Fed hep enflasyonun gerisinden koþuyor, dolayýsýyla Fed politika faizinin nerede tepe yapabileceðini söyleyebilmek için önce ABD enflasyonun nerede tepe yapacaðýný söyleyebilmek gerekiyor.Onun ise mevcut Fed politikalarý nedeniyle þimdilik önü açýk,ufukta gözükmüyor,enflasyon döngüsel olarak kendisini besleyerek devam edecek gibi gözüküyor.Çünkü artýk enflasyon tüm alt kalemlere özellikle hizmet sektörüne yayýlmýþ durumda.Yani kendisinin hizmet vermek için herhangi bir maliyet artýþý yaþamasa da ev kirasý,kullandýðý otomobilin benzin parasý,elektrik su doðalgaz,telefon,internet,gýda giyim kýsaca tüm yaþam masraflarý da arttýðý için,yaþam standardýný korumak için ;örneðin 1 berber, 1 hekim,1 tesisatçý,1 çocuk bakýcýsý,1 bahçývan ,kýsacasý hizmet sektöründeki herkes de kendi hizmet bedeline zam yapýyor.Herkes zama yapýnca hayat yine pahalanmýþ oluyor herkes kendi hizmet ücretine 1 tur daha zam yapýyor ve böylece sarmala giriyor.Bu sarmalý koparmak için öyle sýkýlýkta bir para politikasý uygulamak gerekiyor ki,herkes hizmet bedelini yükseltince artýk talep azalsýn,talep azalýnca da fiyat artýþlarý duraklamaya girsin.
Mevcut Fed plitikalarý bunu saðlamaktan uzak olduðu için(Nedenleri hakkýnda önceki sayfalarda çok sayýda yazým var),þu anda ABD'de enflasyon zirve rakamý için , "þu seviyeden daha yukarý çýkamaz" diyebileceðimiz bir rakam yok.
Kimi ekonomistler ABD'de sayýf ekonomik veriler gelince ,Fed'in ekonominin resesyona girince, enflasyon konusunda geri adým atacaðýný sýký para politikasýndan geri adým atacaðýný düþünüyor,hatta piyasalar da zayýf ekonomik veriler gelince bu beklentiyle riskli varlýklarda yeniden pozisyon alýyorlar.Hemen bugün böyle bir görüþ yatýrým bankalarýndan birinden de gelmiþ.
************************************************** **************************
https://www.bloomberght.com/bofa-fed...irecek-2311557
Bank of America Döviz ve faiz stratejistleri Meghan Swiber ve Mark Cabana "ekonomistlerimiz resesyonla mücadele için Eylül 2023'te Fed'den faiz indirimi bekliyor" deðerlendirmesini yaptý.
Fed faiz indirirse likiditeyi çekmek için varlýk satýþý anlamýna gelen parasal sýkýlaþtýrmayý da sonlandýrmasý gerekecek.
Stratejistler notta "Fed faiz indirimiyle beraber iletiþimini de sadeleþtirmek için muhtemelen parasal sýkýlaþmayý da sonlandýracak."ifadesini kullandý.
************************************************** ****************************************
Ama bir enflasyon mücadelesi yapýlacaksa zaten verilerin zayýf gelmesi iþin doðasýnda var,talep enflasyonu öyle öyle gerilemeye baþlayacak.Fed olmasý gerektiði dozda tedavi edici olmasa da bence þu ana göre daha sýký para politikasýný enflasyonda zirve görülene kadar devam ettirecek.Sonuç olarak - mevcut Fed politikalarýnda bir deðiþiklik olmaz ise,- gelecek yýl ABD'de Fed'den faiz indirecek bir ortama gelineceðini öngörmüyorum.
Önceki haftalarda ,aylarda Fed'in para politikasýnýn enflasyonu frenlemekte niye yetersiz kaldýðýný ve kalacaðýný nedenleriyle anlatan
birçok yazý yazdým.Son zamanlarda artýk ABD finans medyasýnda benim görüþlerime ve öngörülerime paralel yazýlar yazan baþkalarýný da görüyorum, onlarýn da deðerlendirmelerini derleyerek ve kendi görüþlerimi de ilave ederek aþaðýdaki þekilde bir özet yapabilirim:
-Hala ,hanehalkýnýn satýn alma gücünün kaynaklarý ;kredi, ücretler ve servet artýþý - hepsi yüksek talep yaratarak yüksek enflasyonu kolayca destekliyor gibi görünüyor.
Finansal koþullarý etkin bir þekilde gevþeterek durumu daha da kötüleþtiriyor.Sýrayla adým adým gidersek:
-
https://fred.stlouisfed.org/series/TOTLL
Banka kredileri, son faiz artýþlarýna raðmen kredi büyümesinin tarihsel olarak yüksek oranlara hýzlanmasýyla saðlamlýðýný koruyor. Bu, artan borçlanma maliyetlerinin borçlularý caydýrmadýðýný, hala kredi faizlerinin enflasyonun altýnda reel olarak negatif seviyeleri korumasý ve para politikasýnda sýkýlaþtýrma adýmlarýnýn enflasyonu frenlemeye yetmeyecek ve böylece kredi maliyetlerinin gelecekteki enflasyon beklentilerinin de altýnda kalacak olmasý yaklaþýmýyla ,kredi talepleri ivme kazanýyor. Hanehalklarýnýn istatistiksel olarak tarihin en yüksek net varlýklarý(varlýklar-borçlar=net varlýklar) ve artan ücretleri de göz önüne alýndýðýnda güçlü borçlanma kapasiteleri olduðundan, kredi büyümesinin kuvvetli bir þekilde devam etmesi beklenebilir.
Banka kredilerinde süregelen artýþ özellikle dikkate deðer, çünkü bankalar kredi verirken yoktan var ediyorlar(kredi talebi ,talep edene mevduat hesabý açýlarak karþýlanýyor). Böylece kredi talebi kadar parasal geniþleme yaratýlmýþ oluyor ve talep enflasyonu için ana yakýt oluþturuyor.Bu yeni yaratýlan para ekonomide hareket ediyor ve fiyatlarýn sürekli olarak artmasýný mümkün kýlan temel unsur oluyor.
-
https://www.atlantafed.org/chcs/wage-growth-tracker
(wage level seçildiðinde)
Ücret artýþlarý uzun zamandýr görülmeyen oldukça kuvvetli artýþlar. Çok çeþitli endüstrilerde bariz bir iþgücü sýkýntýsýnýn bu sonucu yaratmasý muhtemeldir.
%5'lik genel ücret artýþ oraný tarihsel istatistiklerde oldukça yüksek ve hýzlanýyor gibi görünüyor. Gelirlerinin daha yüksek bir kýsmýný tüketme eðiliminde olan düþük gelirli çalýþanlar en yüksek artýþlarý alýyor. Tüm önemli iþgücü piyasasý göstergeleri, onlarca yýldýr görülmeyen düþük iþsizlik oranlarýndan ,iþsiz iþçi baþýna rekor 2 iþ ilanýna kadar, iþgücü piyasasýnýn gücünün devam ettiðini göstermektedir.
Ýþgücü sýkýntýsý kýsmen azalan iþ gücünden(iþgücüne katýlýmýn düþmesinden) de kaynaklanýyor olabilir, bu durumda eksiklik yapýsal olacak ve daha yüksek oranlarda ücret artýþlarýna daha az duyarlý olacaktýr. Bu da ücret artýþlarýný yumuþatmak için daha da kýsýtlayýcý bir politikanýn gerekli olacaðýný gösteriyor.
-
https://fred.stlouisfed.org/series/TNWBSHNO
Hanehalký net serveti(borçlar çýkarýldýktan sonra), yýlýn baþlarýnda 150 trilyon dolara rekor bir seviyeye yükseldi ve son zamanlarda varlýk fiyatlarýndaki düþüþlerden sonra hala 149.3 trilyon dolar ile pandemi öncesi seviyelerin çok üzerinde. Borç tarafýnda, birçok hane halký pandemi döneminde borçlarýný yeniden finanse ederek ve tarihsel olarak çok düþük faiz oranlarýndan yeniden yapýlandýrarak net varlýk deðerlerini iyileþtirdi,servetini artýrdý. Yüksek düzeyde bir hanehalký serveti, fiyat artýþlarýna daha az duyarlý olacak,yüksek talebi devam ettirerek enflasyonun yükselmesine katký verecektir.
- 6 trilyon dolar civarýnda Fed'in parasal geniþlemesinde henüz kayda deðer bir küçülme yok(aylýk 47.5 milyar dolarlýk minik adýmlarla küçülme planlanlanmýþ durumda)
Ayrýca 5.4 trilyon dolarlýk mali teþviklerle piyasaya gelen bir para var.
https://image.cnbcfm.com/api/v1/imag...36&w=740&h=949
Toplamda 11.4 trilyon dolar piyasaya pompalanan para piyasada dolaþmaya devam ,ediyor.
-Ücretler, servet geniþlemesi ve krediyle beslenen tüketici harcamalarý yüksek oranda artmaya devam ediyor ve bu da politika oluþturucularýn para politikasýnda hala gerekli aksiyonu almaktan uzak olduðunu gösteriyor.
Yer Ýmleri