
Originally Posted by
€vrén
Bu arada yaþananlarýn geleceðe nasýl tezahür edeceðine dair farklý bir bakýþ açýsý olarak, biliyorsunuz zorlu zamanlarda tüm þirketler yara alsa da bu zorlu zamanlar geçtiðinde güçlü þirketlerin daha da güçlendiði yönünde genel geçer bir kabul var. Warren Buffett gibi hem deðer yatýrýmý hem de iyi þirketlere yatýrým felfesefiyle hareket eden fon yöneticileri rekabet gücü yüksek pazar lideri þirketleri biraz da bu yüzden tercih ediyorlar. Turcas üzerinden gidersek, pandemide istasyon sayýlarýný artýrdýlar örneðin, rakamlara yansýyanýn ötesinde benim bizzat gördüðüm þekilde de uzun yýllardýr sürekli kullandýðým iki çok büyük istasyonun biri BP'den Shell'e biri PO'dan Shell'e döndü burada. Rakamlar ve pazar payýndaki artýþ da net þekilde bu durumu gösteriyor. Akaryakýt daðýtýcýlarýnýn kar marjlarý ve iþletme sermayesiyle ilgili yaþadýðý sorunlar da, basýnda bile yer aldýðý þekilde, zamanla güçsüz iþletmecilerin güçlü iþletmeciler tarafýndan satýn alýnacaðý ve güçsüzlerin bu ortamda var olamayacaðý bir durumu yaratabiliyor. Bu baðlamda kar marjlarý ve iþletme sermayesi açýsýndan içinden geçtiðimiz zorlu süreç, aslýnda uzun vadede Turcas'ýn lehine bir durum da yaratacak olabilir hatta kuvvetle muhtemel daha þimdiden bile yaratýyordur.
Ayný vaziyet deðerlendirmesini yakýndan takip ettiðim diðer birkaç þirket özelinde de paylaþacak olursam, örneðin Türkiye Sigorta 3 kamu sigorta ve 3 kamu emeklilik þirketinin birleþimiyle kuruldu ve açýk ara pazar lideri, enflasyon ve kur artýþlarý nedeniyle sigorta þirketleri çok zorlansalar bile gerek prim üretimi gerek finansal sonuçlar da gösterdi ki bu süreçte en az yara alan Türkiye Sigorta oldu. Sigorta sektörü için þartlar hala sýkýntýlý, ama bir gün kur ve enflasyon dengelenirse o vakit pazar lideri olan þirket bu fýrtýnadan en güçlü çýkýp en hýzlý büyüyecek ve kar üretecek þirket olabilir.
Perakendeye bakarsak marketlere cezalar yaðdý ve asgari ücret artýþlarý akaryakýt fiyatlarý elektrik fiyatlarý vb. birçok açýdan zorluklar yaþandý. Ancak Migros döviz borçlarýný kapattý, karlýlýða geçti, maðaza açýlýþlarýný devam ettirdi, farklý illerde farklý küçük zincir marketlerden devir ile satýn alýmlar yaptý, e-ticaret kanalýný geniþletti, bugün itibarý ile Migros Yemek de Ýstanbul-Ankara-Ýzmir'de devreye girdi. Cezalara ve konjonktürel olumsuzluklara raðmen gün gelip þartlar düzeldiðinde pazar lideri olan bu süreçten daha kazançlý çýkmýþ olacak.
Teknosa rekabetin çok yüksek olduðu sektörde günümüz þartlarýnda çok tercih edilen bir marka deðil ama geçmiþ 10-20 yýla bakarsak ne kadar çok rakip girdi pazara, eskiden Gold Bilgisayar vardý kapandý, Darty vardý önce Bimeks'e devredildi, sonra Bimeks de iflas etti. Eskilerden benim þimdi hatýrladýðým bir Vatan Bilgisayar kaldý devam eden bir de Teknosa. Elbette Hepsiburada N11 Trendyol vb. e-ticaret giriþimleri var ve fazlasýyla güçlendiler, ama gelenekselcilerden kim kaldý diye bakýnca ayakta kalan eski fiziki maðazacýlar Vatan Bilgisayar ve Teknosa oldu sanýrým. Marka deðeri yüksek olan, arkasý güçlü olan, tüketicinin tercihi olan köklü firmalar bir þekilde hayatta kalýp zorlu süreçlerden güçlenerek çýkabiliyorlar.
Uzun lafýn kýsasý Turcas'la ilgili þöyle böyle zorluklar var diye sürekli yazýþýyoruz ama bunlar gün gelecek Turcas'ýn lehine þartlar oluþturacak olabilir. Geçmiþte bunun örneðin çoktur.
Yer Ýmleri