Markete filan gittiðinizde kýçýnýzda hissetmiyor muþunu o CRASH leri...Kýþýn doðalgaz ve elektrik faturanýz geldiðinde hissetmeyecek misiniz ?
Deniz43 Hoca topiðindeki son mesajýnda derki;
TÜRK LÝRASININ REEL DEÐERÝ (Eylül 2018 Sonu itibariyle)
Merkez bankamýz reel efektif kur tablolarýnda referans olarak 2003 yýlý baþýný referans alýyor,2002 yýlý cari açýðýn sýfýra en yakýn yýl olduðu için bence de çok mantýklý bir referans noktasý.Buna göre hesaplamamýzý yaparsak:
31.12.2002
1 USD 1.6477 TL
1 EURO 1.7272 TL
%50 Eþit Aðýrlýklý Kur paketi:1.6477+1.7272=3.3749 TL
2018 Eylül ayý sonuna kadar Türkiye'de olan enflasyon:
390.84/88=% 344.14
Ama ABD ve Euro bölgesinde de enflasyon olduðu için aradaki enflasyon farkýný bulmamýz gerekiyor.
Euro bölgesi enflasyonu:103.78/80.3=%29.24
ABD'de enflasyon:251.846/181.8=%38.53
%50 eþit aðýrlýklý dolar+euro enflasyonu=(38.53+29.24)/2=%33.89
Türk lirasý ve kur paketi arasýnda enflasyon farký=444.14/133.89=%231.72 olmuþ.
Yani %50 usd+%50 euro aðýrlýklý kur paketi enflasyon kadar artsaydý:
Eylül 2018 sonu itibarýyla Kur paketimizin:3.3749*3.3172= 11.1952 TL olmasý gerekecekti.
Bu yazýnýn kaleme alýndýðý andaki (1euro+1 usd) kur paketi =(6.10+7.0)=13.10 tl olduðu için
Bu hesaplamaya göre;Türk lirasýnýn 15 yýla yakýn uzunca bir süre aþýrý deðerli olduðu dönemi artýk kapattýðý üzere olduðu ve hatta artýk (%50 euro+%50 usd) kur paketinin TL'ye karþý 13.10/11.952=% 9.6 deðerli olduðu görülüyor.
Bu hesaplama -Merkez bankasýnýn yaptýðý gibi -31 Aralýk 2012 rakamýný ,( yani 626 milyon dolar cari açýkla,cari açýðýn sýfýra en yakýn olduðu yýl) referans alýnarak hesaplanýyor,,ayný hesabý daha rekabetçi bir kur için 3.3 milyar dolar cari fazla verdiðimiz 2001 yýlýnýn sonu için yaparsak,1.1179((1.2975/1.024)/1.1335)) ile çarparak;( kur paketi = 11.1952*1.1179=12.515),buradan hareketle 1 euro=1.1475 usd paritesinden 1 USD:5.8278, 1EURO:6.6874 rakamlarýna ulaþýyoruz.
Yani 1 USD:5.2131-5.8278 bandýný denge kuru ve ticarette rekabetçi bir kur olarak görebiliriz.Tabii bu bandýn her ay usd+euro enflasyonu ortalamasý ile bizim enflasyonumuz arasýndaki fark kadar artmasý gerekir ki ,kurlarýmýz rekabetçi olmaya devam etsin,ama eðer bizim enflasyonumuz da ABD ve Euro bölgesinin enflasyonu seviyesine inerse o zaman kurlarýmýz da artmadan sabit kalabilir
-Yani bundan sonra kur artýþlarý yýllýk olarak sadece aradaki enflasyon farký ile sýnýrlý kalacak þekilde olursa (Örneðin Türkiye'de yýllýk enflasyon yýllýk %20,ABD+Euro bölgesi ortalamasý %2 ise,yýlýn tamamýna homojen yayýlmýþ yýllýk yaklaþýk %18 kur artýþý ile) kurlar uluslararasý ticarette rekabet gücünü koruyabileceðimiz bir seviyeye gelmiþ görünüyor.
-Not1:Türk lirasýnýn ticari rekabet gücünü koruyacak denge kuruna gelmiþ olmasý,bundan sonraki kur artýþlarýnýn enflasyondan fazla olmayacaðý anlamýna gelmez,nasýl 15 yýl boyunca türk lirasý ''aþýrý deðerli'' olmuþsa bundan sonra bir süre de siyasi,jeostratejik riskler ve makroekonomik dengelerde derin bozulmanýn kurlara olumsuz yansýmasý nedeniyle denge deðerinin altýnda ''deðersiz'' olarak seyredebilir.Eðer kur artýþlarý bundan sonraki aylarda enflasyondaki artýþlarýn gerisinde kalýr ise bu sefer de yeniden 'deðerli' hale gelmiþ olur.
-Not2:Bu çalýþmanýn önceki güncellemelerini okumayan arkadaþlar aklýna takýlan sorularýn cevaplarý için bu baþlýk altýnda en son 5 Nisan tarihinde yaptýðým Þubat sonu 'Türk Lirasýnýn Deðeri' çalýþmasýna göz atabilirler.
************************************************** **********************************
Kýsa yoldan Ekim ayý güncellemesini hesaplamak için:Ekim ayýmda enflasyon %2.67 geldi, henüz yayýnlanmayan usd+euro verisi için %0.3 varsayalým ;%2.36 enflasyon farkýný kur paketine ekleyelim: Yazýnýn kaleme alýndýðý andaki 1 euro=1.1391 usd paritesiyle
2003 Bazlý olarak kur paketinin :11.1952*%2.36=11.4594; 1usd=5.3571,1 euro=6.1023
2002 Bazlý olarak kur paketinin: 12.515*%2.36=12.8104; 1usd=5.9887, 1 euro:6.8217
Yani mevcut euro/usd paritesiyle 1 USD:5.3571-5.9887 bandýný denge kuru ve ticarette rekabetçi bir kur olarak görebiliriz.Tabii bu bandýn her ay bizim enflasyonumuz ile (usd+euro enflasyonu ortalamasý) arasýndaki fark kadar artmasý gerekir ki ,kurlarýmýz rekabetçi olmaya devam etsin,ama eðer bizim enflasyonumuz da ABD ve Euro bölgesinin enflasyonu seviyesine inerse o zaman kurlarýmýz da artmadan sabit kalabilir. Kurlarýn geri gelmesi ve yüksek enflasyon rakamlarýnýn yansýmasýyla artýk Türk lirasýnýn deðersiz olduðunu söyleyemeyiz.
tospa
Çalýþmada büyük emek var hazýrlayanýn eline saðlýk ama
Kur 5,40 TL seviyelerde olmaya devam ederse dýþ açýk artmaya ve lüks tüketim artmaya baþlayacak.
Son 1 - 2 aydýr kurun 6 - 7,1 bandýnda olmasý dýþ ticarete dengeyi getirmiþ durumda.
Bizim gibi dýþ açýk veren ve jeopolitik sorunlarý olan bir ülkenin düþük kur politikasý izlemesi kýsada olumlu gibi gözükse de uzun vadede ülkenin çýkarýna deðil
Ayrýca ülkedeki neredeyse tüm ürünlere kur 7 TL gibi zam yapýldý. O yüzden kurum buralarda gezmesi sanki ülkenin pek hayrýna degil gibi.
Bu hesapta yanlýþ olan þey paranýn deðerini üretim gücü belirler, bu yüzden ABD ile Türkiye arasýnda ki enflasyon farký alýnamaz. Alýrsanýz ABD'nin 2003 yýlýnda bu yana yerinde saydýðýný farzedersiniz.
Adamlarýn büyümesine bakmak gerekir. Biz 200 büyüklükteyiz, onlar 1000. %3 büyümeleri demek 30 fark eder. Bizim %5 büyümemiz 10 fark kapatýr, 20 açýk kalýr. Bize 20 birim fark atmýþ olurlar. Paralarý bize göre daha fazla deðerlenir.
Bizim paramýzý deðerlendirmemizin tek yolu çok üretimden geçer.
Bu yüzden yapýlan hesap yanlýþtýr. Doðru hesabý yapmakla uðraþýrsak oo geldi yine 12 ciler 15 ciler diye mýrýldanmalar baþlar.
Yukarýda yazdýklarým yatýrým tavsiyesi deðildir.
Yer Ýmleri