Sanat Mozaik

[Terraluna]

Rus tiyatro yazari ve modern kisa oykulerin kurucularindan Anton Cehov’un olum yildonumu (15 Temmuz 1904)

"Perde kalktiginda, sahne dedikleri uc duvarli odada, sahnenin yapay isiginda o muazzam yetenekleri, insanlarin nasil yiyip ictiklerini, nasil asik olduklarini, nasil gezip tozduklarini, nasil giyinip kusandiklarini gostermeye; bezdirici sahneler, yavan konusmalarla ibret vermeye; onumde surekli, hep o ayni, kolayin kolayi ahlak dersini okumaya kalkistiklarinda yuregimi sikintilar basiyor ve Maupassant'in Eyfel Kulesi'nden kacmasi misali kaciyorum."�



“Quando si alza il sipario e sotto la luce dei riflettori, in una camera a tre pareti, questi grandi talenti, sacerdoti della sacra arte, rappresentano uomini che mangiano, bevono, amano, camminano, indossano le loro belle giacche; quando da scene e frasi volgari vogliono a tutti i costi trarre una morale, una morale meschina, facile, pronta per tutti gli usi; quando in mille varianti mi ripropongono sempre la stessa cosa, la stessa identica cosa, allora io scappo, scappo come scappava Maupassant dalla torre Eiffel, che lo ossessionava con la sua volgarità.”



"Kendilerini 'aydin' diye adlandirirlar ya, hizmetci kadini 'sen' diye cagirir, koylulere hayvana davranir gibi davranirlar. Dogru durust ogrenim gormezler, ciddi hicbir sey okumazlar, hemen hemen hicbir sey yapmazlar, bilimin sadece sozunu ederler,sanattan pek az anlarlar. Hepsi ciddidir, hepsinin yuzunden dusen bir parcadir, ciddiyet konusunda hicbiri burnundan kil aldirmaz, durmaksizin felsefe yaparlar."�Visne Bahcesi



"They call themselves 'Intelligentsia'� they say 'thou'� and 'thee'� to the servants, they treat the peasants like animals, learn nothing, read nothing serious, do absolutely nothing, only talk about science, and understand little or nothing about art. They are all serious; they all have solemn faces; they only discuss important subjects. They're all serious, significant, they talk philosophy."

[Terraluna]

Beyaz Rus Eskenazi sairi Abraham Sutzkever’in dogum yildonumu (15 Temmuz 1913)



“Cocuklugunu yaninda tasirsan hic yaslanmazsin. / If you carry your childhood with you, you never become older. / Si vous transportez avec vous votre enfance, jamais vous ne vieillirez.”

[Terraluna]

Irlanda asilli Ingiliz yazar ve filozof Iris Murdoch'in dogum yildonumu (15 Temmuz 1919)

"Gunduz uyuyanlar icin ozel kabuslar vardir; kisa, huzursuz uyku dakikalarina giriveren kucuk, tedirgin ruyalar ki zihnin yuzeyine cikar cikmaz uyaniklik karabasanlarinin urkusune karisir. Bu uyanislar boyledir iste, mezarda uyanmak gibi: Yumruklariniz SIKILI, kaskati uzanmis durumda gozlerinizi acar, bir acinin sesini yukseltmesini beklersiniz; ama o, gogsunuzun ustune solugunuzu tikayarak tum agirligiyla abanmasina karsin, uzun sure hic ses etmez."



“There are special nightmares for the daytime sleeper: little nervous dreams tossed into some brief restless moments of unconsciousness and breaking through the surface of the mind to become confused at once with the horror of some waking vision. Such are these awakenings, like an awakening in the grave, when one opens one's eyes, stretched out rigid with clenched hands, waiting for some misery to declare itself; but for a long time it lies to suffocation upon the chest and utters no word.”



“Ask kendinizden baska bir seyin var oldugunun anlasilmasidir”

[Terraluna]

Avusturyali roman, deneme, oyun ve opera libretto yazari, sair Hugo von Hofmannsthal’in olum yildonumu (15 Temmuz 1929)



Kuskusuz olmek zorunda bazilari asagida,
Gemilerde agir kureklerin cekildigi yerde.
Bazilari ise oturur yukarda dumen basinda,
Ucan kuslari ve yildizlari dalar seyre.

Hep yorgun bir bedenle yatmakta bazilari
Karmasik yasamin ta koklerinde.
Bazilarina ise koltuklar sunulmakta
Kralicelerin yanibasinda,
Sanki evlerindeymis gibi rahat
Basi hos eli bos otursunlar diye.
Derken bir golge dusuverir o yasamdan
Bu yasamdakilerin ustune.
Kenetlenir birbirine hava ve toprak gibi
Rahat yasayanlarla zorda olanlar.

Atamiyorum goz kapaklarimdan,
Unutulan halklarin yorgunlugunu.
Uzak tutmam urkmus ruhumdan,
Irak yildizlarin sessiz suzulusunu.

Baska yazgilar dokunmakta benimkinin yanisira
Oynamakta varlik onlarla bir yumak gibi
Benim payima dusenler ise bu yasamda,
Uzun alevler ve ince sazlardan biraz fazla.

[Terraluna]

Fransiz filozof, edebiyat elestirmeni ve elestirel dusunce yonteminin (Yapı sokumculuk) kurucusu Jacques Derrida'nin dogum yildonumu (15 Temmuz 1930)

"Bugun, cok sayida yerde, ahlaki yeniden tesis etmek ve ozellikle bu konuda kaygilanmak icin ciddi nedenleri olanlara guven telkin etmek icin sempatik ve endise verici bir caba gozlemlenebilir veya bu cabaya istirak edilebilir. Bazi zihinler, Yapi cozumde, sanki tek ve yegane olarak mevcutmus gibi, ahlaksizligin, ahlakdisiligin ya da sorumsuzlugun modern bir formunu teshis ettiklerine inanmislar; daha ciddi, daha az aceleci ve Yapi cozum'e daha fazla egilimli olan digerleri ise, bugun bunun tam tersini iddia etmektedirler. Bunlar, 'etik', 'moral', 'sorumluluk', 'ozne', vb. guzel isimler altinda teshis edilebildigine inanilan bu seylere iliskin olarak surekli, asiri, dogrudan ya da capraz, ancak giderek daha yogun bir dikkate taniklik edecek olan, cesaret verici ve giderek daha cok sayida isaret ortaya cikarirlar. Yanit olmayana geri donmeden once, sayet odev ve sorumluluk duygusuna sahipsek, bu iki ahlakcilikla, ahlakin bu iki onarimiyla ve yapi cozumun yeniden ahlakilestirilmesi de dahil olmak uzere, ilisigin kesilmesi gerektigini en dogrudan bicimde ilan etmek gerekecek."



"One can today, in many different places, attend to or participate in a congenial and disturbing task: restoring morality and, especially, reassuring those who had serious reasons for being troubled by this topic. Some souls believe themselves to have found in Deconstruction a modern form of immorality, of amorality, or of irresponsibility, while others, more serious, in less of a hurry, better disposed toward so-called Deconstruction, today claim the opposite; they discern encouraging signs and in increasing numbers which would testify to a permanent, extreme, direct, or oblique, in any event, increasingly intense attention, to those things which one could identify under the fine names of ‘ethics,’� ‘morality,'�‘responsibility,’ ‘subject,’ etc. Before reverting to no-responding, it would be necessary to declare in the most direct way that if one had the sense of duty and of responsibility, it would compel breaking with both these moralisms, with these two restorations of morality, including, therefore, the remoralization of deconstruction, which naturally seems more attractive than that to which it is rightly opposed, but which at each moment risks reassuring itself in order to reassure the other and to promote the consensus of a new dogmatic slumber."

[Terraluna]

Amerikali macera romanlari yazari Clive Cussler’in dogum gunu (15 Temmuz 1931)

“Tarihin bazi bolumleri zamanin dokusuna oyle islenir ve o kadar mukemmel bir sekilde bicimlenir ki, asla kopyalanamazlar. Kusursuz zamanlamasi olan bir guc tarafindan yazilmis gibi gorunen, sinir tanimayan sahnelerde kutsanan bu anlar filmlere alinmak, hatirlanmak ve gelecek yuzyillara isik tutmak icin vardir.”



“There exist snippets of history etched into the fabric of time and so perfectly formed that they may never be duplicated. Seemingly scripted by a power with perfect timing and blessed with scenes that know no bounds, these moments exist to be captured on film, to be remembered and cherished for centuries to come.”



— “Bana bu onuru bahsedecek olursaniz nisanliniz icin mukemmel tasi ararim. Hanimefendinin gozleri ne renk.

— Mercan yesili

— Peki, saclari?

— Sari. Basak sarisi.

— Yuzunuzdeki tebessumden nisanlinizin guzelligini zihnimde resmedebiliyorum.

— Onu onla carpin.”



— “If you would allow me the honor, Iwill look for the perfect gem for your fiancée. What color are the Lady’s eyes?

— Coral- sea gren

— And her hair?

— Her hair is blond. Pale as straw.

— By the smile on your face, I have a picture of her beauty.

— Multiply it by ten.

[Terraluna]

Holokost'un simge isimlerinden Anne Frank, 15 Temmuz 1944'de gunlugune soyle yazmis:



"Her seye ragmen insanlarin yureklerinde iyi olduklarina hala inaniyorum. / malgré tout, je pense que les gens sont vraiment bon à cœur. / Nonostante tutto, penso che le persone abbiano un buon cuore."

[Terraluna]

Amerikali yazar Lydia Davis’in dogum gunu (15 Temmuz 1947)

“Kopek gitti. Ozluyoruz onu. Kapi calinca kimse havlamiyor artik. Eve geldigimizde bizi bekleyen yok. Hala evin etrafinda veya giysilerimizde beyaz tuylerine rastladigimiz oluyor. Topluyoruz onlari. Aslinda atmamiz gerekir. Ama ondan bize kalan tek sey bunlar. Atmiyoruz. Cilgin bir arzumuz var - yeterince tuy toplayabilsek, kopegi tekrar birlestirebiliriz belki.”



“The dog is gone. We miss him. When the doorbell rings, no one barks. When we come home late, there is no one waiting for us. We still find his white hairs here and there around the house and on our clothes. We pick them up. We should throw them away. But they are all we have left of him. We don’t throw them away. We have a wild hope--if only we collect enough of them, we will be able to put the dog back together again.”


“Kisa bir sure once bir edebiyat odulune layik bulunmadim, tembel oldugumu soyluyorlardi. Tembel diye kastettikleri cok fazla kisaltma kullanmamdi. Ornegin sozcukleri can’t ve won’t olarak kısaltiyormusum, onun yerine cannot ve will not olarak yazmiyormusum.”



"I was recently denied a writing prize because, they said, I was too lazy. What they meant by lazy was that I used too many contractions: for instance, I would not write out in full the words cannot and will not, but instead contracted them to can't and won't."