Sanat Mozaik

[Terraluna]

Fransiz fizikci Charles Augustin de Coulomb'un dogum yildonumu (14 Haziran 1736)



"Okuldan mezun olduktan sonra, kendine ozgu sikintiya ve monotonluga dayanacak, egitici bir genc adam, odevinden tamamen alakasiz bilim veya edebiyat dalinda kendini kaybetmekten baska caresine sahip degildir."

[Terraluna]

Amerikali roman yazari Harriet Beecher Stowe'un dogum yildonumu (14 Haziran 1811)



"Siz Kentucky'liler zencilerinizi simartirsiniz. Onlara iyi davranmak istersiniz ama gercek iyilik o degildir. Simdi bakin, dunyanin dort bir yaninda becerilmis, itilip kakilmis sonra da Tanri bilir kime satilmis bir zenciye ilke ve umut asilamak iyilik degildir. Izninizle sunu da soyleyecegim: Louisiana ya da Mississippi zencilerinin onlardan beklendigi gibi sarki soyleyerek calistiklari bir yerde, sizin obur zenciler orta yerde kalakalir. Zencileri tam onlarİn layik oldugu bicimde yonettigime inaniyorum."� Tom Amca'nin Kulubesi



"You Kentucky folks spoil your niggers. You mean well by them, but you aren't doing them any favors. Niggers get sold to God knows who, so you're not doing them any favors if you give them notions and expectations instead of preparing them for what's to come. I bet your niggers would fall apart in some places where a Louisiana or Mississippi nigger would be singing and dancing for joy. So, what do you say?"

[Terraluna]

Italyan sair, dusunur, dil bilimci ve deneme yazari Giacomo Leopardi'nin olum yildonumu (14 Haziran 1837)



Ey tek ebedi olan dunyada
her canli varligin yoneldiði olum,
sende dinlenir bizim ruhtan yoksun varligimiz,
hosnut degil,ama kurtulmus
eski acidan.Goturuyor
bilinmeze bu agir dusunce bizi
karmakarisik akildaki koyu bir gece gibi:
tukendigini hissediyor corak ruh
umutlanma,arzulama gucunun:
kurtuluyor boylece acidan,korkudan
ve eriyor bos, agir
ve SIKINTISIZ zaman.
Yasadik: bir sut cocugunun ruhunda
korkunc bir larvadan
ya da korkulu bir ruyadan
nasil karanlik bir ani kalirsa;
oteye kaliyor bizde bu anisi da
hayatimizin. Ama ani uzaktir
korkudan. Ne olduk?
Ne oldu yasam adini alan
o aci zaman parcasi?
Bizim dusuncemize gore, bugun,
yasam gizemli, hayranlik verici,
ve gorunmektedir bilinemeyen olum
canlilarin onu dusundugu gibi.
Nasil kaciyorsa olumden yasarken
oyle kaciyor simdi de yasam atesinden
bizim bilinmeyen varligimiz,
hosnut degil ama emin
yazginin engellediginden
mutlu olmasinin olumlulerin ve olumlerin.



Sola nel mondo eterna, a cui si volve
Ogni creata cosa,
In te, morte, si posa
Nostra ignuda natura;
Lieta no, ma sicura
Dall'antico dolor. Profonda notte
Nella confusa mente
Il pensier grave oscura;
Alla speme, al desio, l'arido spirto
Lena mancar si sente:
Così d'affanno e di temenza è sciolto,
E l'agrave; vote e lente
Senza tedio consuma.
Vivemmo: e qual di paurosa larva,
E di sudato sogno,
A lattante fanciullo erra nell'alma
Confusa ricordanza:
Tal memoria n'avanza
Del viver nostro: ma da tema è lunge
Il rimembrar. Che fummo?
Che fu quel punto acerbo
Che di vita ebbe nome?
Cosa arcana e stupenda
Oggi è la vita al pensier nostro, e tale
Qual de' vivi al pensiero
L'ignota morte appar. Come da morte
Vivendo rifuggia, così rifugge
Dalla fiamma vitale
Nostra ignuda natura;
Lieta no ma sicura,
Però ch'esser beato
Nega ai mortali e nega a' morti il fato.


Ne idim, ne oldum, acaba, niye ki?
Nicin asklar yuregimde yer degistirdi?
Hepsi laf, gercek olan su ki, bizleriz anlamsiz olan!



Deh come mai da me sí vario fui,
e tanto amor mi tolse un altro amore?
Deh quanto, in verità, vani siam nui!

Giacomo Leopardi, Ilk Ask / Il Primo Amore




"Mutluluk ya da mutsuzluk distan degil icten olculur."

[Terraluna]

1968 yilinda Nobel Edebiyat Odulunu kazanan Japon roman yazari Yasunari Kawabata’nin dogum yildonumu (14 Haziran 1899)

“Kendi hayalinde, Bati'dan gelme kitap ve resimlerle canlanan goruntulerin tadini cikariyordu. Hic gormedigi birine asik olmakla birdi bu.” Karlar Ulkesi



“He savored the phantasms of his own dancing imagination, called up by Western books and pictures. It was like being in love with someone he had never seen.”


“Hasin, yalin bir gece manzarasi. Her yeri kaplayan karlarin don tutarken cikardigi catirti topragin ta icinde, derinden derine gumburder gibiydi. Ay yoktu. Inanilmayacak kadar sayisiz gorunen yildizlar oyle parlak ve yakindilar ki, boslugun donusundeki hizdan dusup dokulur gibiydiler. Yildizlar yaklastikca gokyuzu geri geri cekilerek gecenin rengine karisiyordu. Sinir daglarinin birbirinden ayirt edilemeyen tepeleri, yaldizli gogun eteklerine butun agirliklariyla yaslanmislardi; buyuk ve yuksek oluslarini gostermeden duyumsatan derin bir siyahlikla.Gecenin tum gorunumu duru, durgun bir uyum icinde butunlesiyordu.”



“It was a stern night landscape. The sound of the freezing of snow over the land seemed to roar deep into the earth. There was no moon. The stars, almost too many of them to be true, came forward so brightly that it was as if they were falling with the swiftness of the void. As the stars came nearer, the sky retreated deeper and deeper into the night clolour. The layers of the Border Range, indistinguishable one from another, cast their heaviness at the skirt of the starry sky in a blackness grave and somber enough to communicate their mass. The whole of the night scene came together in a clear, tranquil harmony.”


"Bir kadinin teni, sevdigi adamin kollari arasinda oldugunda daha guzel kokmaya baslar. / La pelle di una donna prende a profumare, quando è tra le braccia dell'uomo che le piace."�

[Terraluna]

Neo Empresyonizm akiminin uyelerinden Italyan ressam Giuseppe Pellizza da Volpedo'nun olum yildonumu (14 Haziran 1907)

Il Quarto Stato (The Fourth Estate, 1901)

[Terraluna]

Fransiz sair René Char’in dogum yildonumu (14 Haziran 1907)



“Uzun suren yoklugun odasinda, acik kalan pencereye ragmen, gulun kokusu yine de oradaki nefesle iliskilidir. Bir kez daha gecmis deneyimden yoksunuz, tazeleriz, asigiz. Gul! Onun yollarinin kayrani olumun kustahligini bile dindirir. Hicbir cit duramaz yolunda. Arzu diridir, bugulu alinlarimizda bir siziyla.

Yagmurlariyla yeryuzunde yuruyenin dikenden korkusu yoktur ne mukemmel ne de dusmanca yerlerde. Ama vay haline kendiyle sohbeti keserse! Can evinden vurulmus, kul olur gider, guzelligin islah ettigi bir okcu.”

[Terraluna]

Alman dusunur, sosyolog ve ekonomi politik uzmani Max Weber'in olum yildonumu (14 Haziran 1920)

"Sigirdan don yagi yaparlar, insandan da para. Bu hirs felsefesi, para sahibi saygi deger adamin ideali ve hepsinden onemlisi, bireyin kendi sermayesini genisletme egiliminin dusuncesi olarak gorulur. Aslinda burada ongorulen bir yasama teknigi degildir, ozel bir ahlaktir. Bu ahlakin zedelenmesi, yalnizca aptallik olarak degil, odevin unutulmasi olarak ele alinmaktadir ve butun bunlar her seyden once nesnenin neligine aittirler."



“They make tallow out of cattle and money out of men. The peculiarity of this philosophy of avarice appears to be the ideal of the honest man of recognized credit, and above all the idea of a duty of the individual toward the increase of his capital, which is assumed as an end in itself. Truly what is here preached is not simply a means of making one’s way in the world, but a peculiar ethic. The infraction of its rules is treated not as foolishness but as forgetfulness of duty."

[Terraluna]

Ingiliz yazar ve mizahci, en iyi bilinen romani 1887'de yayinladigi Teknede Uc Adam'in yazari Jerome Klapka Jerome'un dogum yildonumu (14 Haziran 1927)

"Bizler midemizin emrindeki zavalli koleleriz aslinda . Siz en iyisi beni dinleyin ahlakmis, adaletmis bosuna boyle seylerin pesinden kosmayin. Midenize dikkat edin yeter. Yemeklerinizi ozenle secin, midenizi ihmal etmeyin. O zaman erdem de, huzur da kendiliginden gelir yureginize yerlesir. Iyi bir vatandas, sevecen bir es, merhametli bir baba, soylu ve erdemli bir adam olursunuz."� Teknede Uc Adam



"We are but the veriest, sorriest slaves of our stomach. Reach not after morality and righteousness, my friends; watch vigilantly your stomach, and diet it with care and judgment. Then virtue and contentment will come and reign within your heart, unsought by any effort of your own; and you will be a good citizen, a loving husband, and a tender father - a noble, pious man."�



"Noi siamo gl'infelici schiavi del nostro stomaco. Lasciate andare la moralitàe la giustizia, amici miei: vigilate accuratamente ilvostro stomaco,e alimentatelo con giudizio. Allora la virtù e la soddisfazione verranno a regnare nel vostro cuore senza nessuno sforzo da parte vostra; e sarete buoni cittadini, mariti amorosi, teneri padri e uomini nobili, pii."�