Sanat Mozaik

[Terraluna]

Ingiliz asker, diplomat ve oyun yazari Cyril Tourneur'un olum yildonumu (28 Subat 1626)

"Ve simdi dusunuyorum da, olumunun ocunu almak asla mumkun olmasa da, azarlayabilirim kendimi guzelligine taptigim icin. Sana mi harcar ipekbocegi sari emegini? Sana mi acar kozasini? Beylikler hanimefendinin bir dakikalik zavalli keyfi ugruna mi satilir? Neden su adam, boyle bir seyi aritmak adina yollar kesip hayatini bir yargicin dudaklari arasina koyar – onun ugruna harcamak icin mi atlar ve adamlar besler?"



"And now methinks I could e’en chide myself For doating on her beauty, though her death Shall be revenged after no common action. Does the silkworm expend her yellow labours For thee? For thee does she undo herself? Are lordships sold to maintain ladyships For the poor benefit of a bewildering minute? Why does yon fellow falsify highways, And put his life between the judge’s lips, To refine such a thing – keeps horse and men To beat their valours for her?"

[Terraluna]

Ingiliz roman ve oyun yazari Henry Fielding, komik romani 8(The History of Tom Jones, a Foundling) Tom Jones'u 28 Subat 1749'da Londra'da yayinci Andrew Millar araciligiyla yayinladi.



"Romali ozanlardan birinin, yasamdan ayrilmamizi bir söleni birakmamiza benzettigini anımsiyorum. Eglence anlarini ille uzatmak, birkac dakika daha dostlarinin yaninda kalmak icin cabalayanlari gordukce, bunu dusunurum ara sira. Ah! Ne de kisaciktir bu eglencelerin en cok uzatilani bile! Solenden en erken gitmekle en sonuna degin kalmak arasindaki ayrim ne denli onemsizdir! Yasama bakmanin en iyi yolu budur iste. Olumden korkmamizin en dogru nedeni, dostlarimizdan ayrilmak istemeyisimizdir. Oysa, dostlarimizin yaninda kalmak mutlulugu bile, oyle kisa surer ki, akilli bir kisi onemseyemez bunu."



"One of the Roman poets, I remember, likens our leaving life to our departure from a feast;—a thought which hath often occurred to me when I have seen men struggling to protract an entertainment, and to enjoy the company of their friends a few moments longer. Alas! how short is the most protracted of such enjoyments! how immaterial the difference between him who retires the soonest, and him who stays the latest! This is seeing life in the best view, and this unwillingness to quit our friends is the most amiable motive from which we can derive the fear of death."

[Terraluna]

Ingiliz sair, elestirmen ve dergi editoru Arthur Symons'in dogum yildonumu (28 Subat 1865)

Ey su! Kumlarda haykiran, tum gece boyu
Aci bir ciglikla feryat eden yuregimin sesi
Ben uzanmis dinlerken anlayamiyorum
Duydugum bendeki yuregimin sesi mi yoksa dalgalarin sesi mi
Ey haykiran deniz sukun icin ben miyim o,
O, ben miyim? Butun gece dalgalar agliyor benim icin

Yorgun deniz! Sana asla huzur yok.
Son mehtap uzerine dusene kadar ve kayboluncaya kadar
Son med cezir ve batida yanmaya baslayinca kaderin atesi
Ve yurek bitkin bir hale dusunce ve haykirinca deniz misali
Butun gece dalgalarin benim icin yaptigi gibi
Omur boyu aglamak beyhude



O water, voice of my heart, crying in the sand,
All night long crying with a mournful cry,
As I lie and listen, and cannot understand
The voice of my heart in my side or the voice of the sea,
O water, crying for rest, is it I, is it I?
All night long the water is crying to me.

Unresting water, there shall never be rest
Till the last moon droop and the last tide fail,
And the fire of the end begin to burn in the west;
And the heart shall be weary and wonder and cry like the sea,
All life long crying without avail,
As the water all night long is crying to me.

[Terraluna]

Turk dostu Fransiz yazar, sair ve politikaci Alphonse de Lamartine'in olum yildonumu (28 Subat 1869)

“Les Turcs! Mais comme race d'hommes, comme nation, ils sont encore, à mon avis , les premiers et les plus dignes parmi les peuplades de leur vaste empire; leur caractère est le plus noble et le plus grand , leur courage est intact; leurs vertus religieuses, civiles et domestiques, sont faites pour inspirer à tout esprit impartial l'estime et l'admiration.”



“Stimo ed amo i Turchi, ed un tal sentimento è di tutti coloro che hanno avuto occasione di vivere fra quel popolo generoso ed ospitaliero. Ma se la verità, la gratitudine mi impongono l'obbligo di rendere giustizia a questa razza d'uomini come individui, come umana famiglia, mi impone altresì l'umanità di altamente dichiarare che come governo, come amministrazione soprattutto.”





Ebedi gecesinde bu donussuz seferin
Hep baska sahillere dogru suruklenen biz
Zaman adli denizde bir gun bir lahza icin
Demirleyemez miyiz?

Ey gol, henuz aradan bir sene gecti ancak,
Seyrine doymadigi o canim su yaninda
Bir gun onu ustunde gordugun su tasa bak,
Oturdum tek basima

Altinda bu kayanin yine boyle inlerdin;
Yine boyle carpardi dalgalarin bu yara,
Ve boyle serpilirdi ruzgarlarla kopuklerin
O guzel ayaklara.

[Terraluna]

Ispanyol ressam Jose Gutierrez Solana’nin dogum yildonumu (28 Subat 1886)

I gabinetti (The Cabinets, 1910)




Il Parrucchiere (The Hairdresser, 1918)

[Terraluna]

Fransiz roman ve oyun yazari, film yapimcisi Marcel Pagnol'un dogum yildonumu (28 Subat 1895)

"Insanlarin mutlu olmayi zor bulmalarinin nedeni, gecmisi bugunden daha iyi, bugunu oldugundan daha kotu ve gelecegi ise olacagindan daha az cozumlu gormeleridir."



"La raison pour laquelle les gens pensent qu'il est si difficile d’être heureux est qu’ils voient toujours le passé mieux qu'il n'était, le présent pire qu’il n'est, et l’avenir moins résolu qu’il ne sera."

[Terraluna]

Amerikali film yonetmeni, muzikal filmlerin onemli isimlerinden ve aktris Liza Minnelli'nin babasi Vincente Minnelli'nin dogum yildonumu (28 Subat 1903)

[Terraluna]

Ingiliz sair, roman ve deneme yazari Stephen Spender’in dogum yildonumu (28 Subat 1909)

Yabanci bir ulkede oturan yoksul kiz,
Kafatasi biciminde isitilariyla gecenin
Yazdoneminde parlayan uzak ay gibi
Gozlerinin icinden bakar her yana olum
Oyle dik ve derin:
Yoksul cocuk, giymissin yazlik giysilerini
Ve altin cizgili yirtik ayakkabilarini
Toprak ana renk cimen
Ve cicek mantosunu giyindigi gibi
Orterek yikim magaralarini
Oyuk olumlerin soyledigi.
Yureklerimizde sanki de saftlaridir kuyularin
O cokmus gozler ki bakiyorum derinden
Bilmem gunahi nedir onlarin
Bu yapmacik sevinc gosterisinde
Dudaklarimizin arkasinda uslarimiz
Birlesir aglamakta
Uyku icinde hic uyumayan
olumluluge.
Aglamanin yarari ne?
Bir cerrah bicagi tasimiyor ki
Kessin yasaminin kokunde
Yanlis cogalan hucreleri
Sevginin asiriliklari kanitlar yalniz,
Tenin otesinde uzanir cirkin kemige
Karanlikta sirtlanlarda uluyan bir ses.
Bir dusunudur uzgunlugum, bir dustur,
Yarinin firtinasi alip goturecek:
Uyanmaz gun gunden daha dinc
Gorunusten ote salt dogru olana:
Ya da yataginin cevresindeki granit gerceklere
Yoksullugun kahriyla umutsuz, cirkin
Gercege ki bir belirtisidir
Yakinda oleceginin.



Poor girl, inhabitant of a strange land
Where death stares through your gaze,
As though a distant moon
Shone through midsummer days
With the skull-like glitter of night:
Poor child, you wear your summer dress
And your shoes striped with gold
As the earth wears a variegated cover
Of grass and flowers
Covering caverns of destruction over
Where hollow deaths are told.
I look into your sunk eyes,
Shafts of wells to both our hearts,
Which cannot take part in the lies
Of acting these gay parts.
Under our lips, our minds
Become one with the weeping
Of the mortality
Which through sleep is unsleeping.
Advertisement
Of what use is my weeping?
It does not carry a surgeon's knife
To cut the wrongly multiplying cells
At the root of your life.
It can only prove
That extremes of love
Stretch beyond the flesh to hideous bone
Howling in hyena dark alone.
Oh, but my grief is thought, a dream,
Tomorrow's gale will sweep away.
It does not wake every day
To the facts which are and do not only seem:
The granite facts around your bed,
Poverty-stricken hopeless ugliness
Of the fact that you will soon be dead.