Borsa Felsefesi, Borsacý Kafasý.

[Oblo]

Ýþ hayatýnda basit düþünebilmek, özellikle baþlangýç aþamalarýnda önemlidir.

-Çin, Japonya baþta olmak üzere Uzakdoðu ülkeleri denince akla gelen ilk þey bunlarýn büyük fedakarlýklarla ve uzun süreçlerde biriktirdikleri trilyon dolarlýk sermayeleridir.
-Latin Amerika, Ortadoðu, Afrika, Rusya bölgelerinde ise servet, zengin doðal kaynaklarý olarak ayaklarýnýn altýndadýr.
-AB üyesi zayýf ülkeler, Almanya baþta olmak üzere güçlü üyelerin maddi ve entellektüel birikiminden faydalanýrlar

Sermaye birikimi yapamamýþ ülkelere gelince, onlar iktisadi politikalar bakýmýndan kuyruðunu kovalar dururlar. Yeni sermaye olmadýðý sürece yeni politika veya atýlým gerçekleþtiremezler. Böylece borç yükünü farklý kesimler üzerine indir-bindir yaparak kendi etraflarýnda dönmekten öteye geçemezler.

Sermaye piyasalarý da, ateþin etrafýnda gerçekleþen halka þeklindeki bu dansa eþlik eder. Dönüp dolaþýp ayný yere ulaþýrsýnýz.

Mikro-makro anlamlarda harika tespit elinize saðlýk.

AB meselesinde:
Ekonomik anlamda Bulgaristan dahil çeþitli örnekler görüldü geçmiþte,
þimdi ise siyasi ve politik anlamda Macaristan benzer bir potansiyel taþýyor.
AB üyeliði öyle veya böyle iyi bir çýpa idi...

Baþka mecralara, maceralara savrulduk. Dünya barýþý her geçen gün uzaklaþýyor ufuktan.
Sonumuz hayýrlý olsun.

[yelpaze]

Aslýnda herkesin bilip gödüðü þeyleri hatýrlatýyorum sn. Oblo
Etrafýmýz kafa karýþtýrmak için çabalayan bir medya yapýsýyla çevrili. Ýnsaný bildiðinden bile þüpheye düþürüyorlar.

[yelpaze]

2025 Mart ortasýndan 2026 Nisan ortasýna kadar olan dönem...

-1 USD 36 TL baþlangýcýmýz ve seyrüsefer sakin, dýþ kaynak sýkýntýsý çözülmediði halde enflasyon inecek faizler düþecek beklentisi çok güçlü.
-Sonra siyasi bir olay patlak veriyor faizler ve kurlar yükseliyor. Üstüne uzun yýllardýr dondurucuda bekletilen Ýran meselesi geliyor ve Ýsrail ilk darbeyi vuruyor. Piyasalar bu iki konu baþlýðýna odaklanýp çalkalanýyor.
-Ardýndan faiz yeniden düþüþ trendine giriyor, Ýran konusu soðumaya býrakýlýyor ve ayný içi boþ hikayeye geri dönülüyor.
-12 ay sonunda ise gene 2025 Mart'ýndaki koþullara dönüyoruz, bu defa durumlar çok daha sýkýntýlý.

Tüm bu çalkantýlarýn yaþandýðý dönemde TL faiz getirisi, aylýk birikimli hesapla %52 civarýdýr ve stopaj kesintisi %17,5, 1 milyon liranýz 1milyon 430binTL olur. Dolar kuru ise 36'dan 45 TL'ye dayandý. Dolar birikimine alabildiðimiz faiz, stopaj sonrasý %4 civarý. 1milyon liranýz 1milyon300 bin lira olur. Mevduat %10 daha fazla getiri saðlamýþ. TL riskini alan bir yatýrýmcý, savaþ ve ambargo bölgesinin tam merkezindeki ülkede yerel para biriminin riskine sadece %10 fazladan getiri için katlanmýþ oldu.

Peki önümüzdeki 1 yýl boyunca, þu belirsizliklere ilaveten global ekonomide durgunluðun ve enflasyonun da artýk en yetkili kurumlarca bile kabul edildiði koþullarda TL varlýklarýn riskini, %10 fazladan getiri için alabilecek yatýrýmcý bulabilecek misiniz? Bu madalyonun sadece bir yüzü, öteki yüzünde TL'nin deðeri ve bunun sonuçlarýyla ilgili konular var.

TL riskini almak istemeyen ama TL getirisinin gerisinde de kalmamaya çalýþan biri parasýnýn büyük kýsmýný döviz mevduatý olarak tutarken portföyünün %15-20'si gibi bir parayla borsada sadece yýlda bir veya iki iþlem yaparak aradaki %10'luk farký kapatabilir. Sonuç olarak faizin reel getirisi çok cazip deðil aslýnda.

[yelpaze]

Türkiye AB üyesi olmasa da batýlý zihniyet tarafýndan Avrupa ile birlikte geliþip büyümesine yardým edildi.
Milyonlarca insanýmýzý iþçi olarak gitti, pek çok alanda üretim ve sipariþleri Türkiye'ye kaydýrdýlar, en azýndan onlar katma deðeri azalan iþleri býraktýkça biz payýmýzý alýyorduk. Hala en büyük ihracat pazarýmýz Avrupa.

Ama zaman da ilerliyor, dengeler deðiþiyor. Toplam nüfusu 3 milyar olan ÇinDistan global ekonominin her alanýnda acýmasýzca rekabet ediyor. Türkiye gibi 30 ülke büyüklüðünde bir güçten söz ediyoruz, bizden çok daha avantajlý konumdalar. Herþeyden önce hýrslýlar, geliþmeye aç ve açýklar, çalýþkanlar, disiplinliler. Daha kötüsü ise yapýcý deðil yýkýcý rekabet eden doðu medeniyetleri bunlar. Çin'i anlatmaya gerek yok ama Hintliler de yabana atýlacak toplum deðil. Ýþ hayatýnda nasýl olduklarýný deneyimledim. Bazý büyük batýlý þirketlerde çalýþan yapýsý hintli aðýrlýklýdýr zira baþka milletlerden olanlarý sistematik olarak býktýrýp yollarlar. Ortadoðu'da çok güçlü ve söz sahibiler, þimdi avrupanýn kapýlarýný zorlamaya baþladýlar. Þirketlerimiz rekabet konusunda ne yapacak merak ediyorum. Þimdilik Tekstil, elektronik, beyaz eþya gibi alanlarda olumsuz sinyaller görülüyor.

[Oblo]

Avrupa halklarý için kaderin bir cilvesi olsa gerek.

Dünya tarihine sosyal ve ekonomik anlamda Sosyalist-Komünist devletlerin 2. armaðaný...
Ekim devrimi sonrasý S.S.C.B.; baþta Avrupa olmak üzere yükselen bir örgütlü harekete neden oldu dünyada.
Sendikalar, insan hakký örgütleri vb. ile çalýþma saatleri, ücretler, saðlýk ve sosyal güvenceler gibi kazanýmlar elde etti çalýþanlar.

Marshall planý vb. ile özünde anti komünizm odaklý programlarla da, Dünya Savaþýnýn faþist devletlerini kalkýndýrýldý.
Ancak bu ülkeler katma deðeri görece yüksek ürünler üretmekle birlikte, sanayi ve teknolojinin en önemli ve kârlý ayaðý olan savunma sanayinden mahrum býrakýlmýþlardý. (Yüksek teknolojili ve katma deðerli bir çok patent ve ürün bu sektörün eseridir.)

Yine de yükselen maliyetlere karþýn(Ücretler, sosyal haklardan kaynaklananlar vb.) nüfuslarý yaþlanana ve Çin rüzgarý baþlayana dek refah içinde yaþadýlar.

S.S.C.B'den sonra ikinci Sosyalist/Komünist dalga Çin'le geldi.
Ezici bir nüfus, doðal kaynak, planlý üretim ve ekonomi... Ancak düþük iþ gücü maliyeti, sýfýra yakýnsayan muhalefet ve beraberinde sosyal hak vb. yoksunluðu.

Bu defa A.B. baþta dünya ülkeleri için tersine bir rüzgarý iþaret ediyor.

[yelpaze]

Olayý ideolojik açýdan güzel özetlemiþsiniz sn. Oblo.
Aslýnda sosyalist olan Çin deðil Hindistan, insanlarýn sosyalizmi yakýþtýramadýðý iki ülke var ama bu konuda oldukça iddialýlar; Hindistan ve Etiyopya

Daha sonuç odaklý olmak bakýmýndan günümüzün ordularý sayýlan üretim ve ihracat güçlerine odaklandým. Zaten Çin, Japonya ve þimdi Hindistan ticareti askeri bir araç gibi kullanýyor, nüfuslarý ve insan kaliteleri böyle bir mücadeleye uygun. Modern batý zihniyeti deðil antik doðu kafasýnda toplumlar olduklarý unutulmamalý. Trump yönetiminin, ithalata konu ürünlerin maliyetini artýrmak uðruna giriþtiði çaresiz mücadelenin nedeni de bu. Doðuyla batý arasýnda jeopolitik, demografik, geleneksel vs. soyut kavramlara dayalý çeliþkiler olsa da geliþmeye açýk pazar ihtiyacý, þirket karlarý, hisse ve tahvil deðerleri, refahýn sürdürülmesi gibi konularda engellenemez baðlar var. Muhteþem 7'li veya global çaptaki tekstil, gýda, makine, hizmet vs. tüm organizasyonlarýn bugünkü deðerlerini sürdürmeleri en büyük pazarlarýndaki performanslarýna baðlý. Devletlerin devasa borçlarýný temsil eden kaðýtlarýn talebi yani deðerleri de özel sektörün performansýna tabi ki...

[Oblo]

Olayý ideolojik açýdan güzel özetlemiþsiniz sn. Oblo.
Aslýnda sosyalist olan Çin deðil Hindistan, insanlarýn sosyalizmi yakýþtýramadýðý iki ülke var ama bu konuda oldukça iddialýlar; Hindistan ve Etiyopya

Daha sonuç odaklý olmak bakýmýndan günümüzün ordularý sayýlan üretim ve ihracat güçlerine odaklandým. Zaten Çin, Japonya ve þimdi Hindistan ticareti askeri bir araç gibi kullanýyor, nüfuslarý ve insan kaliteleri böyle bir mücadeleye uygun. Modern batý zihniyeti deðil antik doðu kafasýnda toplumlar olduklarý unutulmamalý. Trump yönetiminin, ithalata konu ürünlerin maliyetini artýrmak uðruna giriþtiði çaresiz mücadelenin nedeni de bu. Doðuyla batý arasýnda jeopolitik, demografik, geleneksel vs. soyut kavramlara dayalý çeliþkiler olsa da geliþmeye açýk pazar ihtiyacý, þirket karlarý, hisse ve tahvil deðerleri, refahýn sürdürülmesi gibi konularda engellenemez baðlar var. Muhteþem 7'li veya global çaptaki tekstil, gýda, makine, hizmet vs. tüm organizasyonlarýn bugünkü deðerlerini sürdürmeleri en büyük pazarlarýndaki performanslarýna baðlý. Devletlerin devasa borçlarýný temsil eden kaðýtlarýn talebi yani deðerleri de özel sektörün performansýna tabi ki...

Gönderinizin 2. paragrafýna ekleyecek kelamým yok.

Ancak 1. paragrafta belirtilen "Aslýnda sosyalist olan Çin deðil Hindistan" ifadesi de pek doðru deðil.***
Hindistan'da eyaletler temelinde yönetilen, her anlamda(dini, ideolojik, sosyal, sýnýfsal...) karma bir ülke.

*** "Kerala" benzeri Çin'den daha sosyalist sayýlabilecek örnekler de içeriyor.
Lakin benim algým ile S.S.C.B bile bir Sosyalist devlet deðildi. Komünizm zaten bir ütopya.
Hindistan'ýn ise bunlarýn hiç biri ile iþi yok

Stalin ve Mao da "diktatörlüðün" proletaryaya ait olduðu sürece pek de dert olmayacaðýný savunur özünde.

Ezcümle: Cennet vaat eden her görüþ, öncesinde bir cehennemden geçileceðini muþtular...