
Originally Posted by
Zdx&Lunar Soul
Türkiye'nin ilk Ýklim Kanunu'yla karbon yoðun faaliyetler için ödenen bedel yurt içinde kalacak
Enerji Verimliliði ve Yönetimi Derneði (EYODER) Yönetim Kurulu Baþkaný Onur Ünlü, Türkiye'nin ilk Ýklim Kanunu'nun Emisyon Ticaret Sistemi'ne (ETS) altyapý oluþturduðunu ve bu sistem sayesinde Avrupa'da ikinci kez karbon vergisi ödenmesinin önüne geçilerek karbon yoðun faaliyetler için ödenen bedelin yurt içinde kalacaðýný söyledi.
Ünlü, TBMM Genel Kurulu'nda kabul edilen ve yeþil büyüme vizyonu ile net sýfýr emisyon hedefi doðrultusunda iklim deðiþikliðiyle mücadeleyi amaçlayan Türkiye'nin ilk "Ýklim Kanunu"nu AA muhabirine deðerlendirdi.
ETS'nin, Ýklim Kanunu içindeki en kritik baþlýklardan biri olduðunu belirten Ünlü, sistemin, sera gazý emisyonlarýna net sýfýr hedefiyle uyumlu bir üst sýnýr getirilmesi ilkesine dayandýðýný ve emisyon azaltýmýný teþvik eden bir üst sýnýr ve ticaret sistemi olarak kurgulandýðýný söyledi.
Ünlü, bu kapsamda sektörel emisyon oranlarýna göre üst sýnýrlarýn belirleneceðini, sýnýr doðrultusunda þirketlerin çeþitli yaptýrýmlarla karþýlaþacaðýný vurgulayarak, sözlerini þöyle sürdürdü:
"Belirlenen sýnýrý aþan þirketler, aþýlan miktar kadar kirletme bedeli ödeyecek. Ancak sistem, sýnýrýn altýnda emisyon gerçekleþtiren iþletmeler için ödül mekanizmasý da içeriyor. Üretimini daha çevreci koþullarda sürdüren firmalar, kullanmadýklarý emisyon haklarýný sýnýrý aþan þirketlere satarak finansal avantaj elde edebilecek. Yani ETS, düþük emisyonlu üretimi teþvik ederken, yüksek emisyon yapan iþletmeleri yaptýrýma tabi tutacak. Böylece, arz-talep dengesine dayalý, týpký borsa gibi iþleyen bir karbon ticaret platformu oluþacak."
- Enerji yoðun sektörlerde verimlilik teþvik edilecek
Çoðunluðu enerji tüketiminden kaynaklanan karbon emisyonlarýnýn azaltýlmasýna yönelik atýlan bu adýmýn ülkenin cari açýðýný olumlu yönde etkileyeceðine dikkati çeken Ünlü, "Türkiye'de aktif bir ETS kurulur ve emisyon sýnýrýný aþan firmalar kirletme bedelini ülke içinde öderse, bu ürünler Avrupa'ya gittiðinde Sýnýrda Karbon Düzenleme Mekanizmasý (SKDM) kapsamýndaki ilave vergiye tabi olmayacak. Yani karbon yoðun faaliyetlerin bedeli Türkiye'de kalacak. Bu da emisyonlarýn azaltýlmasýný desteklerken ekonomik maliyetleri de en aza indirecek." ifadelerini kullandý.
Ünlü, sistemin enerji yoðun sektörlerde daha temiz teknolojileri ve enerji verimliliðine geçiþi teþvik etmesinin yaný sýra Avrupa Yeþil Mutabakatý ve SKDM'ye uyumu da kolaylaþtýrdýðýnýn altýný çizerek, "ETS, kanunda ciddi yer kaplýyor. Çevre, Þehircilik ve Ýklim Deðiþikliði Bakanlýðý bu konuda hazýrlýklarý tamamladý. Sistemin operasyonundan sorumlu kurumlar da netleþmeye baþladý. Sistemin bir an önce devreye girmesini temenni ediyoruz." diye konuþtu.
Kanunun yalnýzca enerji verimliliði sektörü için deðil, ayný zamanda Türkiye'nin 2053 Net Sýfýr Emisyon Hedefi açýsýndan da kritik bir adým olduðunu vurgulayan Ünlü, "2022'de Mýsýr'da düzenlenen COP27'de Ulusal Katký Beyaný'ný açýklamýþ, 2023'te resmi sunumunu gerçekleþtirmiþtik. 2024'te Azerbaycan'daki COP29'da bu beyaný destekleyen strateji belgemizi ortaya koyduk. Ýklim Kanunu ile birlikte tüm bu çalýþmalar artýk somut bir zemine oturuyor." dedi.
Ünlü, EYODER olarak sera gazý emisyon azaltýmýný içeren Ulusal Katký Beyaný'nýn güncellenmesine yönelik çalýþmalarda özellikle Enerji Performans Sözleþmeleri'ne (EPS) yer verilmesi için yoðun çaba gösterdiklerini belirterek, "Büyük ölçekli yatýrýmlar için EPS, dünyada en yaratýcý finansman çözümlerinden biri çünkü yatýrýmlar özel sektör tarafýndan yapýlýrken, kamu üzerindeki yük kalkýyor. Bu da hýzlý ve sorunsuz dönüþümün anahtarý oluyor." deðerlendirmesinde bulundu.
Birçok geliþmiþ ülkenin Ulusal Katký Beyaný'nda EPS'ye atýfta bulunduðunu anýmsatan Ünlü, Türkiye'nin gelecekte güncelleyeceði Ulusal Katký Beyaný ve strateji belgelerinde EPS'nin öncelikli konular arasýnda yer almasýný beklediklerini, böylece yalnýzca iç piyasanýn geliþmesi deðil, ihracat gelirlerinin artmasýnýn da mümkün olacaðýný dile getirdi.
Ünlü, Ýklim Kanunu'nun yasalaþmasýndan sektör olarak memnuniyet duyduklarýna iþaret ederek, þunlarý kaydetti:
"Kanunun uluslararasý standartlara entegre olmasý ve daha etkin çözümler üretebilmesi için sivil toplum kuruluþlarý ile piyasa paydaþlarý olarak süreci yakýndan takip ediyoruz. Bilgi birikimimiz ve tecrübemizden faydalanýlmasý, önerilerimizin gelecekteki Ulusal Katký Beyanlarý ve strateji belgelerine yansýmasý en büyük temennimiz. Bu süreçte verilecek her türlü görev ve iþbirliðine hazýrýz."
Kaynak : Anadolu Ajansý
Yer Ýmleri