bursada türkçe hutbe
bursa ulemasýnýn kararý üzerine iki haftadan beri hutbeler türkçe okunuyor.
istihbaratýmýza nazaran bursa ulemasý hutbenin türkçe olarak okunmasýna karar vererek iki haftadan beri hutbeyi türkçe olarak okutmuþtur.
ilk hutbe bursa mebusu þeyh servet efendi tarafýndan irad edilmiþtir.
24 ekim 1922
Cefaks Hocam, o zamanki okuma yazma oranýnýn Arapça ve Farsça için düþüklüðünü göz önünde bulundurursak hutbelerin Arapça olarak verildiðini bilmiyordum, en azýndan halkýn anlayacaðý þekilde okunuyordur diye düþünüyordum. Halk, Arapça'yý okuyup doðru düzgün yazamazken hutbenin bile Türkçe okunmamasýný garipsedim.
Peki hutbelerin halk tarafýndan anlaþýlýp anlaþýlmadýðýyla ilgili bir bilgi var mý? Þu an mesela Camii'ye giden cemaata ezaný Türkçe'ye çevirebilir misiniz diye sorsam, çoðu çeviremeyecektir bence. Bu durumla o zamanki durum benzer olabilir.
hutbeler malesef arapça okunuyordu.
halk anlamýyordu.
1911-den itibaren zaman zaman türkçe okuyanlar olduysada,
1932-den sonra tamamen türkçe oldu.
insanlar osmanlý diyince belki bazýlarý þöyle anlýyor.
osmanlý insaný dindar ve bilgili.
kýsa ve özet yazayým:
istisnalarý hariç zýr cahil.
yaklaþýk 1970 yýlýna kadar insanlarýmýz dini konularda bayaðý bayaðý cahildi.
70-lerden sonra bazý önemli eserlerin basýlmasýyla biraz bilgilendiler.
benim þahsi kanaatimi soracak olursanýz:
bu iþlerin azda olsa içinde olan biri olarak þunu derim,
malesef ama malesef bugünde cehalet eskisinden pek farký yok,
lafa geldimi gerkes alleme,
iþin gerçeði baþka.
bu konuda yazacak çok þey varda,
ne yazsak nafile.
kimse bildiðinden bir zerre vaz geçmez.
Yer Ýmleri