Günaydýn cemaat bol kazançlar
Tapatalk kullanarak iPhone aracýlýðýyla gönderildi
Borsada hisse taþýyanlar için 2024 den bu yana hissesi %100 artmadýysa zarar. Bir umutla bekliyoruz ralliyi
Yýlbaþýndan beri
ise, reel sektörün net açýk döviz pozisyonu 35 milyar dolar arttý. Reel sektörün
döviz varlýklarý 18,2 milyar dolar artarak 175,5 milyar dolara yükselirken,
döviz yükümlülükleri 53,2 milyar dolar artýþla 358,3 milyar dolara ulaþtý. 2025
yýlýnýn ilk dört ayýnda özellikle yurtiçi ve yurtdýþýndan kullanýlan döviz kredilerinde
artýþ kaydedildi. Finansal kesim dýþýndaki firmalarýn yurt içinden saðladýðý
döviz krediler 24,5 milyar dolar ve yurtdýþýndan saðladýklarý krediler
20,2 milyar dolar arttý. Ayrýca þirketlerin türev yükümlülüklerinde de 6,4 milyar
dolar yükseliþ görüldü.
Yorum........................
Ýþler Yolunda mý, Yoksa Kötü Günler mi Bekliyor?
Bu durumun iki yüzü var:
Kýsa Vadede (Görünürde) "Ýyi" Sinyal:
Krediye Eriþim Var: Þirketlerin hem yurt içinden (24,5 milyar $) hem yurt dýþýndan (20,2 milyar $) kredi bulabiliyor olmasý, uluslararasý piyasalarýn ve yerel bankalarýn Türk þirketlerine güvendiðini gösterir.
Çarklar Dönüyor: Þirketler yatýrým veya iþletme sermayesi için kaynak bulabiliyor.
Uzun Vadede (Riskli) "Kötü" Sinyal:
Kur Þoku Riski: Eðer döviz kuru (Dolar/TL) bir sebeple (siyasi gerginlik, küresel kriz vb.) aniden fýrlarsa, bu þirketlerin TL cinsinden borçlarý bir gecede devasa boyutlara ulaþýr. 358 milyar dolarlýk yükümlülük, her 1 TL'lik kur artýþýnda þirketlerin sýrtýna 358 milyar TL ek yük binmesi demektir.
Türev Yükümlülükler (6,4 milyar $): Þirketlerin kendilerini korumak için yaptýklarý sigorta (hedge) iþlemleri de maliyetli olmaya baþlamýþ.
2025 Performansýmýz Nasýl?
Eldeki verilere göre 2025 yýlý için þu yorumu yapabiliriz:
Büyüme Ýþtahý Var: Þirketler borçlanarak büyümeyi veya çarklarý döndürmeyi seçmiþ.
Kýrýlganlýk Artmýþ: Ekonominin "yumuþak karný" yine döviz pozisyonu olmuþ. 2021 ve sonrasý dönemde bu açýk azalma eðilimindeydi, ancak 2025'in ilk 4 ayýndaki bu 35 milyar dolarlýk sýçrama, eski riskli günlere geri dönüþ sinyali veriyor.
Dýþ Borç Baðýmlýlýðý: Yurt dýþýndan saðlanan 20 milyar dolarlýk artýþ, ekonominin dýþ kaynaða ne kadar muhtaç olduðunu kanýtlýyor.
Özetle:
Ýþler þu an "yolunda" gibi görünüyor çünkü kredi akýþý var;
ancak sistem çok büyük bir risk biriktiriyor. Eðer Merkez Bankasý kuru kontrol altýnda tutmaya devam ederse bu durum sürdürülebilir.
Ama kurda kontrol kaybý yaþanýrsa, reel sektör 2018 veya 2021'dekine benzer bir "borç krizi" ile karþý karþýya kalabilir.
Dil susar fakat durmaz zaman,
Elbet te ulaşır bir gün menzile,
O dilden kalbe süzülenler.
BÝM, katýlým bankasý için BDDK’ya baþvuru yaptý
(hareketli olabilir..
Yer Ýmleri