PHP Code:
2-Elhamd lillhi rabbil'alemin.Hamd, lemlerin Rabbi olan Allah'a mahsustur.
Hamd, tek kaynaa odaklanmak iin alemlere meydan okumadr. Yani sen O'nu vsen de vmesen de O, znde zaten vlmeye en layk olandr. (Bkz, Har 23.) nsann grevi, ev sahibini tanmak ve ikramn kadrini bilmektir. Telefonunun donmamas, hata vermemesi mutlu eder ve markay versin ya. Oysa o cihaz bile bozulmaya mahkumdur.
Hamd, her yerde ve her zaman yalnzca Allaha aittir. Nimeti vereni grp, aradan "ego"yu ekmektir. "Ben ok yetenekliyim, gecemi gndzme kattm, bu baar tamamen benim." Burada hamd yoktur, sadece "ben" vardr. "Evet, emek verdim ama bu yetenei bana veren, odaklanmam iin gereken sal salayan ve bu imkanlar nme aan noksansz bir g var. Bu baarnn asl vgs O'na aittir." (Bkz, Kasas 70, Yusuf 101.)
Bir kurumda iini halleden bir memuru, o kurumun sahibi sanmak gibi. Memur sana ok yardmc olur, ona teekkr edersin, ama kurumu yneten o deildir. Hamd, teekkr memura (insana), vgy ve mutlak otoriteyi kurumun sahibine (Allah'a) vermektir. (Bkz, Ali mran 80.)
Hamd, nimetleri yaratan bilmektir. Allah tarafndan geldiini anlarsan, baka kaplarda eilmezsin. Hamd, noksan olan insann "yeterlilik ve sahip olma" yanlsamasn kran bir gerektir. Sen, "Allah'tan baka rzk veren mi var?" (Bkz, Ftr 3.) dediin an, noksansz olann otoritesini kabul edersin. Eer bir insan, rzknn sadece bir "insana" veya "kuruma" bal olduuna inanrsa, o eyi yava yava "ilah"latrmaya balar. Ondan korkar, ona boyun eer. Hamd, bu klelii bitiriren, gerek zgrlktr. nk asl boyun emen gerekeni hatrlatr.
Hamd, krden farkl olay anlamadr. Apartmanda birisi pn uygunsuz koyar veya gece ok grlt yapar. Bu durum tm apartmann huzurunu karr, herkes gerilir. Bir kiinin hatas hepimizi etkiliyor ama bu durum benim sabrm, komuluk ahlakm ve tepki ynetimi len bir imtihandr." Olayn iindeki "eitici" taraf grmek hamddr.
ok sevdiin birini kusursuz sanman. Ona yle bir balanrsn ki, sanki hi hata yapamazm gibi gelir. Sonra o kii kk bir yalan syler ya da seni hayal krklna uratr. te o an hissettiin ac, noksan olan noksansz yerine koymann bedelidir. Hamd, sadece noksansz olana (Allah'a) o en zirve saygy ve sevgiyi vermektir ki kalbin hi krlmasn. (Bkz, Bakara 165.)
ok sktn bir anda, aslnda seninle ayn sorunlar yaayan, senin kadar aciz birinden (mesela senin gibi renci olan bir arkadandan) seni tm dertlerinden kurtarmasn beklemen gibi. Arkadan seni dinler ama elinden bir ey gelmez, hatta bazen seni duymaz bile. Hamd, "Beni her an duyan ve cevap verme gc olan tek bir makam var" demenin huzurudur. (Bkz, Ahkaf 5, uara 91.)
Hamd, varoluun hem "giri" hem de "k" kapsdr. Her trl eylemin ve duann sonu "Hamd"dr. nk varlk hiyerarisinde her ey biter, mlk sadece noksansz olana kalr. Hzn noksanlktr; noksansz olann yanna varnca hzn biter ve geriye sadece hamd kalr. (Bkz, Fatiha 2, Fatr 34, Yunus 10, Saffat 180-182.)
Hayatn iindeki "rzk", "yaratl" ve "iyilik" gibi gzelliklerin hibirini noksan olan varlklara (insanlara, paraya, tesadflere) tam olarak mal edemeyiz. Eer yle yaparsak, o sebep ortadan kalktnda perian oluruz. Ama hamd noksansz olana yneltirsek, dayanamz asla sarslmaz. (Bkz, Fatr 3, Yunus 34, Neml 59, Kasas 70, Mmtehine 6.)
Bir fidan diktiini dn. Onu ylece brakmazsn; sularsn, budarsn, gne almasn salarsn. O fidann meyve verecek bir aaca dnme srecindeki tm emein, "rab" sfatnn kk bir insani yansmasdr. Allah da, yaratt her eyi, her an "yneterek" noksansz bir dzen iinde tutar. nk bir eyi sadece yaratp brakmak noksanlktr. Noksansz bir Rab, yarattna nasl yaamas gerektiini de retir. (Bkz, Taha 50.)
Bir evde veya bir mutfakta iki kiinin farkl kurallar koyduunu dn. Biri yemee tuz atar, dieri eker. Sonu kaos ve "noksan" bir lezzet olur. Hayatn tkr tkr ilemesi, ynetimin tek elde ve noksansz olmasndandr. Eer birden fazla "rab" (ynetici) olsayd, noksanlk ve kaos kard. Tek bir Rab, noksansz ynetimin artdr. (Bkz, Enam 164.)
Alnt yaparak yantla
Yer mleri