocak ayındaki kutup soğuklarının ardından donma nedeniyle devre dışı kalan bazı kuyuların yeniden üretime geçmesi arzı artırırken, talebin gelecek hafta beklentilerin altında kalacağı öngörüsü fiyatlar üzerinde baskı kurdu.

Bu gelişmelerle Brent petrolün varil fiyatı haftalık bazda yüzde 3 düşerken, New York Ticaret Borsası'nda işlem gören doğal gazın İngiliz termal birimi (MMBtu) cinsinden fiyatı da yüzde 27,5 değer kaybetti.

TARIM EMTİALARI KARIŞIK SEYRETTİ

Tarım emtialarında, ABD ihracat verileri ve ABD-Çin hattındaki alım beklentileri fiyatlamalar üzerinde etkili oldu.

Soya fasulyesinde, Çin kaynaklı alım ihtimalini artıran haber akışı ve yan ürün piyasalarındaki görünüm etkili oldu.

Buğday ve mısırda ABD ihracat taahhütleri güçlü kalsa da Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü'nün (FAO) "arz bolluğu" vurgusu ve WASDE raporu öncesi temkinli duruş fiyatlamaları sınırladı.

Güney Amerika'da yağış ve kuraklık kaynaklı riskler ise özellikle mısır ve soyada destekleyici bir unsur olarak izlendi.

Bu gelişmelerle birlikte Chicago Ticaret Borsası'nda kile başına fiyatlar mısırda yüzde 0,6 ve soya fasulyesinde yüzde 4,8, pirinçte yüzde 1,8 artarken, buğdayda yüzde 1,4 geriledi.

Kahvede ise arz görünümüne ilişkin beklentiler öne çıktı.

Dünyanın en büyük kahve üreticisi Brezilya, 2026-2027 döneminde üretiminin rekor kırmasının beklendiğini açıkladı. Bu tahmin, arzın güçlenebileceği beklentisiyle kahve fiyatlarında aşağı yönlü baskı oluşturdu.

ABD'de Intercontinental Exchange'te libre bazında fiyatlar kahvede yüzde 13,7, şekerde yüzde 0,9 ve pamukta yüzde 3,3 gerilerken, kakaonun ton başına fiyatı da haftayı yüzde 0,3 düşüşle tamamladı.

SANAYİ METALLERİ GÜMÜŞTEKİ SERT DÜŞÜŞÜ İZLEDİ

Bakır ve diğer sanayi metalleri, değerli metaller cephesindeki zayıf seyre de paralel hareket etti. Özellikle gümüşte yaklaşık yüzde 16'ya ulaşan sert düşüş, emtia piyasasında risk iştahını baskılayan unsurlar arasında yer aldı.

SPOT İŞLEM HACMİ YENİDEN GERİLEDİ

Çin'de üretici ve imalatçıların bakır alımları, haftanın başındaki dip alımlarının ardından yeniden yavaşladı. Mysteel Global verilerine göre, ülke genelinde günlük rafine bakır spot işlem hacmi 25.300 ton olarak gerçekleşti. Bu rakam, pazartesi günü kaydedilen 38.121 tonluk üç ayın zirvesinin ardından ikinci günde de düşüşe işaret etti.

FİYATLAR 13 BİN DOLARIN ALTINA İNDİ

Bakır fiyatı, Şanghay saatiyle 11.18 itibarıyla yüzde 0,8 düşüşle ton başına 12.953,50 dolar seviyesine geriledi. Aynı saatlerde altın ve gümüş başta olmak üzere diğer metallerde de genel olarak aşağı yönlü bir seyir izlendi.

Ağustos 2025’ten bu yana kaydedilen en düşük seviye olan 3,20 dolar bandına kadar gerileyen fiyatlar, bir önceki seansta yaşanan yüzde 5’lik kaybın ardından düşüş eğilimini sürdürüyor.

STOKLARDA BEKLENMEDİK HAREKETLİLİK

Piyasadaki bu geri çekilmenin arkasında sadece hava durumu değil, lojistik bir hareketlilik de yatıyor. Intercontinental Exchange (ICE) verilerine göre:

• Depolara yapılan kahve teslimatları son 14 günde iki katından fazla arttı.

• Arz tarafındaki bu bolluk, fiyatların yukarı yönlü hareket etmesini zorlaştırıyor.

2026-27 SEZONU İÇİN UMUT VERİCİ TABLO

Sao Paulo Üniversitesi bünyesindeki CEPEA Enstitüsü, üreticileri ve tüketicileri yakından ilgilendiren öngörülerini paylaştı.

Rapora göre ocak ayındaki bereketli yağışların şubat başına kadar devam etmesi bekleniyor. Bu durum:

• Brezilya iç piyasasında fiyatları baskılıyor.

• 2026-27 sezonu için Arabica üretiminde rekor artış beklentisi yaratıyor.

Yasal Uyarı: Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti; aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi çerçevesinde sunulmaktadır. Sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir.

Altında "5.000 Dolar" Artık Taban Oldu: Yeni Hedef 6.000+

Güne 5.076 dolar seviyelerinden başlayan ons altın, BofA analistlerine göre 2026'nın geri kalanında durulmayacak. Bankanın güncel raporunda, ABD bütçe açığı ve Fed’e dair bağımsızlık tartışmalarının tetiklediği "güvenli liman" talebiyle altının yıl sonuna kadar 6.000 dolar sınırına dayanabileceği öngörülüyor.

4 Şubat 2026 Güncel Piyasa Verisi: Ons Altın: 5.076 $ (Günlük Artış: %2,61)

Gram Altın (TR): 7.094 TL

Gümüşte "Süper Sıçrama" Kapıda: 135 Dolar Masada!

BofA'nın asıl bombası ise gümüş için geldi. Bugün itibarıyla 90 dolar seviyelerinde işlem gören ons gümüş için banka, tarihsel rasyoları hatırlatarak inanılmaz bir projeksiyon sundu. Raporda, gümüşün endüstriyel arz açığı nedeniyle 135 dolar seviyelerine, hatta uç senaryolarda daha da yukarısına çıkabileceği belirtiliyor. Bu da mevcut fiyattan yaklaşık %40-50 arası ek prim anlamına geliyor.

BofA Analizine Göre Yükselişi Besleyen 3 Dev Faktör

Fed Krizleri ve Enflasyon: Fed üzerindeki siyasi baskılar ve bağımsızlık tartışmaları, doların küresel güvenilirliğini zayıflatırken "gerçek varlıklar" olan altın ve gümüşü tek alternatif kılıyor.

Maden Arzı Çöküyor: BofA emtia stratejisti Michael Widmer, altın madenlerindeki üretimin 2025'e göre %2 düştüğünü, maliyetlerin ise yükseldiğini belirterek arz tarafındaki sıkışmanın fiyatları yukarı iteceğini vurguluyor.

Yapay Zeka ve Enerji Talebi: Gümüşün yapay zeka çiplerinden güneş panellerine kadar her yerde kullanılması, metali "yeni petrol" haline getirdi.

Yatırımcı Ne Yapmalı?

Banka, şu anki fiyatların "aşırı ısınmış" görünebileceğini ancak yapısal olarak piyasanın hala altına ve gümüşe doymadığını savunuyor. Özellikle 2026 yılının ikinci yarısında, mali politikaların netleşmesiyle birlikte gümüşte altını geride bırakacak dev bir ralli bekleniyor.

UZMANLARDAN KRİTİK UYARILAR: "BİR SENE BEKLESENİZ ZARAR KAPANMAZ"

Altın ve Para Piyasaları Uzmanı Mehmet Ali Yıldırımtürk, bakır alım-satımındaki büyük marjlara dikkat çekerek şu uyarılarda bulundu:

• Büyük Fiyat Farkı: Hurda fiyatı 500-600 lira olan bir metalin 3 bin 500 liraya satılması rasyonel bir durum değildir.

• Vergi Kaybı: Faturalı külçe bakır alımlarında %20 KDV uygulanmaktadır. Altının aksine, bakır alan bir yatırımcı ürünü aldığı anda %20 zarar etmektedir.

• Düşük Likidite: Bakırın bireysel yatırımcı için sığ bir piyasası vardır; bu fiyatlardan alım yapanların bir yıl beklese dahi zararını kapatması mümkün değildir.

"KUYUMCULAR BU ÜRÜNÜ SATIN ALMAZ"

Altın üreticisi Murat Köle ise durumun resmen fırsatçılık olduğunu belirterek, külçe bakırın muhafaza zorluklarına değindi:

• Oksitlenme Riski: Bakır zamanla oksitlenir ve siyahlaşır, bu da değer kaybına neden olur.

• Pazar Sorunu: Kuyumcuların külçe bakır için bir talebi yoktur ve bu ürünleri geri satın almazlar.

GÜMÜŞTE DE "DELİ PAZARI" HAKİM

Yıldırımtürk, benzer bir oynaklığın gümüşte de yaşandığını ve iç-dış piyasa farkının kilogramda 100-150 dolara ulaştığını belirtti. Alım-satım farkının %10 seviyelerine çıktığı piyasayı "deli pazarı" olarak nitelendiren uzman, platin ve paladyum gibi metallerin Türkiye'de yerleşik bir piyasası olmadığını hatırlattı

Yatırımcıların güvenli liman arayışına girmesiyle birlikte, sanayinin can damarı olan baz metallerde çift hanelere yaklaşan değer kayıpları kaydedildi.

BAKIR ZİRVEDEN HIZLA UZAKLAŞIYOR

Kısa süre önce tarihi seviyeleri test eden bakır fiyatları, talep endişeleriyle geri çekildi:

• Şanghay Vadeli İşlemler Borsası (SHFE): Bakır, yüzde 7,60 gibi radikal bir düşüşle ton başına 100.110 yuan seviyesine indi. Oysa çok kısa süre önce 114.160 yuan ile zirveyi görmüştü.

• Londra Metal Borsası (LME): Bakırın tonu yüzde 3,27 kayıpla 12.727 dolara geriledi. LME’de rekor seviye olan 14.527 doların oldukça uzağında bir seyir izleniyor.

SADECE BAKIR DEĞİL, TÜM METALLER KIRMIZIDA

Satış baskısı sadece bakırla sınırlı kalmadı. Maden piyasasının genelinde "ayı piyasası" hakimiyeti hissediliyor:

• Kalay: SHFE’de yüzde 11, LME’de yüzde 7,15 düşerek günün en çok kaybedenlerinden oldu.

• Nikel ve Alüminyum: Nikel LME’de yüzde 4,65, Şanghay’da yüzde 8,09 değer kaybederken; alüminyum ve çinkoda da yüzde 3 ila yüzde 6 arasında düşüşler görüldü.

DÜŞÜŞÜN ARKASINDA NE VAR? "FED" VE "GÜÇLÜ DOLAR" ETKİSİ

Piyasa analistlerine göre bu büyük kaçışın temelinde iki ana neden yatıyor. İlki, Kevin Warsh isminin Fed başkanlığı adayları arasında geçmesiyle birlikte para politikalarına dair artan belirsizlik. İkincisi ise ABD dolarının küresel ölçekte değer kazanması.

Dolar bazlı emtialar, birim fiyatı arttığı için diğer para birimlerine sahip alıcılar için pahalı hale geliyor ve bu da talebi baltalıyor.

TALEP SİNYALLERİ ZAYIF

Çin tarafındaki talep zayıflığına işaret eden bir diğer veri olan Yangshan bakır primi ise ton başına 27 dolara yükseldi.

Bu durum, ithal bakıra olan iştahın azaldığını ve piyasada bir bekle-gör stratejisinin hakim olduğunu gösteriyor.

Yasal Uyarı: Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti; aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi çerçevesinde sunulmaktadır. Sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir.

Fed politika faizini yüzde 4,25-4,50 aralığında sabit bırakırken, Fed Başkanı Jerome Powell enflasyonun halen yüksek seyrettiğini vurguladı ve faiz indirimi için net bir takvim vermedi.

Toplantıda iki üyenin indirim yönünde oy kullanması dikkati çekerken, 2026 yılına ilişkin projeksiyonların daha temkinli bir indirime işaret etmesi, faizlerin uzun süre yüksek kalabileceği beklentisini destekledi.

WARSH, EMTİA PİYASALARINI BASKILADI

Trump’ın, şahin duruşuyla bilinen Warsh’ı Fed başkanlığına aday göstereceğini açıklamasının ardından dolar endeksinin düşüş bölgesinde kalmayı sürdürse de kayıplarını azaltarak dipten toparlanması, değerli metaller başta olmak emtia piyasalarında satış baskısı oluşturdu.

Warsh’ı uzun zamandır tanıdığına işaret eden Trump, “Onun tarihe en büyük Fed başkanlarından biri, hatta belki de en iyisi olarak geçeceğinden hiç şüphem yok.” ifadesini kullandı.

Analistler, Warsh’ın indirimleri tamamen dışlamayan ancak agresif adımlardan kaçınabilecek temkinli bir profil çizdiğini, Wall Street’te “Trump’ın her dediğini yapmayacağı” algısının da yerleştiğini ifade etti.

Öte yandan ABD’de bütçe görüşmelerinde, Senato’daki Demokratlar ve Cumhuriyetçilerin 5 harcama yasasından oluşan paket üzerinde anlaştığı ancak İç Güvenlik Bakanlığı (DHS) finansmanına ilişkin 6. yasanın paketten çıkarıldığı bildirildi.

Analistler, hükümetin tarihin en uzun kapanmasının ardından ikinci bir kapanma yaşama ihtimalinin risk algısını artırabileceğini ve fiyatlama dengesini bozabileceğini kaydetti.

Makroekonomik veri tarafında ise ABD’de ekonomi 2025’in son çeyreğinde yüzde 2,3 büyüyerek beklentilerin altında kalırken, tüketici harcamaları güçlü seyrini korudu.

Çin’de ocak PMI verisinin 49,3 ile daralma bölgesinde kalması, imalat faaliyetlerinin zayıf seyrettiğine işaret ederek sanayi metallerine yönelik iç talep görünümünü baskıladı.

Avrupa’da enflasyonun ocakta yüzde 3,1’e gerilemesi, ECB üzerindeki faiz indirimi beklentilerini güçlendirirken, kakao öğütme ve çelik üretimi gibi göstergeler kıta genelinde emtia tüketiminin zayıf seyrettiğine yönelik sinyaller verdi.

Söz konusu gelişmelerin ardından ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi haftayı yüzde 4,24 seviyesinde tamamlarken, dolar endeksi haftayı yüzde 0,6 düşüşle 97 seviyesinde kapattı.

GÜMÜŞ, GÜNLÜK BAZDA TARİHİNDEKİ EN KÖTÜ İKİNCİ DÜŞÜŞÜNÜ YAŞADI

Değerli metaller, hafta başında jeopolitik gerginliklerin sürmesi, dolar endeksinin zayıflaması ve Fed’e ilişkin faiz indirimi beklentilerinin etkisiyle artan güvenli liman talebiyle rekor seviyelere yükselmesine karşın, haftanın son iki işlem gününde gelen satışlarla rekor seviyelerden geri çekilerek haftayı negatif seyirle tamamladı.

Piyasalarda, Trump yönetiminin Fed yönetimine müdahale edebileceğine ilişkin tartışmalar hafta başında güvenli liman alımlarını destekledi ancak para politikasında şahin duruşuyla bilinen eski Fed yetkilisi Kevin Warsh gibi bir ismin göreve gelebileceği beklentisinin güçlenmesiyle dolar endeksi dört yılın dip seviyelerinden toparlandı ve küresel ölçekte faiz beklentilerinin yukarı yönlü güncellenmesi, satış baskısı oluşturdu.

Bu gelişmelerle birlikte altının ons fiyatı, tamamlanan haftada 5 bin 598 doları görerek rekor tazelerken, haftanın son iki işlem gününde hızlanan satışlarla 4 bin 841 dolardan kapanış yaptı.

Gümüşün ons fiyatı da altına paralel şekilde jeopolitik ve siyasi endişelerin etkisiyle hafta başında değer kazanırken, 121 dolarla rekor tazeledi. Perşembe günü rekor seviyelere ulaşan gümüş, gördüğü rekor seviyenin ardından sert bir satış dalgasına girdi.

Gümüş, 30 Ocak'ta bir günde yüzde 30’a varan kayıpla tarihindeki en kötü ikinci düşüşünü yaşayarak 82,1 dolar seviyesine inerken, gün içinde 72,43 dolara kadar geriledi.

Analistler, Trump’ın Fed’e şahin bir isim atayacağı endişesiyle doların güçlenmesinin ve yüksek fiyatların tetiklediği kar satışlarının bu hareketi hızlandırdığını belirtti.

Buna karşın gümüş, ocak ayını yaklaşık yüzde 17 kazançla kapatarak yükseliş trendini korudu.

Platinin ons fiyatı da altın ve gümüşe paralel değer kaybederken, paladyumun ons fiyatı da düşüşe eşlik etti.

Bu gelişmelerle birlikte değerli metallerde ons bazında fiyatlar platinde yüzde 21,6, gümüşte yüzde 17, paladyumda yüzde 15,5 ve altında yüzde 2 değer kaybetti.

BAZ METALLER KARIŞIK SEYRETTİ

Baz metallerde ocak ayının son haftasında fiyatlamalarda fon akışları ve spekülatif pozisyonlanmalarla karışık bir seyir izlendi.

Bakır, Londra Metal Borsası’nda 29 Ocak’ta 3 ay vadeli kontratta rekor seviyelere yükselirken, haftanın son işlem gününde kar satışlarıyla kazancının bir kısmını geri verdi.

Talep tarafında Çin’in ithalat iştahını yansıtan göstergelerde zayıflama sinyalleri öne çıkarken, yüksek fiyatların kısa vadede fiziki talebi sınırlayabileceği beklentisi fiyatlar üzerinde baskı oluşturdu.

Nikel, Endonezya’nın 2026’ya ilişkin cevher üretim kotasını azaltabileceğine yönelik sinyallerle yükselişini hızlandırdı. Ancak stokların artması ve rallinin büyük ölçüde beklenti alımlarına dayanması, fiyatları baskıladı.

Bazı metallerde tezgah üstü piyasada bu hafta fiyatlar libre bazında çinkoda yüzde 3,6 ve bakırda yüzde 0,3 değer kazanırken, nikelde yüzde 6,5, alüminyumda yüzde 2,1 ve kurşunda yüzde 1,6 değer kaybetti.

PETROL, JEOPOLİTİK ENDİŞELERLE POZİTİF SEYRETTİ

Petrol fiyatları, ABD-İran arasında yükselen gerginlik sonrasında emtia piyasalarında jeopolitik risk primini artırmasıyla pozitif bir seyir izledi.

Trump yönetiminin İran'da rejim karşıtı gösterilere yönelik baskıların ardından "askeri seçenekleri" değerlendirdiğine ilişkin haber akışı, ABD'ye ait bir uçak gemisinin bölgeye sevk edilmesi ve İran'ın olası saldırılara karşı "topyekun savaş" uyarısı, petrol piyasasında arz kesintisi endişelerini güçlendirdi.

Avrupa Birliği'nin (AB) İran'a yönelik yeni yaptırımları da risk algısını desteklerken, fiyatlamalarda arz kaynaklı riskler öne çıktı.

Öte yandan, Rusya-Ukrayna sürecinde Kremlin'in 29 Ocak'ta Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy'i Moskova'ya davet mesajını yinelemesi ve ABD arabuluculuğunda barış girişimlerinin yoğunlaşması dikkati çekti. Piyasalarda, olası bir uzlaşmanın Rusya'ya yönelik enerji yaptırımlarının gevşetilmesine kapı aralayabileceği, bunun da küresel arzı artırarak petrol fiyatları üzerinde aşağı yönlü baskı oluşturabileceği değerlendiriliyor.

Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) 2026'nın ilk çeyreğinde küresel arzın talebin 1,0-1,5 milyon varil üzerine çıkabileceğini öngörüyor. Bu çerçevede OPEC+'ın arzı sabit tutarak piyasayı dengelemeye çalışmasının beklendiği, arz fazlası endişelerinin de jeopolitik kaynaklı fiyat artışlarını sınırlayan başlıca unsur olduğu kaydediliyor.

Doğal gaz tarafında ise ABD'de kuzey ve iç kesimlerde etkili olan kutup soğuğu, fiyatlarda sert yükselişe yol açtı. Henry Hub vadeli doğal gaz fiyatı bir haftada yaklaşık yüzde 70 artarak 5,35 dolar/MMBtu seviyesine çıktı ve Aralık 2022'den bu yana en yüksek düzeyini gördü.

Analistler, soğuk hava koşullarının üretim ve iletim tarafında geçici arz daralması yaratarak LNG ihracatını kısmen sınırlayabileceğini kaydetti.

Bu gelişmelerle Brent petrolün varil fiyatı haftalık bazda yüzde 6,6 artarken, New York Ticaret Borsası'nda işlem gören doğal gazın MMBtu cinsinden fiyatı da yüzde 13 değer kazandı.

TARIM EMTİALARI KARIŞIK SEYRETTİ

Tarım emtia fiyatları tamamlanan haftada dolar endeksindeki zayıf seyir ve ABD'nin güçlü ihracat verilerinin etkisiyle karışık seyretti.

Öte yandan buğday piyasasında ABD’nin kış koşulları ve AB’nin ihracat kesintisi gibi faktörler kısa vadeli toparlanma sağlarken, Karadeniz ve Güney Amerika arzı yükselişi engelledi.

Mısır ve soya fasulyesinde rekor, ABD satışlarının yarattığı iyimserlik, Brezilya ve Arjantin’den gelen yüksek rekolte beklentileriyle törpülendi.

Bu gelişmelerle birlikte bu hafta Chicago Ticaret Borsası'nda kile başına fiyatlar pirinçte yüzde 0,5, buğdayda yüzde 1,7 değer kazanırken, mısırda yüzde 0,5 ve soya fasulyesinde yüzde 0,3 değer kaybetti.

ABD'de faaliyet gösteren emtia borsası Intercontinental Exchange'te libre bazında fiyatlar kahvede yüzde 5, şekerde yüzde 3,2 ve pamukta yüzde 1,1 azaldı. Kakaonun ton başına fiyatı da haftayı yatay seyirle tamamladı.

Xiamen C&D Inc. araştırma müdürü Yan Weijun’a göre Asya saatlerinde gerçekleşen bu artışın arkasında tamamen Çin merkezli fonlar yer alıyor.

Şanghay Vadeli İşlemler Borsası’nda (SHFE) işlem hacimleri rekor kırarken, bakır fiyatları aralık ayından bu yana yüzde 25 prim yapmış durumda.

YÜKSELİŞİ TETİKLEYEN 3 TEMEL FAKTÖR

Bakır fiyatlarını zirveye taşıyan dinamikler sadece Çin ile sınırlı değil:

• Zayıf Dolar ve Fed Spekülasyonları: ABD dolarının son dört yılın en düşük seviyesine gerilemesi ve Jerome Powell sonrası Federal Rezerv’in daha "güvercin" bir yol izleyeceği beklentisi, emtiaları yatırımcılar için güvenli liman haline getirdi.

• Yapay Zeka ve Enerji Dönüşümü: Tesla gibi devlerin robotik ve yapay zekaya ayırdığı dev bütçeler; veri merkezleri ve elektrikli araçlar için vazgeçilmez olan bakıra olan uzun vadeli güveni tazeledi.

• Jeopolitik Gerilimler: Trump yönetiminin agresif dış politikası ve artan küresel riskler, yatırımcıları reel varlıklara yönlendiriyor.

"TEKNİK DÜZELTME" KAPIDA MI?

Piyasadaki bu "metal çılgınlığı" her ne kadar heyecan yaratsa da uzmanlardan uyarılar gecikmedi.

Goldman Sachs yetkilileri, fiyat artışlarının gerçek dünyadaki fiziki talebin çok önüne geçtiğine dikkat çekiyor.

Çinli sanayicilerin yüksek fiyatlara direnç göstermesiyle birlikte, yakın zamanda sert bir "teknik düzeltme" yaşanabileceği öngörülüyor.

DİĞER METALLERDE SON DURUM

Bakırdaki ralliyi diğer emtialar da takip etti:

• Çinko: Londra'da yüzde 4,3 değer kazandı.

• Alüminyum: yüzde 2,2 yükseliş gösterdi.

• Demir Cevheri: Singapur piyasalarında yüzde 2,4 artış kaydetti.

(Bloomberg)

Ters Orantı Mantığı: Faiz Artarsa Altın Neden Düşer?

Temel kural şudur: Fed faizleri artırırsa veya yüksek tutmaya devam ederse, altın ve gümüş genellikle baskılanır. Bunun iki sebebi vardır:

Fırsat Maliyeti: Altın ve gümüş faiz getirisi olmayan varlıklardır. Faizler yükseldiğinde yatırımcılar, nakitlerini faiz getiren tahvil veya mevduat gibi araçlara kaydırmayı tercih eder.

Doların Gücü: Yüksek faiz doları güçlendirir. Emtialar dolar cinsinden fiyatlandığı için, dolar değer kazandığında bu madenleri satın almak diğer para birimlerine sahip yatırımcılar için pahalılaşır ve talep düşer.

Bu Akşam İçin Olası Senaryolar

1. Senaryo: Şahin Duruş (Faiz Sabit + Sert Açıklamalar) Fed faizi beklediği gibi sabit tutar ancak Powell, "Enflasyon hâlâ riskli, faizleri uzun süre yüksek tutacağız" derse:

Altın: Rekor seviyelerden 4.800 - 4.900 dolar bandına doğru bir düzeltme görebiliriz.

Gümüş: Altına göre daha "agresif" hareket ettiği için 100 dolar sınırına doğru sert bir geri çekilme yaşanabilir.

2. Senaryo: Güvercin Duruş (Faiz Sabit + İndirim Sinyali) Faizler sabit kalır ancak Powell, "Ekonomide soğuma var, Mart veya Haziran'da indirim yapabiliriz" mesajı verirse:

Altın: 5.100 dolar direncini kırıp 5.300 - 5.500 dolar yolculuğuna başlayabilir.

Gümüş: Sanayi talebinin de desteğiyle 125 dolar seviyelerini test edebilir.

2026 Dinamikleri: Neden Bu Sefer Farklı?

Geçmiş yılların aksine 2026’da altın ve gümüş, sadece faizle değil; jeopolitik gerginlikler, ABD hükümetinin borç krizi ve merkez bankalarının yoğun altın alımlarıyla destekleniyor. Bu yüzden, Fed faizleri indirmese bile metallerdeki düşüşün sınırlı kalacağı ve "alım fırsatı" olarak görüleceği uzmanlarca sıkça vurgulanıyor.

?? Gram Altın ve Gümüş Ne Olur?

Türkiye'deki yatırımcı için durum çift taraflı:

Ons yükselir + Dolar/TL artarsa: Gram altın ve gümüşte "çifte ralli" izleriz.

Ons düşer + Dolar/TL artarsa: İç piyasada fiyatlar ons tarafındaki düşüşü dolar kuruyla dengeleyerek yatay seyredebilir.

Özetle: Fed bu akşam piyasaya "erken bahar" müjdesi verirse altın ve gümüşte yeni zirveler kaçınılmaz olur. Ancak "bekle ve gör" mesajı, kısa vadeli bir kâr satışını tetikleyebilir.

Türkiye’nin en büyük açık ocak bakır madeni olarak bilinen Kastamonu’daki Göksırmak Madeni, potansiyel bir satış süreciyle gündemde.

Madenin işletmecisi olan Acacia Mining Enterprises'ın ortakları Akfen Holding, İlbak Holding ve Bacacı Yatırım Holding, varlıklarının tamamı ya da bir kısmının satışı için stratejik opsiyonları değerlendirmeye aldı.

Bloomberg’e konuşan ve konuya yakın kaynaklara göre üç ortak, bu dev satış süreci için uluslararası finans devi Goldman Sachs ile el sıkıştı.

HEDEF: 1 MİLYAR DOLAR

Henüz erken aşamada olduğu belirtilen görüşmelerde, şirketin tamamının satılması durumunda yaklaşık 1 milyar dolarlık bir değerleme hedeflendiği ifade ediliyor.

Satışın tam devir mi yoksa hisse satışı yoluyla ortaklık şeklinde mi olacağı ise sürecin ilerleyen aşamalarında netleşecek.

NEDEN ŞİMDİ?

Satış kararının arkasındaki en güçlü motivasyonun, küresel piyasalarda bakır fiyatlarının tarihi zirveleri görmesi olduğu belirtiliyor.

Elektrikli araçlardan yenilenebilir enerji teknolojilerine kadar birçok alanda kritik hammadde olan bakıra artan talep, maden varlıklarının değerini katlamış durumda.

RESMİ AÇIKLAMA BEKLENİYOR

Konuyla ilgili olarak adı geçen holdinglerden veya Goldman Sachs kanadından henüz resmi bir yalanlama ya da doğrulama gelmedi.

Piyasalar, Türkiye'nin en önemli yeraltı kaynaklarından biri için atılacak somut adımları yakından takip ediyor.

KISA VADELİ REVİZYON: 12.750 DOLAR HEDEFİ

Goldman Sachs, 2026 yılının ilk yarısı için LME bakır fiyat tahminini 11.525 dolar/tondan 12.750 dolar/tona yükseltti. Banka, fiyatların yılın ilk çeyreğinde 13.000 dolar seviyelerinde desteklenmeye devam edebileceğini öngörüyor. Ancak bu yükselişin ardındaki ana itici güçlerin rasyonel piyasa dengelerinden ziyade şu unsurlar olduğu vurgulanıyor:

Spekülatif Sermaye Girişleri: Piyasadaki yükselişin büyük bir kısmı spekülatif fonların yoğun ilgisinden kaynaklanıyor.

Tarife Belirsizliği ve Stoklama: ABD’nin rafine bakıra yönelik uygulamayı planladığı olası gümrük tarifeleri, sanayicileri önceden stok yapmaya teşvik ederek fiyatları suni şekilde yukarı çekiyor.

"GERİ ÇEKİLME KAÇINILMAZ"

Goldman Sachs, bakır fiyatının adil temel seviyesinin yaklaşık 11.400 - 11.500 dolar bandında olması gerektiğini tahmin ediyor. Analist Eoin Dinsmore, "Bu yükselişin son aşamalarında olmamız oldukça muhtemel" diyerek fiyatların yıl sonuna kadar 11.000 dolara kadar gerileyebileceğini öngörüyor.

ARZ FAZLASI ALARM VERİYOR

Banka, 2026 yılı için küresel bakır arz fazlası tahminini rekor seviyelere ulaşan fiyatların talebi soğutması nedeniyle 160 bin tondan 300 bin tona yükseltti. Tarife kararlarının 2026 ortasında netleşmesiyle birlikte stoklama eğiliminin sona ereceği ve piyasanın yeniden bu arz fazlasına odaklanacağı belirtiliyor.

Yasal Uyarı: Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti; aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi çerçevesinde sunulmaktadır. Sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir.