Sanat Mozaik

[Terraluna]

Macar ogretmen ve sair Miklós Radnóti’nin dogum yildonumu (5 Mayis 1909)



Dilsiz derinliklerin suskunlugunda ortalik,
Aglar sessizlik, haykiririm olanca gucumle
Kim, ne yanit verir ki, olumun kol gezdigi su
Kanli, dumanli Sirp vadilerinde.
Sen simdi cok uzaklardasin.
Geceleri ruyalarimda cinlayan sesini
Saklarim icimin en kuytu kosesinde,
Egrelti otlarinin serin hisirtilari gibi
Gunduzleri de azicik isitebileyim diye.
Ne zaman gorecegim seni, bilemiyorum,
Sen, sicak yuvam, ofkelerimi dindiren kutsal duam,
Isik ve golge kadar guzelsin,
Ah, bulurdum sana goturen yolu kor bile olsam.
Uzak ufuklar sakliyor simdi seni,
Bazen suzulup iniyorsun gozlerime birden
Gercektin, ulasilmaz ruyasi oldun
Ergenlik cesmemin siriltilarinda yeniden.
Kiskanclikla soruyorum, seviyor musun beni?
Gencligimin umut dolu doruklarinda,
Karim olmani dusledigim gunlerdeki gibi.
Uyaninca gercegin isigina birden
Biliyorum, yasam yoldasimsin, biricik karimsin...
Yalniz otelerindesin asilmaz uc vahsi sinirin.
Opusmelerimiz taptaze duruyor dudaklarimda.
Unutacak mi yaklasan bu guz de, beni yine buralarda?
Tansiklara inanirdim, unuttum hangi gunlerdi,
Bogurur savas ucaklari ustumde dizi dizi,
Gozlerini animsatan gokyuzunden,
Azgin bombalar dusmekte simdi;
Karartir birdenbire o guzelim maviligi.
Senin icin oksuyorum derinliklerini ruhumun,
Tutsagim; ve buna ragmen yasiyorum,
Umutluyum, bulacagim seni, ne olursa olsun!
Savasin kizil korlari sacilmis yollarina ulkelerin,
Gerekirse sicrayan bir kivilcim gibi alevlerden,
Zorlu engelleri asip, sana geri donecegim.
Kalin kabuklariyla direnisi gibi agaclarin,
Zorluklara gogus gerip, direnmeli.
Yatistirici serin dalgalari sabrin,
Gucludur savascilarin agir silahlarindan.
Iki kere ikinin sagduyusudur beni artik kusatan

[Terraluna]

Italya'da yasayip orada hayata veda eden Hollandali-Amerikali cocuk kitaplari yazari ve illustrator Leo Lionni'nin dogum yildonumu (5 Mayis 1910)

“Bir magarada yasayan bilgeye gider Pezzettino ve sorusunu ona da sorar. Bilgeden de ayni yaniti alir: 'Bir parcam eksik olsa nasil bilge olabilirim?' Bu sefer isyan eder Pezzettino, bu kadar kucuk olduguna gore mutlaka birinin parcasi olmalidir ve kimin parcasi oldugunu bulmak zorundadir. Bilge, Pezzettino’ya, aradigi yaniti Pat Adasi’nda bulacagini soyler. Pezzettino, kayigina biner ve zorlu bir yolculukla Pat Adasi’na ulasir. Tek bir canliya rastlamadigi Pat Adasi’nda sadece taslar ve kayalar vardir. Yukseklere tirmanir, asagi iner, tirmanir, iner. Sonunda dusup yuvarlanir ve pek cok kucuk parcaya ayrilir. Pezzettino kendine geldiginde fark eder gercegi: Aslinda o da digerleri gibi kucuk parcalardan yapilmistir. Toparlanir ve tum parcalarini tamamlar. Bir parcasi bile eksik degildir, tamdir, aradigi butunun kendisidir Pezzettino. Eve dondugunde arkadaslari onu bekliyordur. Heyecanla bagirir Pezzettino: 'Ben kendimim!' Arkadaslari onu tam olarak anlayamasalar da Pezzettino mutludur. Pezzettino mutlu oldugu icin onlar da mutlu olurlar."



"Pezzettino andò da Quello-Saggio che viveva in una grotta . 'Per caso, sono un tuo pezzetto?' 'Ma io devo essere di qualcuno!' gridò Pezzettino. 'Come faccio ascoprirlo?' 'Vai all’isola Chi-Sono', rispose Quello-Saggio. Il giorno dopo, Pezzettino salpòcon la sua barchetta. Dopo un viaggio lungo e burrascoso, arrivò all’isola Chi-Sono. Erastanco e bagnato. Che strano! L’isola era un ammasso di pietre. Non un albero, non un filod’erba. Ma soprattutto, nessuna creatura vivente.Pezzettino camminò e camminò, su e giù, finchè esausto, inciampo e cadde…e si ruppe intante pezzetti. Quello-Saggio aveva ragione! Pezzettino adesso sapeva che anche lui, cometutti, era fatto di tanti piccoli pezzi. Si ricompose e quando fu sicuro che non mancasseneanche uno dei suoi pezzetti, tornò alla barca. Remò tutta la notte per arrivare a casa prima possibile. Tutti i suoi amici lo stavanoaspettando. 'Io sono me stesso', gridò Pezzettino tutto contento. I suoi amici non erano sicuri di aver capito quello che Pezzettino intendesse dire, però sembrava felice. E così, sisentirono felici anche loro."

[Terraluna]

Italyan ressam Federico Rossano'nun olum yildonumu (5 Mayis 1912)

The hay harvest, 1912




Grain Harvest, 1912

[Terraluna]

Fransiz Empresyonist ressam Henry Moret'nin olum yildonumu (5 Mayis 1913)

Sunrise, 1872 - 1873




Goulphar, Belle-Île, 1895

[Terraluna]

Fransiz ressam Alexandre Séon'un olum yildonumu (5 Mayis 1917)

Portrait du Sâr Peladan, 1892




Le Récit, 1898

[Terraluna]

Fransiz roman yazari Georges Ohnet'nin olum yildonumu (5 Mayis 1918)

"Cikardan baska hicbir sey dusunulmeyen bu hirs caginda sadece paranin sozu geciyor. Guzellik, erdem, zeka butun bunlarin bir ise yaradigi yok! Artik hic kimse layik olana yer verelim demiyor. Herkes zengine itibar diye haykiriyor! Nitekim fakir denecek duruma dusunce bize de deger veren kalmadi." Demirhane Muduru



"Ce qu’il voulait de nous, c’était une fortune. La fortune a disparu, le fiancé s’éloigne. L’argent c’est le mot d’ordre de cette époque vénale et cupide. La beauté, la vertu, l’intelligence, tout cela ne compte pas! On ne dit plus : place au plus digne, on crie : place au plus riche! Or, nous voilà presque pauvres, on ne nous connaît plus."

[Terraluna]

Ingiliz yazar Virginia Woolf, Deniz Feneri (To the Lighthouse - Gita al faro)romaninin ilk basimini 5 Mayis 1927 tarihinde Hogarth Press araciligiyla yapti.



"Derin dusuncelere dalarak, hayalinde bu kucuk havuzu denize, minik baliklari da kopekbaligina ve balinalara donusturdu, elini gunesin onunde tutarak bu minik dunyanin uzerine buyuk bulutlar dusurdu ve hicbir seyin farkinda olmayan bu milyonlarca cahil ve masum yaratiga tipki Tanri gibi karanlik ve perisanlik getirdi, ama sonra elini birden cekti ve isigin asagi akmasina izin verdi."�



"She crouched low down and touched the smooth rubber-like sea anemones, who were stuck like lumps of jelly to the side of the rock. brooding, she changed the pool into the sea, and made the minnows into sharks and whales, and cast vast clouds over this tiny world by holding her hand against the sun, and so brought darkness and desolation, like God himself, to millions of ignorant and innocent creatures, and then took her hand away suddenly and let the sun stream down."�

[Terraluna]

Fransiz ressam Paul Chocarne-Moreau'nun olum yildonumu (5 Mayis 1930)

L'Occasion fait le larron,1896




Le Voleur rusé, 1931