44 kiilik fiyasko
14/04/2019 ugurses
Yllk Bahar Toplantlar iin IMFnin merkezi Washington giden Hazine ve Maliye Bakan Berat Albayrak sanki sradan ve rutin bir yatrmc raporuna soruturma atrmam gibi o kurumun yani JP Morgann kapal biimde yaplan geleneksel yatrmc toplantsnda konutu.
Kapal toplantda ne konuuldu? Kim ne dedi, nasl karland? Bu sorular, ii halka ilikiler ve tantm deil de kamuyu aydnlatmak olan uluslararas finans basn merak etti. Toplantya katlanlara sorulmu ve alnan yantlar her haber kanalndan da (Bloomberg, Reuters, Financial Times) ayn nitelikte kt; bir fiyasko idi.
Bunu da hkmet yanda basn kurulular Trk ekonomisine austos ayndan beri devam eden alg operasyonlarna dn bir yenisi daha eklendi. Reuters, Bloomberg, Financial Timesta yer alan Trkiye ekonomisi ve Hazine ve Maliye Bakan Berat Albayrak haberler sosyal medyada da kara propaganda amacyla paylald denildi.
Peki bu haberlerde ne denilmiti? Bu yok.
Ne denildiine ve analize gemeden nce, merak edip baktm bir belgeden ilgin bir tablo ktn paylaaym.
Malum IMF Bahar Toplantlar Nisan aynda yaplr. Bu toplantlara tamamen hkmet ve merkez bankas yetkilileri katlr. IMFnin davet ettii kurum ve kiiler ile sivil toplum kuruluu temsilcileri de katlr. Ama Ekim ayndaki byk toplant gibi deildir.
Heyet deil kafile
Bu ylki katlmc listesine (Baknz dipnot) baktmda ne grdm paylaaym. Trkiyeden bu toplantlara gitmek iin Hazine ve Maliye Bakanlndan bildirilen heyetin says tam 34 kii. Bakan Albayraka; 3 bakan yardmcs, 5 danman, 11 koruma, 1 basn danman, 1 fotoraf, 1 protokol efi ve 2 protokol uzman olmak zere 24 kii elik etmi grnyor. Hazineden teknik dzeyde ise genel mdr, daire bakan, uzman olmak zere 9 kii. Washingtondaki Bykelilik ve daim misyon grevlileri bu listeye dahil deil. Hani bir ihtimal; biz nceden olas heyet bildirimi yaptk hepsi gitmedi denilebilir mi? Toplantya katlanlarn gzlemine gre, bu toplantya bu liste kadar kalabalk bir heyet girdi. Dier lke heyetlerine gre gzlenen en kalabalk heyet.
Merkez Bankasndan da Bakan Murat etinkaya dahil 10 kii katlm.
Bylece Trkiyeden Washingtona tanan heyet 44 kiiye ulayor.
Herhalde 44 kiiyle gidip de yatrmclara grdm en kt maliye bakan sunumu dedirtmek kolay olmasa gerek.
Merak edip baktm; 320 sayfalk kaytl katlmc listesinde mesela fotoraf gtren ka lke vard? ABD, Almanya, Fildii Sahili ve Hindistanla birlikte Trkiye vard. u anlalabilir; ABDliler ev sahibi diyelim, Almanya cari fazla zengini bir lke olarak imaja para harcyor olabilir. Ama geriye 3 gelien lke geliyor ki bunlarn da arasnda krizde olan biziz.
JP Morgan yatrmc toplantsnda bulunan bir yatrmcdan bana aktarlan gzlem u; baka hibir gelien lke maliye bakan yok ki byle aal bir kalabalk bir grupla salona girsin.
Bakann ift koldan soruturma alan yatrm bankasnn toplantsnda iyi bir izlenim brakmad Reutersin haberindeki u szlerden kyor; bir yatrmc, Eer Fed ve Avrupa Merkez Bankasnn gelien piyasalar hi risk sunmad bir ortamda olmasaydk Trkiyenin en byk satcs olurdum.
Bellekleri 24 saat olanlar iin anmsatalm; BDDK, yaymlanan raporun yanltc ve maniplatif ierii sebebiyle finansal piyasalarda oynakla ve zellikle lkemiz bankalarnn itibar ve deer kaybna yol at iddias ile, SPK da yaymlanan raporun yanltc ierii nedeniyle bata bankaclk hisseleri olmak zere Borsa stanbul A..de ilem gren hisse senetleri zerinde speklatif etki yarattna ynelik ikayetler erevesinde inceleme balatldn aklamt.
Her gn onlarca haber borsa ve mali piyasa aralar zerine etki yapyor, fiyatlar iniyor-kyor. zc olan u; bu kurullara atanan kiilerin byk blm, bu koltuklara oturduktan sonra bu piyasalar hakknda bilgi sahibi dahi olamadan nlerine konulan soruturma-inceleme dosyalarn ayorlar. Liyakate dayal atamalarn yapld bir lke olsaydk bu trajik durumlara tank olmayacaktk.
Bakan Albayrak sanki byle bir durum yaanmam gibi JP Morgann yatrmc toplantsnda konuup sorulara da yant vermi. Basna kapal bu toplant sonrasnda, daha nce Babacan ya da imek dneminde yaanmam bir tablo ortaya kt. O da neredeyse farkl finans basn organnda aktarlan toplant izlenimleri benzerdi; ok kt bir tablo vard.
Bloomberg, Reuters, Financial Times muhabirleri bu kapal toplantlara katlan yatrmc kaynaklar ile grp ne anlatld ne soruldu ne yant verildi diye sorup, kaynaklarn kiisel grlerine de bavurmular; nasl bulduklarn da sormular.
Hepsinin ortak noktasn herhalde Financial Timesdaki u szler zetliyor: Bir yatrmc Felaket diyerek devam etmi, Bir maliye bakanndan grdm en kt performanslardan biri.
Reuters ve Financial Times haberleri zerlerindeki balantda yer alyor.
Benim de bu toplantya katlan bir yatrmcnn gznden rendiim benzer bir tablo ortaya karyor. Katlan bir yatrmc, Albayrakn konumas srasnda nnde oturan ok byk bir yatrmcnn aka m bu? diye sana soluna sorduunu aktaryor.
Albayrak yle sanyor olmal; herkes malum haber kanallarn izliyormu da kendilerine ne sunulursa olduu gibi olanlar kabulleneceklermi gibi. Nurlu ufuklara bakan gzel fotoraf verirsek yatrmclar etkileriz? bak m?
22 Mart haftas, Trkiyenin serbest piyasa ekonomisi olduunu veri kabul ederek mali yatrm yapan yatrmclar, faiz ve kur maniplasyonlarnn farkna varnca kendilerini korumaya almaya balamlard. Bu defa Trk bankalarnn yabanc yatrmclara TL vermemesini telkin ederek arka kap yollar denenince bata swap faizleri, CDS primleri ve devamnda tahvil faizleri hzla ykselmiti.
Albayrakn sopayla drd faizler yeniden Rahip Brunsonn tutuklu olduu zamanlara geri dnd. Kur da arka kap mdahalesinin ncesinden ok daha yukarda imdi.
Trkiyenin risk priminin gstergesi CDS primleri de yle.
Piyasaya aba altndan gsterilen sopa ile faiz drme abas, ak bir ekonomi koullarnn tersine TLye eriimin kstlanmas ile ne mi oldu? Hzla sermaye k yaand. 29 Mart haftas tam 1.4 milyar dolarlk portfy yatrm lkeyi terk etti. Bu son 4 yl iinde grlen en yksek haftalk k. Brunson krizinde bile byle k olmam.
in artk orta oyununa dnd ok ak da Ankarann hala sofraya sunduklarnn yutulduunu sanmas tuhaf.
rnein yatrmclarn, Merkez Bankas Bakan Murat etinkayann Washingtonda yapt sunumda, Sk para politikas duruu ve i talep koullarndaki gelimeler enflasyon gstergelerinde biraz iyilemeye yol at diye vurgulad bir ibareye glp getikleri ok ak.
nk yzde 24lk bir Merkez Bankas faizinin 3 puan altnda mevduat 1-2 puan altnda faizlerle kredi vermeye zorlanan zel ve yabanc bankalarnn olduu yerde sk para politikasndan bahsetmek de serbest piyasadan bahsetmek de gln. Bu uygulamalardan Merkez Bankasnn haberinin olmad sylemek de kamuoyunu sersem yerine koymak olur.
Uur Grses
Twinkle twinkle little star,
Soon you won't be twinkling anymore.....
Yer mleri