Sanat Mozaik

[Terraluna]

Fransiz sair Léon-Paul Fargue'in olum yildonumu (25 Kasim 1947)

“Bir gazete, bir ziraat makinesi albumu, korler ve kalp hastalari icin bir Larousse, bir mavi rehber, bir pembe rehber, bir orta tedrisat programi, bir ahci kitabi, bir telefon rehberi, bir sarap listesi, bir pul albumu, bir bakkal defteri aciyorum, hepsinde siirin oldugunden bahsediliyor. Halbuki siir her zaman, en modern, en dinamik sey olmaya devam etmistir. Bizden evvel vardir ve bizi istikbale surukler. Butun kitaplar ve butun okuyucular olebilir; butun zuppeler, munekkitler ve munekkitlerin torunlari, munevver taslaklari curuyebilir; siir yine olmeyecek. Ebedi olan sey yalniz odur. Bu kainattan hicbir sey kalmadigi zaman bile boslugun siiri dogacak: son defa, kat’i olarak ve tek basina!”



"J'ouvre un journal, un catalogue de machines agricoles, le Larousse pour aveugles ou pour cardiaques, le guide bleu, le guide rose, le programme de l'Enseignement Secondaire, le livre de cuisine, l'annuaire des téléphones, la carte des vins de chez Damoy, un album de timbres, un traité d'épicerie. Partout la poésie est morte. Morte, elle est morte. La poésie est morte. De tous temps, la poésie fut toujours ce qu'il y a de plus moderne, de plus dynamique. Quand les livres seront morts et leurs lecteurs, quand snobs, critiques et petits-fils de critiques, épluchures de mondains et reliefs d'intellectuels seront pourris, la poésie ne se sera pas encore tue. C'est la seule chose éternelle, et, quand il ne restera plus rien de cet univers, la poésie du Vide s'esclaffera, seule, dernière, définitive, sans commencement ni fin."

[Terraluna]

Robert Mitchum, Jane Greer ve Kirk Douglas’in rol aldigi film noir-suc-drama Maziden Gelen (Out of the Past) 25 Kasim 1947’de New York’ta gosterime girdi.

[Terraluna]

Italyan yazar, aktor, komedyen ve sarkici ve soz yazari Giorgio Faletti'nin dogum yildonumu (25 Kasim 1950)





"Hayatta senin aradigin seyler gibi seni arayan seyler de vardir.Ya bunlari arkanda birakir kacarsin ya da kalip yuzlesirsin.Neyi tercih edersen et seni degistirir, senin sadece iyiyi ya da kotuyu secme hakkin vardir." Ben Oldururum



"Ona kitaplarin lanetini anlatmak istiyorum. Optimistler kitaplarin cehaletle savasmakta faydali oldugunu dusunurken realistlerin emin oldugu bir sey vardir, o da kitaplarin cehaletlerin kaniti oldugudur.Insanlarin bilmedikleri seyler, onlari birbirinden ayirir.Yas, para ya da dis gorunusun onemi yoktur." Bir Pezevengin Notlari



"Vorrei spiegarle che in realtà i libri sono una maledizione. Gli ottimisti sono convinti che leggendo dei libri combattono la loro ignoranza, i realisti sono certi solo del fatto che della loro ignoranza hanno la prova. La misura della non conoscenza è in realtà la discriminante fra persona e persona.L'età, il denaro, l'aspetto non contano nulla: la vera differenza è tutta lì."

[Terraluna]

Danimarkali yazar ve sair Johannes Vilhelm Jensen’in olum yildonumu (25 Kasim 1950)

“Koprunun uzerinden sola kivrilan yol Serritslev koyunun icinden uzanip gidiyordu. Yol kenarlari koyu cimenler ve sari yabani ciceklerle ortuluydu, aksam karanliginda kirlarin uzerinde yer yer bir beyazlik, ciceklerin uzerinde kumelenmis bir buhar demeti goze carpiyordu. Gunes batmisti, hava serin ve berrak, gokyuzu bulutsuz ama yildizsizdi.

Tarlalarin istikametinden yaklasan saman yuklu bir at arabasi kambur kumbur yolun uzerinde Serritslev koyune dogru agir agir, sallana sallana yoluna devam etti. Alacakaranlikta dar koy yolunda zar zor ilerleyen araba kaba tuylu, kisa bacakli, derin dusunceler icinde yuvarlana yuvarlana, yeri koklaya koklaya giden iri bir hayvani andiriyordu.

Yuk arabasi Serritslev Konagi’nin onunde durdu. Ter icindeki atlar baslarini arkaya atip gemlerini hafifce cignediler, durduklarina memnun olmus gibiydiler. Arabaci kolanlari gevsetti, yere atladi, yularlari bagladi. Yol konaginin sundurmasina dogru donup seslenirken bas parmagiyla burnuna bastirip yere sumkurdu.” Kralin Dususu




“The road bore to the left over a bridge, then in through the village of Serritslev.The roadsides were covered with dark grass and yellow wild flowers, and the fields were touched here and there with white, a mist of flowers in the dusk. The sun had set and the air was cool and clear, cloudless but without stars.

A load of hay came rolling in from the countryside to the village of Serritslev, slow and swaying on the poor road. Creeping along in the twilight through the narrow village street, it looked like a big animal, shaggy and short-legged, trundling off deep in thought, sniffing the ground.

The wagon stopped outside Serritslev Inn and the sweaty horses turned their heads to the side and chomped the bit. They were glad enough to stop for a while. The driver eased himself down onto the doubletree, stretched his legs over to the ground, and fastened the reins. Turning to the porch, he shouted in, and then he blew his nose with his thumb.”

[Terraluna]

Amerikali yazar Charlaine Harris Schulz'un dogum gunu (25 Kasim 1951)

"Ama upuzun, gur, kestane rengi saclara sahipti. Onlari her zaman bakimli tutuyor olmasi, henuz umudunu yitirdiginin bir kanitiydi.

Andy ve benim aramdaki iliskiye arkadaslik demek icin insanin hayal gucunu oldukca zorlamasi gerek. Iste bu yuzden ona neler oldugunu dogrudan soramazdim."



"But she had long, thick, chestnut hair. Keeping it beautifully tended was Portia's one signal that she hadn't given up yet.

Andy and I aren't friends by any stretch of the imag-ination, so I couldn't ask him outright. But other means were open to me, and I decided to use them."

[Terraluna]

Pulitzer Odullu Amerikali yazar Upton (Beall) Sinclair'in olum yildonumu (25 Kasim 1968)

"Insanlarin fikirlerini ortbas ettigimizde, onlari cevaplayamiyormusuz gibi gorunmemizi sagladik; mitingleri basarak yuzlerce insani mitinglere katiliyor diye hapse attigimizda ise ancak ortbas etmeye calistigimiz fikirlerin reklamini yapmis ve pek cok diger insanin kurbanlara sempati duymasini saglamis olduk." Petrol



"When we suppressed people's ideas, we made it seem that we couldn't answer them; when we smashed up meetings and threw hundreds of people into jail for trying to attend meetings, we simply advertised the ideas we were trying to suppress, we made lots of other people sympathize with the victims."



"Size yalvarmak için buradayim. Sefalet hala gerekeni yapmadi mi size? Baski ve haksizlik, hala acmadi mi gözlerinizi? Ben beklemeye devam edecegim. Cunku başka yapabilecegim hic bir sey yok. Butun bunlardan kacip saklanabilecegim tenha ve vahsi bir yer, kacabilecegim bir cennet yok. Dunyanin sonuna kadar gittigim halde, her yerde ayni lanetlenmis, ayni kahrolasi sisteme rastladim. Insanligin asil ve namuslu duygulari, ozanlarin dusleri, bir dava ugruna olen sehitlerin acilari, prangalara vurularak, orgutlenmis bir hirsin emrine verilmis. Sirf bu yuzden dinlenemedim, susadim, sirf bu yuzden rahati, mutlulugu, refahi ve iyi bir sohreti kiyiya iterek, dunyaya, ruhumun cektigi acilari haykirabilmek icin yollara dustum. Bu yuzden ne fakirlik, ne hastalik, ne nefret, ne kotuleme, ne tehdit, ne rezalet beni susturabilir. Eger basima, hapis yatmak, ceza yemek gelecekse bile ne bu dunyanin uzerindeki, ne de yukarisindaki, yapilan, yapilacak ve yapilmis olan hic bir kuvvet korkutamaz beni. Eger bu gece basarisiz olursam, kabahatin bende oldugunu bilip, yarin yeniden deneyecegim." Chicago Mezbahalari



"I am here to plead with you, to know if want and misery have yet done their work with you, if injustice and oppression have yet opened your eyes! I shall still be waiting--there is nothing else that I can do. There is no wilderness where I can hide from these things, there is no haven where I can escape them; though I travel to the ends of the earth, I find the same accursed system--I find that all the fair and noble impulses of humanity, the dreams of poets and the agonies of martyrs, are shackled and bound in the service of organized and predatory Greed! And therefore I cannot rest, I cannot be silent; therefore I cast aside comfort and happiness, health and good repute--and go out into the world and cry out the pain of my spirit! Therefore I am not to be silenced by poverty and sickness, not by hatred and obloquy, by threats and ridicule--not by prison and persecution, if they should come--not by any power that is upon the earth or above the earth, that was, or is, or ever can be created. If I fail tonight, I can only try tomorrow; knowing that the fault must be mine."

[Terraluna]

Japon oyku yazari Yukio Misima’nin (Kimitake Hiraoka) olum yildonumu (25 Kasim 1970)

(Japon toplumunun cok yozlastigini, eskiye donmenin, japonyanin silahlanmasi gerektigini tum japon toplumunun onunde iddia ederek intihar etti.)

“Gercek tehlike yasama eyleminin ta kendisidir. Fakat varolusu her an aslinda oldugu duzensiz haline cozumleyip ortaya cikan endiseden hareketle, her an ilk kargasayi yeniden yaratmaya calisan kacik bir eylemdir yasamak. Bu denli tehlikeli baska bir is daha olamaz. Varolusun kendinde hic bir korku ya da hic bir ortulu yan yoktur, bu korku ve tedirginligi yaratan yasamak eylemidir.” Denizi Yitiren Denizci



“Real danger is nothing more than just living. Of course, living is merely the chaos of existence, but more than that it's a crazy mixed-up business of dismantling existence instant by instant to the point where the original chaos is restored, and taking strength from the uncertainty and the fear that chaos brings to re-create existence instant by instant. You won't find another job as dangerous as that. There isn't any fear in existence itself, or any uncertainty, but living creates it.”



“Tarihten ders almak demek belli bir donemin belli bir yonune saplanip kalmak onu simdiki zamanin belli bir yonunu yeniden bicimlemek icin model olarak kullanmak degildir. Gecmisin parcali bulmacasindan belli bir parcayi alip onu simdiki zamana yerlestirmeye calismak basariyla sonuclanabilecek bir girisim degildir. Bu tarihle oynamak demektir. Bu turden bir eglenceyse cocuklara uygundur. Insan birbirine ne kadar benzese de dunku ictenlik ile bugunkunun farkli tarihsel kosullara sahip oldugunu bilmeli. Benzer aralikta kararlar olusturma pesindeysek bunu gunumuzun '180 derece zit, karsit,' ideolojisinde o gunku tarihsel kosullar icinde varolan bir ideolojide aramaliyiz. Cunku boylelikle iyi niyetimizi tarihsel bir sorun olarak soyutlayabilir ve tarihi asan bu insanca guduyu arastirmalarimizin konusu yapabiliriz. O zaman doneminin tarihsel kosullari denklemdeki sabit carpanlardan olusur.” Kacak Atlar



“Learning from history should never mean fastening upon a particular aspect of a particular era and using it as a model to reform a particular aspect of a particular era and using it as a model to reform a particular aspect of the present. To take out of the jigsaw puzzle of the past a piece with a set form and attempt to fit it into the present is not an enterprise that could have a happy outcome. To do so is to toy with history, a pastime fit for children. One must realize that yesterday's sincerity and today's sincerity, however much they may resemble each other, have different historical conditions. If one seeks a kindred purity of resolve, one should seek it in a “diametrically opposed ideology” of the present day, existing under the same historical conditions. A modest attitude of this sort is appropriate for the characteristically limited “present-day me."



“Beni ask konusunda, yani ugrunda olmeye degecek, insani bitirip tuketen ask konusunda gizliden gizliye dusunmeye yonelten deniz oldu. Evet, kesinlikle deniz.Tanri'nin gunu celik bir gemide kapali kalan bizler icin, deniz tipki kadin gibidir. Durgunlugu ve firtinalariyla, kaprisleriyle, batan gunesi yansitan gogsunun guzelligiyle bu benzerlik ortadadir. Daha da otesi, denizin uzerine uzanan ve denizin uzerinde gidip gelen, yine de denizin kendini vermeyi reddettigi bir geminin icerisindesiniz. Altinizdan akip gecen sonsuz miktardaki bu su, susuzlugunuzu gideremez. Doga, denizciyi kadina benzeyen bu unsurlarla sarmalar da, denizci yine kadinin sicak, diri govdesinden oldugu kadar uzak kalir denizden.”



“It was the sea that made me begin thinking secretly about love more than anything else; you know, a love worth dying for, or a love that consumes you. To a man locked up in a steel ship all the time, the sea is too much like a woman. Things like her lulls and storms, or her caprice, or the beauty of her breast reflecting the setting sun, are all obvious. More than that, you’re in a ship that mounts the sea and rides her and yet is constantly denied her. It’s the old saw about miles and miles of lovely water and you can’t quench your thirst. Nature surrounds a sailor with all these elements so like a woman and yet he is kept as far as a man can be from her warm, living body.”

[Terraluna]

Emmy odullu Amerikali aktris ve dansci Christina Applegate'in dogum gunu (25 Kasim 1971)