https://twitter.com/e507/status/1697321795513184372
KKM'nin merkez bankasýna nasýl devasa bir zarar yazdýðýný,ve merkez bankasýnýn da bu zararý para basarak karþýladýðý,bunun da þimdi ve önümüzdeki aylarda hiper enflasyon olarak geniþ halk kitlelerine yansýyarak hatalý para politikasýnýn faturasýnýn maliyetinin halk tarafýndan ödeneceðini ifade etmiþtim.e507, bu zararýn nasýl oluþtuðunu örnekler üzerinden giderek daha netleþtirmiþ.
"Hayýr sýfýr DEÐÝLDÝR. Yazýdaki örneklerden gidelim.
Alternatif 1: TCMB ilk aþamada dövizi 20'den alýyor. Sonra ek ödeme yaparak maliyetini 21'e çýkarýyor. Ýkinci aþamada maliyeti deðiþmiyor. Üçüncü aþama ekleyelim: Kur bugün 27, hadi ödenen faizleri rastgele düþelim, maliyeti 25'e geldi. Önce 20 lira ödemiþti, sonra buna 5 daha ekledi.
Alternatif 2: TCMB KKM yapmak yerine direkt piyasadan dolar alsýn. Kaçtan aldý? 20. Ýlerleyen aylarda kur 23 oldu, maliyeti kaç? 20. Kur 27 oldu, maliyeti kaç? Hâlâ 20! Kaç ödedi 20. Önceki senaryoya göre ne kadar az ödeme yaptý? Dolar baþýna 5 TL.
Kur her arttýðýnda, zaten 20'den aldýðý bir mala ek ödeme yapmak durumuna düþmek maliyet deðilse nedir acaba? Örneðe göre (25-20) farký direkt zarar.
Ey okuyucu sana soruyorum: peþin parayla sýfýr araba alsan ve sonra her 3 ayda bir fabrika senden ek ödeme istese (sonsuza kadar), "maliyeti yok bunun sana, çünkü cari fiyatý bu" dese, nasýl cevap verirsin? Borç deðil bu, kiralama deðil. Satýn aldýðýn bir þeye tekrar tekrar ödeme yapmak.
E.Cansen gibi madalyonun bir yüzünü, hatta onun da yarýsýný gösterip býrakmayalým hadi. Bu maliyetin beklenen bir (+) karþýlýðý var: Döviz spekülasyonunu soðutmak. KKM bedava bir opsiyon olduðu için TL'yi alan kiþi gidip döviz almýyor. 2. alternatifte dövize geri gidiþ eðilimi daha fazla. Yani ekonomik bir trade-off. KKM karþýtlarý "böyle bir trade-off yok" demiyor. "Bu yapýlan iþim kamuya aman aman bir katkýsý yok, çünkü bu derin negatif reel faizin getirdiði enflasyon da ayrý bir zarar" diyor.
Niye? Çünkü bedava verilen opsiyon servetleri artýyor. Niye? Çünkü kur baskýlandýðýnda TL cinsi varlýðý artmamasý gereken DTH sahibi ekstra faiz kazanýyor. Kur düþtüðünde üstüne bir de döviz cinsi anaparasý artýyor. DTH'ta olsa zarar edecek ama o riski bile yok. Kur arttýðýnda ise anaparasý korunuyor. Ne kaybý var? Döviz sürekli hýzlý yükselirse, döviz anaparasýna faiz alamamýþ oluyor sadece. Tek olasý kaybý bu. Bu sadece mevduat tarafý. Bir de üstüne kredideki çarpýklýk var.
Hepsinin amacý ne? TL faizin artmasýndan kaçmak. Niye? Çünkü saðlýklý bir ekonomide büyüme ve istihdamýn sadece negatif reel faizle gelmesi isteniyor. Bedava parayla yani. 90'lardaki fahiþ faizler veya 2000'lerde aþýrý deðerlenen TL olmasýn diye, bu sefer de ters yöndeki bir yamukluk savunuluyor. Orta noktada hiçbir ara versiyon, farklý senaryo olamazmýþ gibi.
Kaybeden kim? Derin negatif reel faizin getirdiði büyük enflasyonu marketlerde, ev ve araba fiyatlarýnda direkt yaþayan, alým gücü düþen, KKM yapamayan kalan 79 milyon kiþi.
E.Cansen'in düz mantýðý bu detaylarý niye yakalayamýyor? Çünkü finansal matematiði 4 iþleme dayalý. Ne opsiyonaliteden, ne volatiliteden, ne opsiyon priminden, ne de theta'dan haberdar. Bilmediðiniz koca bir finans evreni olunca, her konuyu 2+2=4 denklemine sýkýþtýrýyorsunuz. Halbuki o kadar çok "unknown unknown"unuz var ki..."
NOT:Burada bir ekleme yapayým;benim yukarýda ifade ettiðim " deðerleme hesabýnda biriken realize olmayan zarar", realizayon olduðunda gerçekleþecek zarar rakamýný ifade ediyor(727.374 milyar TL), e507'nin yazdýðý ise þimdiden merkez bankasý bilançosuna KKM'den yazmýþ kur farký zararýný ifade ediyor(678.8345 milyar TL,çok büyük kýsmý KKM'den gerçekleþen zarar)



Alýntý yaparak yanýtla
Yer Ýmleri