Sistem çökerse,
Sistem krizle çöker,
Kriz, keskin beklenmeyen bir geliþmedir, zincir reaksiyon geliþtirir, en son sistem kaosa döner kontrolden çýkar,
Eðer düþük yoðunluklu ise kötüye gidiþ, ivme hep kötüye de gitse artýp krize evrilmediði sürece çok uzun yýllar sürebilir.
Kalp krizi gibi düþünün, bir günde týkanmýyor damarlar, ama dýþ stres bir anda krizi erkene de çekebiliyor, ya da hiç bir þey yokmuþ gibi, kan sulandýrýcý ilaçla, stresten uzak kalarak uzun yýllar yaþanabiliyor.
Birkaç kalp krizi geçirdik, bir öncekini ucuz atlattýk, çünkü iki öncekinde Derviþ gelip, önce mali disiplin stentini takmýþtý, þimdi de yolda dürüstlük stenti var, liyakat-hakkaniyet, biat-çokomel açmazý bir kriz yaratýrsa onu da gelip biri takacak, ya da ölecez.
Kurbaða yavaþ olduðu sürece kaynadýðýný hissedemez, hele bizim gibi, tevekkül, þükür DNA' lý bir kültürde. Ama indikatörlere bakmak lazým, mesela Özal uçakla gidip para dileniyordu, Ecevit Clinton'un karþýsýnda hatasýný anlayan çocuk duruþu yapmýþtý, böyle sembolik bir þey görürsem, batmýþýz veya yýrttýk diye deðerlendirebilirim.
Zaten asgari ücretle, açlýk sýnýrýnda yaþayan hatta günlük yaþayan buldukça yiyebilen bir insan düþünün o da Venezuella vatandaþý olsun. Batsa ne batmasa ne ülke, adam zaten suyun altýnda yaþýyor ki. Öte yandan küçük orta iþletmelerini düþünün, farklý yani görece. Toplumun farklý gelir düzeyleri farklý hisseder, hepsinin hayat standartý farklý etkilenir, ayný enflasyon oraný gibi. Yani oynanmasa üzerinde bile, enflasyon herkes için farklýdýr. Asgari ücretle düþük gelirle yaþayan için neredeyse eþittir gýda enflasyonudur. Cem Uzan battý, peki hiç batmýþ gibi görünüyor mu, ultra zenginler dünya vatandaþý gibi, bir valizle gider.
Venezuella, Arjantin battý, ama yaþýyorlar iþte bir þekilde. Burjuvasýnýn hayatýnýn deðiþtiðini zannetmem. Liderlerinin kýzýnýn milyarlarca dolar hesabý bir ara gündem olmuþtu. Hep ayný þeyleri söylüyorum ama, bu bir simülasyon, herkes köle. Evini aldýðýný, arabasýný aldýðýný, karnýný doyurduðunu söyleyen ve þükreden modern köleler. Piramitlerin etrafýnda yüzyýllarca yaþayýp iþi ve sabit geliri olduðu için mutlu olan köleler gibi, piramitler tamamlanýnca isyan ettiler. Krallar, beyler de ayný, ayný hayat. Masörler, yaþam koçlarý, kültür ve sanat ilgisi, güvenlik birimleri, uçaklarý yatlarý, hizmetlileri, aþklarý, yasak aþk meyveleri, paralý askerlik/askerlikten muafiyet. Bütün ideolojiler sahte, her þey yalan. Ama insanoðlu iþte, kendini deðerli hissetmek istiyor, nasýl yani benim hayatým yalan mý þeklinde reddediyor herþeyi, kimisi cennete gideceðine, kimisi bir dahakine kral olarak doðacaðýna inanýyor. Matriks filminde vardý ya bir hain, ajanlarla iþbirliði yapýp ele veriyordu bizimkileri, ne diyordu, ne istiyordu karþýlýk olarak, abicim silin benim hafýzayý, beni tekrar makinaya baðlayýn, þöyle zengin bir hayat istiyorum..
Ýlla bir tweet gibi cevap vermek gerekirse, fuhuþ diyorum. Fuhuþ patlarsa, batmýþýz demektir. Bknz SSCB. Allah gecinden versin yine de. Klasik bir ortadoðulu olarak son noktamý da koyayým, iyi olur inþallah, bu günlere de þükür.

Yer Ýmleri