“Enerji patlamasý”, “hidrolik çatlatma”yý da çaðrýþtýrýyor ama ODTÜ’lü bilim adamlarýnýn böyle bir iddiasý yok.
Tabii “enerji patlamasý” da bir varsayýmdýr...
Deprem sonrasýnda hidrolik çatlatma ile ilgili iddialar üzerine TPAO açýklama yapmýþ ve Kahramanmaraþ'ta biri özel þirkete ait dört hidrolik çatlatma kuyusu bulunduðunu, ancak petrol bulunamayýnca bunlarýn kapatýldýðýný bildirmiþti. Açýklamada kuyularýn çapýnýn da 24 santimetre olduðu belirtilmiþti. Kuyularýn, tam olarak nerede ve ne zaman açýldýðý ve kapatýldýðý bilgisi ise verilmemiþti.
Kuyularýn çapýnýn dar olmasý, hidrolik basýncý daha da kuvvetli hâle getirir.
“Hidrolik çatlatma yöntemi doðal gaz ve petrol çýkarýmýnda kullanýlmaktadýr. Önce topraðýn binlerce metre altýna inen bir kuyu kazýlýr. Kaya gazý veya petrol katmanýna vardýktan sonra 90 derecelik açýyla dönüþ yapýlýr ve boru, yatay olarak en az 1.5 kilometre daha uzatýlýr... Sonra da içinde yüzde 10 oranýnda kum ve yüzde 0,5 oranýnda kimyasal katký bulunan su, kuyu giriþinden yüksek basýnçla borulara basýlýr. Yatay borunun deliklerinden çýkan suyla tortula uygulanan basýnç kayayý çatlatmaya baþlar. Gözeneklerde sýkýþmýþ gaz açýða çýkar ve en yakýn kaçýþ noktasý olan kolektörün içinde toplanarak yeryüzüne çýkar. Kullanýlan su kirlenmiþtir ve arýtýlmak üzere yeryüzündeki depolama havuzlarýnda toplanýr.”
Depremden dört ay önce, Elektrik Mühendisleri Odasý Ýzmir Þubesi dergisinin Ekim 2022 sayýsýnda, kaya gazý ile ilgili bir yazýsý yayýnlanan Elektrik Mühendisi M. Salim Arslanalp, hidrolik çatlatma hakkýnda bu bilgileri verdikten sonra þöyle demiþti:
“Bu yöntemin sakýncalarý üç temel baþlýkta toplanmaktadýr:
1-Sismik hareketliliðin tetiklenmesi.
2-Su kaynaklarý yönetimi.
3-Kuyu sýzýntýlarý kirliliði.
Yer Ýmleri