Tarihte Bugün

[metin]

Ebussuud Efendi 1545’te aldýðý þeyhülislamlýk görevini ölene kadar, 29 yýl devam ettirdi. Bu uzun süre içinde hem yazdýklarýyla Osmanlý hukuk ve eðitim sisteminin önemli bir kilometre taþý olmayý baþardý hem de gerek halk gerek saray üzerinde ciddi bir tesir icra etti ve Osmanlý hukuk teþkilatýný mükemmel bir forma soktu.

Þimdi cihan hükümdarý Kanuni Sultan Süleyman'la karþý karþýya geldiði olayý anlatalým.

Osmanlý hukukunda, vakýf mallarýn kira bedelleri, her sene yeniden ayarlanýrdý (ecr-i misil). Teklif edilen kirayý dükkân sahibi kabul etmezse, dükkâný boþaltýrdý.

Ayasofya Vakýflarý’na ait dükkânlarýn kira bedelleri vakýf tarafýndan yýllýk artýþ olarak bir miktar yükseltilmiþti. Kiracýlar itiraz edip mütevelliler kanalýyla Kanuni Sultan Süleyman’a müracaat ettiler:

“Vakfýn son derece zengin olduðunu, dükkânlarýn mevcut gelirinin giderlere fazlasýyla yettiðini, kira bedellerinin artýrýlmasýna gerek bulunmadýðýný, kendileri de Müslüman ve muhtaç olduklarý için, vakfýn bir miktar parasýnýn üzerlerine geçmesinde dinen mahzur olamayacaðýný” öne sürdüler.

Kanuni, merhameti öfkesine galip bir padiþahtý. Ýnsanlarýn maðdur olmasýna da hiç dayanamazdý. Mütevelli heyeti dinledikten sonra, kira bedellerinin bu senelik yükseltilmemesi için ferman verdi.
Mütevelli heyeti, padiþah fermanýný güle oynaya Þeyhülislâm Ebussuud Efendi’ye götürdü. Zira “gereðinin yapýlmasý” kaydýyla fermaný kadýlara gönderme görevi ona aitti.
Ebussuud Efendi, fermaný okur okumaz itiraz etti:

“Bunu tamim etmezem! Padiþah fermanýyla kira tespiti yapýlamaz. Zira padiþahýn emriyle nâmeþru (yanlýþ) olan þey meþru (doðru) olmaz; haram olan nesne, ferman ile helâl olmak yoktur. Bu hususlarda emr-i þer’-i þerif (dinin emri) budur. Þer’i hükümlere vâkýf iken onlarý ketmetmek, Kur’an’daki bir âyetin tehdidine maruz kalmaktýr.”

Durum padiþaha arz edildiðinde koca Kanuni boynunu büktü: “Þeyh’in sözü haktýr!” dedi, fermanýný geri çekti.

Osmanlý Devleti’ni, kendi çaðýnýn önderi ve örneði yapan þey, iþte bu kýlý kýrk yaran hukuk anlayýþýydý. Hukuka önce padiþahlarýn uyma zorunluluðu vardý.

BENÝM NOTUM: Bu vakýf dükkanlarýnýn kira durumlarý günümüzde bile zaman zaman basýna yansýyor. Ýlave düzenlemeler, ciddi artýþlar yapýlýyor. Demek ki vakýf mallarýnýn kiracýlarýnda zihniyet ezelden beri ayný..
Hep bana hep bana..

[metin]

1529 Viyana Kuþatmasý
Osmanlý Ordusunu uzun mesafeli seferler her zaman zorlamýþtýr.
Yeniçeriler maaþlý fakat yaya olduklarý için yoruluyorlar, Sipahiler atlý olmasýna raðmen kendi harçlýklarý ile sefere iþtirak ediyordu.
Dolayýsý ile Yeniçeri yorgun, sipahi ise parasýz kalýyordu

[metin]

Rus Ordusunun, Özi kalesini kuþatmasý.
I. Abdülhamid, Özi'ye son derece önem veriyor ve Hatt-ý Hümayunlarýnda,
-"AnimAllah, Özi Ruslarýn eline geçerse, Karadeniz ve Ýstanbul gider" diyordu.
Sonunda bu kaygýlar içerisinde Özi'nin düþtüðünü öðrenince üzüntüden felç geçirip öldü.

[metin]

Özellikle elçilerin sarayda kabulü ve düðün zamanlarýnda tertip edilen Çanak Yaðmasýnda Yeniçeriler, "aç kurdun koyun sürüsüne dalmasý gibi kaplardaki yemeklere dalar" ve böylece kendileri karýnlarýný doyurup memnun olurken, devlet sahipleri ve erkanda kulun memnuniyeti ile mesajlarýný vermiþ olurdu.


BENÝM NOTUM: Bu adet uzun yýllar devam etmiþ.. Özellikle yabancý elçiler gözünde nasýl komik duruma düþmüþüzdür tasavvur edin..

[metin]

Amerika büyükelçisi Komer’in aracý ODTÜ’de yakýlýyor. 19 Ocak 1969

19 Ocak 1969’da, Amerikan Büyükelçisi Robert Commer’in Cadillac marka arabasýnýn ateþe verilmesi, Türkiye’de 1968 kuþaðýnýn önemli eylemi olarak tarihe geçti ve 12 Mart Darbesi’ne giden fitili ateþledi.

Commer, ODTÜ Rektörü Erdal Ýnönü’nün davetlisi olarak üniversiteye gelmiþti ve onlar rektörlük binasýnda görüþürken öðrenciler üniversite önünde Commer’in Cadillac arabasýný ateþe verdi.
Bu eylemin arkasýnda geçlik hareketinin önde gelen isimleri Hüseyin Ýnan, Yusuf Aslan, Sinan Cemgil, Ulaþ Bardakçý, Halil Çelimli ve Taylan Özgür vardý. Taylan Özgür, daha sonra faili meçhul bir cinayete kurban gitti.

[metin]

Aksaray...1950

[metin]

Alman ordusunun belkemiði araçlarýndan biri olan SdKfz 251 zýrhlý personel taþýyýcýlarý

Alman ordusunun belkemiði olan SdKfz 251 zýrhlý personel taþýyýcýlarý tarafýndan desteklenen ''Schnelltruppen'' birlikleri, Rusya'da bilinmeyen bir köyde yanmakta olan bir eve doðru harekete geçerken, Haziran/Temmuz 1941.

Rus ordusu, neredeyse 2900 km boyunca gerçekleþen Bliztkrieg savaþýna tamamen hazýrlýksýz yakalanmýþlar ve saldýrýnýn ilk dönemlerinde (1941 yazý) korkunç kayýplar vermiþlerdir.

Bunda, fotoðrafta görüldüðü gibi Alman birliklerinin düþmana oranla daha iyi mobilize olmalarý önem taþýmaktaydý. Çok hýzlý ilerleyen Alman ordusu, Ruslarý hava ve kara kuvvetlerinin koordineli saldýrýlarý ile Moskova önlerine kadar kýsa sürede itmiþtir.

Bir haftada Alman ordusu, 321 km ilerlemiþ, 4000 uçaðý yok etmiþ ve 600.000 düþman askerini öldürmüþ, yaralamýþ veya esir almýþtýr.

Aralýk 1941'de ise, Alman ordusu Moskova önlerine gelmiþti.

[metin]

ABD destekli Kübalý rejim karþýtlarý Domuzlar Körfezi’ne çýkarma yaptý.1961

Fidel Castro ve arkadaþlarýnýn 1959 yýlýnda Batista yönetimini devirerek iktidara gelmelerinden sonra, ABD baþkaný Dwight D. Eisenhower Küba'ya karþý þiddetli bir ekonomik boykot baþlatmýþtý. Bunun üzerine Küba politik ve ekonomik olarak Sovyetler Birliði'ne yaklaþtý. ABD, bu durum karþýsýnda Orta Amerika'daki güvenliðinin tehlikeye düþtüðü korkusuna kapýldý.

Ocak 1961'de Küba ile ABD arasýndaki diplomatik iliþkiler koptu. Amerikan Merkezi Haberalma Örgütü (CIA) daha bir yýl öncesinden Küba'ya yapýlacak bir çýkarmanýn çalýþmalarýna baþlamýþ ve bu amaçla ABD'de yaþayan yeni rejim karþýtý Kübalýlarý askeri eðitime tabi tutmuþtu. ABD'nin Eisenhower'den sonraki baþkaný John F. Kennedy, çýkarma planýný onayladý.

17 Nisan1961'de Amerikan silahlarýyla donatýlmýþ ve CIA yönetimindeki yaklaþýk 1300 karþýdevrimci Kübalý, Küba'nýn güney sahillerindeki Bahía de Cochinos'a (Domuzlar Körfezi) çýkarma yaptý. CIA, isyancýlarýn karþý devrim yapmasýný deðil, Havana'da kargaþa çýkmasýný ve o kargaþa sýrasýnda Castro'nun suikastla öldürülmesini planlýyordu. Bu þekilde isyancýlarýn hükümeti ele geçirdiði süsü verilip, bu hayalet hükümet hemen ABD tarafýndan tanýnacak ve ABD ordusu "yardým etmek" maksadýyla devrilecek hükümeti tamamen ezecekti.

Ancak çýkarmayý gerçekleþtiren güçler, Kübalýlarýn beklenmedik bir direniþliyle karþýlaþtý. Ýki gün süren bir çatýþmadan sonra teslim olmak zorunda kaldýlar ve 1000'den fazla karþýdevrimci esir alýndý. Esirler yargýlanýp vatana ihanetten 30'ar yýl hapis cezasýna çarptýrýldýlar. Daha sonra ABD ile yapýlan görüþmeler neticesinde mahkûmlar, 53 milyon dolarlýk ilaç ve gýda karþýlýðýnda ABD'ye iade edildiler.

Yaþanan bu geliþmeler, ABD'nin uluslararasý kamuoyunda prestij kaybýna yol açtý. Kennedy, çýkarmanýn baþarýyla sonuçlanmasý için gereken hazýrlýðý yapmamakla suçlandý ve CIA Baþkaný görevinden alýndý. Sovyetler Birliði sert bir þekilde olayý protesto etti ve gerekirse müdahale edeceðini duyurdu. Diðer yandan Fidel Castro’nun ünü ve popülaritesi hem ülkede, hem de tüm dünyada artmýþ oldu.