Solak Ýnsanlarýn Matematikte Daha Baþarýlý Olduklarý Bulundu

Yetenek ile sol ellilik arasýnda bir baðlantý olduðu inancý, uzun bir geçmiþe sahip. Leonardo da Vinci solaktý. Mark Twain, Mozart, Marie Curie, Nikola Tesla ve Aristo da öyle.

Durum bugün de farklý deðil; eski ABD baþkaný Barack Obama, baþarýlý iþ insaný Bill Gates ve futbolcu Lionel Messi de sol elini kullanýyor. Fakat solaklarýn dahi olmalarýnýn daha muhtemel olduðu gerçekten doðru mu?

En son bulgulara bir göz atalým; bunlarýn içinde, belli bir eli kullanmak ve matematiksel yetenek üzerinde yaptýðýmýz yeni çalýþma da bulunuyor.

Nüfusun yüzde 10’u ila 13.5’unun saðlak olmadýðý tahmin ediliyor. Bu insanlarýn bir kýsmý, her iki eli de ayný rahatlýkta kullanýrken, büyük çoðunluk sol el kullanýyor.

El tercihi, beyin iþlevinin bir tezahürüdür ve bu yüzden algý ile iliþkilidir.

Solaklarýn sað beyin yarýmküreleri, ortalama olarak daha geliþmiþ bir nitelik sergiler. Bu bölüm, uzaysal muhakeme ile nesnelerin zihinsel temsillerini döndürebilme becerisi gibi iþlemler için özelleþmiþtir.

Ayrýca, iki beyin yarýmküresini baðlayan bir sinir hücresi yýðýný olan corpus callosum, solaklarda daha geniþ olma eðilimi gösterir. Bu durum, solaklarýn iki yarýmküre arasýnda daha yüksek bir baðlantýsallýða sahip oduðunu ve bu yüzden bilgi iþlemede daha üstün olduklarýný öne sürüyor.

Ancak bunun niçin böyle olduðu belli deðil. Kuramlardan biri, saðlaklar için tasarlanmýþ bir dünyada yaþamanýn, solaklarý iki elini de kullanmaya zorluyor olabildiði ve bu yüzden baðlantýsallýðý artýrýyor olduðu.

Bu durum, hepimizin kendimizi her iki eli de kullanmak üzere eðiterek, baðlantýsallýðý artýrabileceðimiz ihtimaline kapý aralýyor.

Bu özellikler, solak insanlarýn neden birkaç meslek ve sanatta üstünlüðe sahip gibi göründüklerinin sebebi olabilir. Örneðin, müzisyenler, yaratýcý sanatçýlar, mimarlar ve satranç oyuncularý arasýnda fazla temsil ediliyorlar.

Bunu söylemeye gerek yok; verimli bilgi iþleme ve daha üstün uzaysal beceriler, tüm bu faaliyetlerde gerekli.

Kullanýlan el ve matematik

Peki ya sol ellilik ile matematik becerisi arasýndaki baðlantý? Beklendiði gibi, kullanýlan elin matematikte oynadýðý rol uzun süredir bir ilgi konusu olmuþtu.

30 yýldan fazla süre önce yeni ufuklar açan bir çalýþma, solaklýðýn matematiksel bakýmdan erken geliþmiþliði gösteren bir belirti olduðunu iddia etmiþti. Çalýþmada, matematikte yetenekli olan öðrenciler arasýndaki solaklýk oranýnýn, genel nüfusa göre çok daha yüksek olduðu bulunmuþtu.

Ancak geçenlerde, solaklýðýn daha üstün bir zihinsel beceri belirtisi olduðu fikrine karþý meydan okundu.

Birkaç bilim insaný, solaklýðýn algýsal becerilerde herhangi bir avantaj ile iliþkili olmadýðýný ve hatta genel algý iþlevinde ve bu sebeple akademik baþarýda zararlý etkiler gösterebileceðini iddia etti.

Örneðin bir çalýþmada, solak çocuklarýn bir dizi geliþimsel ölçütte hafif þekilde daha az verim gösterdikleri keþfedilmiþti.

Ayrýca, geçenlerde yapýlan bir incelemede, solaklarýn zihinsel engelli insanlar arasýnda hafif þekilde daha fazla temsil edildiðinin görüldüðü bildirilmiþti. Yapýlan bir baþka geniþ çalýþmada, sol el kullananlarýn, beþ ile 14 yaþ arasý çocuklarýn oluþturduðu bir örnekte daha zayýf matematiksel beceri gösterdiði bulunmuþtu.

Titiz þekilde tasarlanmýþ deney

Ýlginç þekilde, týpký diðer pek çoðu gibi geçmiþte yapýlan bu çalýþmalar da, el kullanýmýnýn ölçülmesi ve katýlýmcýlarýn sýnýflandýrýlmasý bakýmýndan birbirinden farklýlýk göstermiþlerdi; bunlardan bazýlarýnda, insanlara sadece genel olarak hangi eli tercih ettikleri sorulmuþtu.

Ve en önemlisi, (basit aritmetikten karmaþýk problem çözmeye uzanan) matematiksel beceriyi ölçme konusunda farklý yaklaþýmlara sahip olmuþlardý. Deney tasarýmýndaki bu farklýlýklar, gözlemlenen sonuçlarýn karýþýk olmasýnýn sebebi olabilir.

Biz daha güvenilir sonuçlar elde etmek amacýyla (ilk okul ve lisede) 2.300’den fazla öðrenciyi kapsayan çok sayýda deney yürütmeye karar verdik. Bu deneyler, matematiksel görevlerin türü ve zorluðu bakýmýndan çeþitlilik gösteriyordu.

Karþýlaþtýrýlabilirliði saðlamak amacýyla, bütün deneylerdeki el kullanýmýný belirlemek için ayný anketi (Edinburg Envanteri) kullandýk. Bu ankette, insanlara yazmak, çizmek, fýrlatmak, diþ fýrçalamak ve diðer þeyleri yapmak için hangi eli tercih ettikleri soruluyor.

Burada birisinin ne dereceye kadar sað veya sol elini tercih ettiði belirleniyor; bu, sola karþý sað gibi bir deðerlendirmeden ziyade bir ölçek niteliði taþýyor. Bu özel nitelik, daha güvenilir ve daha güçlü istatistik modelleri oluþturmamýza olanak saðladý.

Frontiers‘da yayýnlanan sonuçlar, matematiksel fonksiyonlarý belirli bir veri dizisiyle iliþkilendirmek gibi zor problemleri çözmeyi kapsayan görevlerde, solaklarýn örneðin geri kalanýndan daha baþarýlý olduklarýný gösteriyor.

Bu sonuç kalýplarý, genç erkeklerde özellikle belirli durumdaydý. Aksine, basit aritmetik yapmak gibi çok zahmet istemeyen görevlerde solaklar ve saðlaklar arasýnda fark yoktu.

Ayrýca olaðandýþý saðlaklar (el tercihi testinde bütün öðeler için sað ellerini kullanmayý tercih ettiklerini söyleyen bireyler), makul saðlaklar ile solaklarla karþýlaþtýrýldýklarýnda bütün deneylerde daha az verim göstermiþlerdi.

Solaklar, zahmetli matematiksel görevleri çözerken ortalamada bir üstünlük sahibi gibi görünüyorlar; en azýndan ilk okul ve lise boyunca böyleler. Ayrýca kuvvetli þekilde saðlak olmak, matematikte bir dezavantajý temsil edebilir.

Bu bulgular hep birlikte deðerlendirildiði zaman, beyin yarýmküreleri arasýnda bir baðlantýsallýk belirtisi olarak el tercihinin, algýyý bir dereceye kadar etkilediðini gösteriyor.

Bununla birlikte el tercihi, sadece beyin iþlevinin dolaylý bir ifadesi. Örneðin, daha geliþmiþ sað yarýmküreye sahip insanlarýn sadece üçte biri solak. O halde bir sürü saðlak insan, solaklara benzer bir beyin yapýsýna sahip.

Sonuç olarak, ister bunu bir deha iþareti olarak, ister bir algýsal noksanlýk iþareti olarak görelim, insanlarýn el tercihini yorumlarken dikkatli olmalýyýz.

https://www.facebook.com/ScncRlgn.Ka...889?__tn__=K-R