
Originally Posted by
wiseinvestor
Kaplumbaða ile tavþanýn hikayesini herkes bilir. Geçenlerde bir yarýþmada gerçekten yarýþtýrdýlar ve gerçekten de kaplumbaða birinci bitirdi. Bizim borsa tavþan gibi görünür ama en kötü kaplumbaða borsalarýnýn bile uzun vadede gerisinde kalýr. En büyük borsa þirketini alsan 10 küsür milyar dolar, USA veya Avrupa borsalarý þirketleri yanýnda kumda oynayan, amatör ligin oyuncularý gibi. Buradan bile belli ortada gerçekten global çapta bir tek þirket bile yok. Çok zorlasan Koç, Ýþ, Ulker grubu gibi düþünülebilir; onlara da belli bir kesim malum, hani fýkrada cehennemde Türk kazanýnýn baþýna zebani koymamýþlar ya, nasýlsa bunlar kazandan çýkaný paçalarýndan tutup geri çekerler diye aynen o þekilde.
Gördüðüm kadarýyla bir tek kiþi bile kalmamýþ gerçekten bu borsaya yatýrým yapmak isteyen, herkes belli taktik kazanýmlar peþinde. Yani bir kriz seviyesinde alýp bir zamana kadar bekleyip sonra yeni kriz gelmeden satabilmek peþinde. Çok doðru baþka türlü kazanmak mümkün deðil bu borsada, zaten herkes çözmüþ bizim borsayý, öte yandan yapmasý da hiç kolay deðil bunu. Normalde geliþmiþ ülke borsasý gibi olsa gençliðinde alýrsýn ölene kadar temettüleri ile alýp þirket bozulmadýðý sürece tutardýn.
Borsamýz 80'lerde açýlmýþ, o zamanlar nüfus 40 milyonlarda, hatta biraz daha geriye git 60'larda Istanbul nüfusu 1 küsür milyonlarda, o kadar korkunç bir nüfus artýþý var. Gelelim bu nüfus artýþýnýn yansýmalarýna. Bu kadar insan ev aldý, araba aldý, diþ fýrçasý kullanmaya baþladý, yedi içti, gezdi tozdu, bunlarýn ikinci ekonomileri oluþtu. Yani ülkenin büyümemiþ olmasý mümkün deðil, tam tersine korkunç bir hýzla birçok sektör büyüdü aslýnda. Peki nasýl oldu da borsa þirketleri hiç büyümedi, hatta yatýrýmcýsýna hep kaybettirdi, ortaya bir tane bile global çapta ilk 100'e girebilecek þirket çýkamadý acaba? Nasýl olabiliyor böyle bir durum. Nihayetinde Almanya kadar nüfusumuz oldu.
Ülke korkunç büyüyor, ama ne borsa kazandýrýyor ne de þirketleri büyüyor nasýl olabilir bu iþ? Herkesin cevabý farklý olabilir ama benim bunca yýldýr vardýðým sonuç þu. Konu ekonomik deðil sosyolojik. Aslýnda sosyoloji ekonomiye yansýyor. Ekonomik aflar, alýnmak istenmeyen vergiler, olmayan veya uygulanmayan regülasyonlar, kendi dünyalarýnda çaðdýþý ekonomi kurallarý benimsemeler; altýn hisseler, hiçbir þirketin %49'dan fazla borsaya açmamasý gibi yansýmalar vs.vs.
Herkes geçmiþe bakýp þunu yapsaydým diyor. Ben de geçmiþe bakýnca þunu yapmýþ olmayý dilerdim, bir kaplumbaða borsasýna girip ömür boyu oraya þirket bile deðil endeks fonuna yatýrým yapmýþ olsaydým keþke, þimdiki varlýðýmdan fersah fersah fazla getiri almýþ olmak bir yana, ruhsal yönden de çok daha dingin ve huzurlu bir hayatým olurdu.
Iyi pazarlar.
Yer Ýmleri