Değerli Ortak,
etkinin "yönü" konusunda kesin olan konu, belirttiğim konu olduğu için sadece özkaynak etkisine değindim. Tabi ki enflasyon muhasebesi sadece özkaynağı değil, kar zarar rakamı ve aktifleri de etkileyecek.
sorduğunuz net kar etkisi bakımından durum şudur:
örneğin, firmanın 5 yıl aldığı 100 TLlik demirbaşı var. bunu ilk adımda değerleyip, 31 Aralık 2022ye gtirecek. diyelim ki 300 tl değer artışı oldu.. bu rakam özkaynak satırına gidecek. demirbaşın 31 Ocak 2022 yeni değeri=400 tl.. sonra bunu bu yılın tüfesi olan %65le büyütecek = 400 x 0.65 = 260.. işte bu 265 tl 2023 yılı gelir tablosuna 265 tl parasal gelir (finansal satır) yansıyacak. yani; cari yıldan öncekli değerlem özkaynağpa giderklen, cari yıl değerlemesi cari yıla kar yazılır.
aynı işlem stoklar için de yapılacak.. yani, stok değerlemesinden de gelir yazılacak. çok stok tutanın çok değerlemesi olacak..
amortisman 100 TL değil, 400+260 = 660 TL üzerinden ayrılacak..
öte yandan bir de gider kalemi var: 31 Aralık 2022 özkaynak 150 TL olmuş olsun; demirbaştan gelen değerleme ile bu rakam 150+300 = 450 olur.. 2023 yılı içinde firmanın gelir tablosuna bu 450 TL üzerinden enflasyon yükü (parasal gider, yine finansal satırda) yazılır.. 450 x 0,65 = 292.5 tl.. "şirket özkaynağını enflasyona karşı bu kadar korumalıydı" prensibi
net kara net etki ne olur?
sorunun cevabı yukarıda verdiğim örneklerde "aktiften gelen değerleme sonucunda şirketin enflasyona karşı korunmuş olan demirbaşı ve stoları, "değerlenmiş özkaynak"tan büyük müdür? küçük müdür?" sorusunun cevabındadır..
bu cevap da her şirket için farklıdır (her şirketin aktif ve pasif yapısı; yani, tms 29 jargonuyla; net parasal pozisyonu farklıdır ).. o nedenle, net kar etkisi en az 1 bilanço görmeden tahminlenemez.. öteki hissemin topicinde biraz daha detay yazmıştım..
bunun dışında bir de gelir tablosunun kendi içinde düzeltmeleri vardı ki o rakamlarıın net kar etkisi yoktur ama dikey analizde favök ve BK marjalarını etkileyecek konulardır sadece.. örnek; ocak ayında yapılan 100 tl satış, gelir tablosuna 100 tl olarak değil, Ocak-Aralık ayı arasındki enflasyonla büyütülmüş olarak yansıyacak.. giderler de böyledir. burdan ortaya çıkan lehte veya aleyhte fark da yine parasal kar/zarar satırına yazılacak..
vergi: şirketlerin çoğunun (hepsinin değil) karı "tms 29"la azalacağı için, vergi yükü düşecek
temettü konusu: henüz kesinleşmiş değil.. TRdeki önceki yaklaşım; hangisi küçükse ona göre dağıt.. görüşüm: zaten, örneğin; demirbaş değerlemesinde gelecek bir kar dağıtılmasın.. çünkü nakti kar değildir, sadece hesabi kardır, nai; dağıtıma elverişli bir kar değildir.. zaten kar rakamı düşecek olan şirketlerde, temettüye elverişli kar rakamı da düşecek..





Alıntı yaparak yanıtla
Yer İmleri