Sanat Mozaik

[Terraluna]

Ingiliz sair Gerard Manley Hopkins’in olum yildonumu (8 Temmuz 1889)



Margaret, huzunleniyor musun
Altinkoru yapraksizlaniyor diye?
Yapraklar, insanin seyleri gibi, sen
Taze dusuncelerinle umursuyorsun, yapabilir misin?
Ah! kalp yaslandikca
O bu goruntulere daha soguk gelecek.
Zamanla, ne de bir ic cekis esirgeyerek
Solgun agac yaprak ogunu dunyalari yatsa da;

Ve yine de aglayacaksin ve bileceksin niye.
Simdi onemi yok, cocuk, ismin:
Huznun ilkbaharlari aynidir.
Ne agiz, ne de ne akil, ifade etmistir
Kalbin duydugu seyi, hayaletin tahmin ettigini:
O insanin dogma nedeni olan yikimdir
Yasini tuttugun Margaret'tir.

[Terraluna]

Turk Yahudi kokenli, Fransiz asilli Uruguay vatandasi filozof, yazar, denemeci ve sair Albert Caraco’nun dogum yildonumu (8 Temmuz 1919, Istanbul)

“Dunya cirkin, giderek daha da cirkinlesecek, ormanlar balta darbeleriyle yok oluyor, her yandan sehirler her seyi yutarak yukseliyor, coller her yerde yayiliyor, coller de insanın eseri. Topragin olumu sehirlerin uzaga yansiyan golgesidir, simdi buna suyun olumu de ekleniyor, sirada havanin olumu var, ama dorduncu element olan ates, digerlerinin intikamini almak icin varligini surdurecek; bizler siramiz geldiginde atesle olecegiz. Evrensel olume dogru ilerliyoruz, en bilgili ve gorgulu olanlar bunun farkinda.” Kaos’un Kutsal Kitabi



“El mundo es feo, lo será cada vez más, los bosques caen bajo el hacha, las ciudades crecen engulléndolo todo, y por doquier los desiertos se extienden, los desiertos también son obra del hombre, la muerte del suelo es la sombra que las ciudades proyectan a la distancia, ahora se une a eso la muerte del agua, después será la muerte del aire, pero el cuarto elemento, el fuego, subsistirá para que los otros sean vengados, por el fuego nos tocará morir. Caminamos hacia la muerte universal y los más enterados lo saben, saben que no hay remedio para esas calamidades desencadenadas por las obras.”




“Icinde yasadigimiz sehirler olumun okullaridir, cunku gayri insanidirler. Bu sehirlerin her biri ugultunun ve les kokusunun kesistigi kavsaklar halini almistir, her biri binalardan olusan bir kaos olmustur, milyonlarcamiz bu sehirler icine yigilarak yasama nedenimizi yitirmekteyiz.”



“Las ciudades que habitamos son las escuelas de la muerte, porque son inhumanas. Cada una se ha convertido en el cruce del rumor y del hedor, cada una convertida en un caos de edificios, donde nos apilamos por millones, perdiendo nuestras razones de vivir.”

[Terraluna]

Fransiz filozof ve sosyolog Edgar Morin’in dogum gunu (8 Temmuz 1921)

“Guven verici ve rahatlatici Sapiens kavraminin ardina saklanan insanin gercek yuzu ortaya cikiyor. Insan, yogun ve kararsiz bir duygusalliga sahip, gulumseyen, gulen, aglayan, endiseli, kaygili, oyuncu bir canli; mest olan, kendinden gecen ve seven bir varlik; hayallerle dolu, olumu bilen ama olume inanmayan bir yaratik; miti ve buyuyu yaratan, kendisine hayaletlerin ve Tanrilarin musallat oldugu, hayal ve vehimlerle beslenen, nesnel dunyayla daima kararsiz iliskiler icinde olan oznel bir canli; hataya, gaflete acik, duzensizlik yaratan mufrit bir varliktir. Ve hayali olan ile gercek olan arasindaki gidip gelmelerin, kararsızligin, istikrarsızligin, olcusulugun ve vehimlerin bir arada olusuna, nesnel ile ozneli, yanlis ile duzensizligi karistirmaya delilik adini verdiğimize gore homo-sapiens'in homo-demens oldugunu gormek zorundayiz.” Yitik Paradigma: Insan Dogasi



“Dès lors surgit la face de l’homme cachée par le concept rassurant et émollient de sapiens. C’est un être d’une affectivité intense et instable qui sourit, rit, pleure, un être anxieux et angoissé, un être jouisseur, ivre, extatique, violent, aimant, un être envahi par l’imaginaire, un être qui sait la mort et ne peut y croire, un être qui sécrète le mythe et la magie, un être possédé par les esprits et les dieux, un être qui se nourrit d’illusions et de chimères, un être subjectif dont les rapports avec le monde objectif sont toujours incertains, un être soumis à l’erreur, à l’errance, un être ubrique qui produit du désordre. Et comme nous appelons folie la conjonction de l’illusion, de la démesure, de l’instabilité, de l’incertitude entre réel et imaginaire, de la confusion entre subjectif et objectif, de l’erreur, du désordre, nous sommes contraints de voir qu’homo sapiens est homo demens.“

[Terraluna]

Isvicreli - Amerikali psikiyatrist Elisabeth Kubler-Ross’un dogum yildonumu (8 Temmuz 1926)



"Tanidigim en guzel insanlar, yenilgiyi, aciyi, mucadeleyi ve kaybi yasamis olan ve diplerden cikis yolunu kendileri bulmus romantik olan insanlardir. Bu kisiler yasama karsi gelistirdikleri kendine has takdir, direnis, duyarlilik ve anlayisla; sefkat, nezaket, bilgelik ve derin sevgiden kaynaklanan bir ilgi ve sorumlulukla doludurlar. Guzel insanlar oylece ortaya cikmazlar; onlar olusurlar.”



“Dunyamızda sinirli bir zamana sahip oldugumuzu anladigimizda ve son anin geldigini asla bilmenin bir yolunun bulunmadigini gercekten bildigimizde – her gunu tam anlamiyla yasar ve sadece buna sahip oldugumuzu anlariz.”



“Insanlar renkli cam pencerelere benzerler. Gunes parildarken onlar da piril pirildir; fakat karanlik olunca gercek guzellikleri ancak iceriden isik gelirse meydana cikar.”

[Terraluna]

Ingiliz roman ve oyun yazari Sir Anthony Hope Hawkins'in olum yildonumu (8 Temmuz 1933)

"O sabah, erkek kardesimin guzel esi Rose, 'Merak ediyorum Rudolf, bu dunyada ne zaman dogru durust bir is tutturacaksin?' dedi.

'Sevgili Rose,' dedim; elimdeki yumurta kasigini masaya birakirken; 'Neden dogru durust bir is tutturmam gerekiyor? Su anki durumum gayet rahat. Neredeyse tum ihtiyaclarimi karsilamaya yetecek kadar gelirim var (ki bilirsin, kimsenin geliri masraflarına yetecek kadar degildir) ve herkesi kiskandiran sosyal statumun tadini cikariyorum: Lort Burlesdon’in kardesi ve onun guzel Kontesi’nin kayinbiraderiyim. Bunlar yetmez mi?”

'Evet ama, yirmi dokuz yasindasin,' dedi Rose; “'Ve simdiye dek hicbir isle mesgul olmadin; tabii tek sey disinda…'

'Bos bos gezip tozmak mi? Bak bu dogru. Cunku bizim ailemizin calismaya ihtiyaci yok.'

Herkesin bildigi ve bu yuzden soylemekte bir sakinca gormedigim bu sozler, guzel ve basarili olmasina karsin, ailesi Rassendyll’lar ile esit duzeyde bir sayginliga sahip olmayan yengem Rose’u epeyi rahatsiz etmisti. Cekiciliginin yani sira aileden gelen buyuk bir servete de sahipti ve kardesim Robert, onun ailevi gecmisine kafayi takmayacak kadar akilliydi. Oysa Rose’un sonraki yorumunda dile getirdigi bazi gercekler, ailevi gecmisin aslinda onemli bir mesele oldugunu ortaya koyuyordu." Zenda Mahkumu



“ 'I wonder when in the world you’re going to do anything, Rudolf?' said my brother’s wife.

'My dear Rose,' I answered, laying down my egg-spoon, 'why in the world should I do anything? My position is a comfortable one. I have an income nearly sufficient for my wants (no one’s income is ever quite sufficient, you know), I enjoy an enviable social position: I am brother to Lord Burlesdon, and brother-inlaw to that charming lady, his countess. Behold, it is enough!'

'You are nine-and-twenty,' she observed, 'and you’ve done nothing but...'

'Knock about? It is true. Our family doesn’t need to do things.'

This remark of mine rather annoyed Rose, for everybody knows (and therefore there can be no harm in referring to the fact) that, pretty and accomplished as she herself is, her family is hardly of the same standing as the Rassendylls. Besides her attractions, she possessed a large fortune, and my brother Robert was wise enough not to mind about her ancestry. Ancestry is, in fact, a matter concerning which the next observation of Rose’s has some truth."

[Terraluna]

Ingiliz doktor, yazar, entelektuel ve sosyal reformcu Havelock Ellis’in (Henry Havelock Ellis) olum yildonumu (8 Temmuz 1939)



“Yasama sanati aldirmamanin ve dayanmanin hassas karisimından olusur.”



“Cagdas dunyanin butun dinsel sorunlarinin kaynagi, Kudus'te bir akil hastanesinin bulunmayisidir.”

[Terraluna]

Addams Ailesi’nde anne karakteri Morticia Addams’i canlandiran Amerikali aktris, yonetmen ve eski model Anjelica Huston’in dogum gunu (8 Temmuz 1951)

[Terraluna]

Amerikali manevi ogretmen, yazar ve ogretim gorevlisi Marianne Williamson’in dogum gunu (8 Temmuz 1952)



“Bir kimse ile karsilastiginiz zaman, bunun kutsal bir karsilasma oldugunu unutmayin. Onu nasil gorurseniz, kendinizi de oyle goreceksiniz. Ona nasil davranirsaniz, kendinize de oyle davranacaksiniz. Onun hakkinda ne dusunurseniz, kendi hakkinizda da oyle dusuneceksiniz. Bunu asla unutmayin, cunku siz o insanda ya kendinizi bulacak ya da yitireceksiniz.”



“Bizim en derin korkumuz yetersiz olmak degildir. En derin korkumuz sinirsiz guce sahip olmamizdir. Bizi en cok korkutan karanlik yanimiz degil, aydinlik yanimizdir.”



“Etrafinizdaki insanlar kendini guvensiz hissetmeyecek diye sizin kendinizi kucultmenizde bir aydinlanma yoktur. Hepimiz tipki cocukların yaptigi gibi parildamak icin buradayiz.”