Temettu Etkisizligi

[erhanacikgoz1]

AŞAĞIDAKİ YAZIMI HERKES OKUSUN ÖZET

I. TEMETTÜ POLİTİKALARI VE TEMETTÜ POLİTİKALARININ
ŞİRKET DEĞERİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİNE İLİŞKİN TEORİK
YAKLAŞIMLAR
Şirketlerin temettü politikaları, elde edilen karın ne kadarının şirket ortaklarına
dağıtılacağı ve ne kadarının şirket bünyesinde tutulacağı yönünde aldıkları
kararlardan oluşmaktadır.

Temettü politikalarına ilişkin en çok tartışılan konu, şirketlerin yatırım
kararları ile sermaye yapılarının (borç-özkaynak oranları) veri olarak alındığı
durumlarda, izledikleri temettü politikasının şirket değeri, dolayısıyla şirketin hisse
senetlerinin fiyatı üzerindeki etkisinin ne olacağıdır.
Ancak temettü politikalarının şirket değeri üzerindeki etkisine ilişkin teorik
yaklaşımlara bakıldığında, görüş birliğinin sağlanamadığIı, dağıtılacak yüksek
tutardaki temettünün şirket değerini olumlu etkileyeceğini savunan taraflar olduğu
gibi, olumsuz etkileyeceğini veya temettü politikalarının şirket değeri üzerinde
herhangi bir etkisinin olmadığını savunan tarafların da bulunduğu görülmektedir.

Temettü politikalarının şirket değeri üzerindeki etkilerine yönelik bu
yaklaşımlar dayandıkları esaslar ile birlikte aşağıda verilmiştir.


1.1.Temettü Politikalarının Şirket Değeri Üzerinde Herhangi Bir Etkisinin
Olmadığını Savunanların Görüşleri

Bu görüşe göre bir şirketin değeri gelir elde etme gücüne ve
yatırımlarının riskine bağlıdır. Bu çerçevede, şirket tarafından elde edilen gelirin,
temettü veya yedek akçe olarak dağılımının, şirket değeri açısından herhangi bir
önemi bulunmamaktadır (Brigham. 1986:534).

Zira, yatırımların
ve borç-özkaynak oranının değişmediği bir ortamda, ödenecek bir birim temettü için,
bir birimlik ihraç gerekmektedir. Bunun sonucunda şirket hisse senedi sayısı
fazlalaşmakta ve eski yatırımcıların ellerinde bulunan hisse senetlerinin değeri de
aynı tutarda azalmaktadır. Ancak, eski yatırımcıların ellerindeki hisse senedi
değerine, elde ettikleri temettü tutarı eklendiğinde, ellerinde bulunan şirket hisse
senetleri açısından herhangi bir değer kaybı yaşanmamaktadır. Bunun sonucunda da
yatırımcıların refah düzeyi değişmemektedir (Ben-Horim.1987:342).

Aynı görüşe göre yatırımcılar yapmış oldukları yatırım karşılığında elde
ettikleri getirinin toplamı ile ilgilenmekte, elde edilen getirinin karpayı veya sermaye
kazancı şeklinde olması önem taşımamaktadır.

temettü politikasının etkisizliği, yatırımcıların kendileri tarafından yaratılan temettü ile de
ortaya konulabilmektedir. Zira, yatırımcılar, temettü taleplerinin karşılanmadığı bir
durumda yaratacakları temettü “homemade dividendsâ€� ile bu olumsuzluğu etkisiz
hale getirebilmektedir.

yatırımcılar tarafından maliyetsiz(VERGİSİZ) şekilde yapılan bu işlemler de, temettü politikalarını şirket
değeri üzerinde etkisiz kılmaktadır (Ben-Horim.1987:342).

1.2. Temettü Politikalarının Şirket Değeri Üzerinde Etkili Olduğunu
Savunanların Görüşleri

Şirketler tarafından benimsenen temettü politikalarının şirket değeri üzerinde
etkili olduğunu savunan taraflarca iki zıt görüş ortaya konulmaktadır

Eldeki Kuş
Teorisi’ne (Bird In The Hand Theory) ve temettü ödemelerinin şirketlerin finansal
durumlarına ilişkin bilgi niteliği taşıma özelliklerine dayandırılmaktadır.

Ancak bu görüşün eleştirildiği bazı noktalar da bulunmaktadır. Konu,
şirketin uygulayacağı temettü politikasının yatırım ve borç-özkaynak yapısı üzerinde
herhangi bir etkisinin olmayacağı yönündeki temel varsayım çerçevesinde ele
alındığında, temettü politikasının şirket nakit akımı üzerinde herhangi bir etkisi
olmamaktadır. Temettü politikasının şirketin genel nakit akımı üzerinde herhangi bir
etkisinin bulunmadığı bir durumda, şirketin taşıdığı risk üzerinde de herhangi bir
etkide bulunması söz konusu değildir. Bunun sonucunda da yüksek tutarda ödenen
temettüler şirketin riskini azaltmamakta, yeni ihraçları (BORÇLARI) gerekli kıldığından riski
şirketin yeni ortaklarına transfer etmektedir


1.2.1.2. Temettünün Bilgisel İçeriği

Yüksek tutarda yapılan temettü ödemelerinin şirket değeri üzerinde olumlu
etkide bulunduğunu savunan kişilerce, temettünün yatırımcılar için bilgi niteliğinde
olduğu da ortaya konmaktadır. Çünkü, mükemmel olmayan piyasalarda şirketlerin
mevcut mali yapılarına ilişkin olarak, yatırımcılar ile şirket yöneticileri arasında
asimetrik bilgi dağılımı sözkonusudur. Bu nedenle yatırımcılar tarafından şirketlerin
dağıttıkları temettüler, şirketlerin mevcut dönemdeki ve gelecekteki kazançlarına

ilişkin en güvenilir bilgi kaynağı olarak kabul edilmektedir. Şirket tarafından yapılan
yüksek tutardaki temettü ödemeleri yatırımcılar tarafından yüksek tutarda elde edilen
ve gelecekte de elde edilecek olan gelirin göstergesi olarak kabul edildiğinden, şirket
hisse senetlerinin fiyatında bir artışa neden olacağı öne sürülmektedir.

ANCAK

Şirketler çok iyi bir yatırım olanağı elde etmeleri durumunda, maliyet unsurunu da
dikkate alarak yatırımın finansmanını dış kaynaklar yerine iç kaynaklardan
gerçekleştirmeyi tercih edebilmektedir. Yapılan bu finansman tercihi sonucunda da
ödenecek temettü tutarında bir düşüş meydana gelmektedir. Şirket yöneticileri
tarafından sözkonusu durumun yatırımcılara çok iyi bir şekilde aktarılması
durumunda, şirket senetlerinde beklenenin aksine bir yükseliş meydana gelebilir ki,
bu da yüksek tutarda yapılan temettü ödemelerinin şirket değerini artırdığını savunan
kişilerin bu görüşünü çürütmektedir
. Zira, yatırım olanaklarının olmaması nedeni ile
yüksek tutarda yapılan temettü ödemeleri, bu durumun yatırımcılarca anlaşılması
sonucunda, beklenildiğinin tersine şirket hisse senetlerinin fiyatları üzerinde
düşürücü bir etkiye sahip olabilecektir.

1.2.2. Yüksek Tutarda Yapılan Temettü Ödemelerinin Şirket Değeri
Üzerinde Olumsuz Etkisinin Olduğunu Savunanların Görüşleri

Net karın büyük bir kısmının temettü olarak dağıtılmasının şirket değeri
üzerinde olumsuz etkide bulunacağını savunan taraflar, bu görüşlerini iki noktada
toplamaktadır. Bunlar vergi ve yapılan ihraçların (BORÇ)maliyetidir.
Konuya vergi açısından bakıldığında, bir çok ülkede sermaye kazancı,
temettü gelirinden daha düşük oranlarda vergilendirildiğinden, şirket tarafından elde
edilen karın ortaklara sermaye kazancı yerine temettü geliri olarak aktarılması,
ortakların ellerinde ödeyecekleri vergi sonrasında, daha az tutarda gelir kalmasına
neden olmaktadır (Finnerty.1986:205).


Bunun yanısıra, sermaye kazançlarının elde edildikleri zamanda
vergilendirilmesi ve bu nedenle yatırımcılar tarafından bu kazancın edinim
zamanının, kazançlarının az olduğu, dolayısıyla vergi yükümlülüğünün düşük olduğu
dönemlere getirilmesinin mümkün olması, sermaye kazancını temettü kazancının
yanında daha güçlü kılmaktadır. Bu durumda, temettü kazancı ile sermaye kazancı
eşit oranda vergilendirilse bile efektif olarak sermaye kazancı daha düşük vergilendirilmiş olmaktadır. Bu nedenle de yatırımcıların düşük kar dağıtımını tercih
etmeleri öngörülmektedir (Keown.1996:587:Ben-Horim.1987:343)

[british]

Hakim hissedarlarların ( ortak-halka kapalı kısım ) ; aldığı temettüler ile borsada hisse senedine yatırım yapıp yapmadığını geçmişte duyan var mı ?

[erhanacikgoz1]

Hakim hissedarlarların ( ortak-halka kapalı kısım ) ; aldığı temettüler ile borsada hisse senedine yatırım yapıp yapmadığını geçmişte duyan var mı ?

hakim hissedarların parayı ne yaptıgı konusunda hiçbirşey duymadım daha önce.

[british]

Şöyle düşünüyorum ...

Şirket kurucu hissedarı/ları , şahsına ödenen temettüler ile , yönetiminde olduğu, şirketin içini bilen kişiler olarak halka açık olan kısımdan hisse alsa; halka açılık oranı azalmaz mı ? ( biz 1 alıyorsak, onlar 100 tl temettü alıyor)

Ben de, temettü ile kendi hissesini alanı hiç duymadım.

Borsaya açıklama gönderme mecburiyeti var galiba.

[ertan]

12-13 yıldır aralıklarla da olsa takip ettiğim forumda, ilk defa birini ret listesine ekledim.

[erhanacikgoz1]

Şöyle düşünüyorum ...

Şirket kurucu hissedarı/ları , şahsına ödenen temettüler ile , yönetiminde olduğu, şirketin içini bilen kişiler olarak halka açık olan kısımdan hisse alsa; halka açılık oranı azalmaz mı ? ( biz 1 alıyorsak, onlar 100 tl temettü alıyor)

Ben de, temettü ile kendi hissesini alanı hiç duymadım.

Borsaya açıklama gönderme mecburiyeti var galiba.

evet borsaya açıklama yapmak zorunda.

Sana bir ayrıntı daha vereyim hocam...

yurt dışında uygulanan temettü modelleri farklı ve oradaki model daha iyidir.

Onların bazı akıllı şirketleri temettüyü hisse geri satın alması olarak dağıtmaktadır oda bir temettü dağıtım şeklidir.

Hakim hissedar diyelimki 1 mayısta teemttü dağıtmak istiyor bunu bizim burdaki gibi yapmıyor.

1 mayıs gunu açılış fiyatı farzedelim 12,00 TL den oldu 12,00 TL ye.

Dağıtacağı temettü oranı kadar sermayeyi mesela 30,000,000 TL lik toplamda temettü dağıtacak borsa tarafına diyelim.


30,000,000 / 12hisse fiyatı =2,500,000 LOTLUK alış yazıyor 12,00 TL ye

Temettü almak isteyen yatyırımcılar ne kadar temettü almak istiyorsa. mesela senin bu şirkette zamanında lot almıştın 1 mayısta hisse 12 lıra ya portfoyde 10,000 TL paran var diyelim fiyat 12 TL de iken.

Sen %20 Temettümü almak istiyorsun. 2000 TL edecek kadar lot satacaksın. nasılsa 12 lırada bir suru lot var.

12 lıradan satıyorsun. 2000 TL cebine iniyor 8000 TL portfoyunde kalıyor.

Böylece senin cebinden ekstra vergi parası çıkmıyor.

Aynı sekılde 12 lırada iken %20 verimlilikte temettü dağıtsaydı ne olacaktı hesapla istersen aynı şey olacaktı yanlız senden birde vergi kesilecekti.

İşte en mantıklı temettü dağıtım politikası hisse geri satın almasıyla yapılması lazım ancak bunu uygulayan şirket malesef yok bir tek BİMAS bunun gibi birşey yaptı yanlız o hisse geri satın almasını benim şirketimin değeri bu değil o yüzden geri alım yapıyorum diyerek yapıyor.

BABA şirket yatırımcıya değer veren şirket hisse geri satın alması uygulayan şirketlerdir. Temettü dağıtmak bir güven unsuru değildir.

[erhanacikgoz1]

12-13 yıldır aralıklarla da olsa takip ettiğim forumda, ilk defa birini ret listesine ekledim.

Üzüldüm. Benim verdiğim bilgileri başka yerlerde pek nadiren bulursun.

Başka formlarda bilgiyi değil gaz vermeyi bulursun. Oysaki formların amacı bilgiyi paylaşmaktır.

Başka formlar sana hep şunu verecek temettü hisseleriyle şöyle kazandım borsayla böyle kazandım şu şirket temettü tutarı cok yuksek super kazanç var.

Zaten insan piskolojiside böyledir. Sana iyi şeyler vadeden ama gerçekleri anlatmayan kişilere insanlar daha sıcak ve yakın görür.

Ancak beni yakından tanıyan kişiler ki formda sayıları baya coktur. Bilirki ben kötü niyetle hiçbir paylaşım yapmıyorum.

Benim paylaşımlarımı kötü niyetli gördüyseniz Sizin takdiriniz saygılar...

[british]

Benim anlamaya çalıştığım husus şu ;

Yatırımcılar, temettü ile tekrar hisse alımını savunur iken ; ana hissedarlar bunu niye yapmıyor ?