Platin Üye
Originally Posted by Ozan Erol
Hocam kusurabakma Sayýn Keremalkn i bir çok konuda eleþtiririm ama bu yazdýðýn yazý bence bu topiclerde yazdýðýn en talihsiz yazý olmuþ. Biraz düþün anlarsýn. 1980-2023 ile 2003-2026 yý ayný kefeye koyup deðerlendirmek bir hayli ilginç.
Bence yukarýdaki Keremalkm eleþtirisi dibine kadar haklý. Yapmayýn ya bu kadarda kör göze parmak yapmaz borsa ile ilgilenen biri.
"Hayalleriniz için sessiz bir þekilde savaþýn. Çünkü onlarý gerçekleþtirirken yaratmýþ olduðu etki insanlarýn tahammül edemediði bir þeydir."
Bronz Üye
hocam, bi nesil diyoruz, 23 sene bi nesil, hangi dönemle karþýlaþtýralým, bi önceki nesil iþte.. daha önceki nesil 1957- 1980 arasý oluyor ama farklý bir kur rejimi var
Sadýk Üye
1990 yýllar da Ekonomik, olarak ve satýn alma gücü olarak þu andan çok daha iyi idi!
Enflasyon yüksekti ama her zaman enflasyonun üzerin de maaþ zammý alýrdýk
Gýda fiyatlarý çok daha ucuzdu
Senet ile ev alýyorduk SIFIR faiz ile
Maaþ/kira oraný çok daha makul idi
Vs. vs diyet uzar gider
Ýlk çalýþma zamanlarýnda asgari ücret civarý alýrdým yarýsýný eve verirdim yarýsý ile çok rahat yaþardým ve yemek parasý almazdýk maaþýn içinden öderdik
Platin Üye
Kendi kalene gol attýn ama haberin yok. O zaman bende derim ki gelmiþ geçmiþ en iyi siyasetçi Tansu. Nerede ise ülkenin dýþ borcuna TTKOM satýyordu. EEE kocasýnýn iþleri ne olacak peki?
Yaw sen nasýl bilmem kaç lider bilmem kaç iktidarýn deðiþtiði koalisyonlarýn olduðu bir dönemle 2003 sonrasýný kýyaslarsýn diye sorarlar. Sen de bir hayli güç cevaplarsýn.
"Hayalleriniz için sessiz bir þekilde savaþýn. Çünkü onlarý gerçekleþtirirken yaratmýþ olduðu etki insanlarýn tahammül edemediði bir þeydir."
Platin Üye
Bu argümanýn temel sorunu þu:
sayýlarý doðru kullanmak ile sayýlarý dürüstçe kullanmak ayný þey deðil.!!!
Burada yapýlan karþýlaþtýrma, birbiriyle kýyaslanamayacak iki farklý dönemi sanki eþdeðermiþ gibi sunuyor. Neden kýyaslanamaz? Birkaç nedeni var.
Birincisi, hiperenflayon matematiði aldatýcýdýr. Yüksek enflasyon ortamýnda "kaç kat arttý" sorusu geometrik olarak büyür ve sezgisel yorumu imkânsýz kýlar. Düþünün: bir þey 10 kat arttýktan sonra tekrar 10 kat artarsa toplam 100 kat artmýþ olur. Yani yüksek enflasyonlu bir dönemde baþlangýç noktasý ne kadar düþükse, "kat" sayýsý o kadar astronomik görünür — ama bu, sonraki dönemin daha iyi olduðu anlamýna gelmez.
Ýkincisi, baþlangýç noktasý manipülasyonu var. 1980 neden seçildi? Çünkü 24 Ocak kararlarý öncesinde Türkiye'de kur yapay olarak baskýlanmýþtý. Yani baþlangýç noktasý olarak alýnan rakam, zaten yapay olarak düþük tutulmuþ bir kurdu. Dolayýsýyla oradan yapýlan ölçüm otomatik olarak þiþirilmiþ görünür. Eðer 1970 veya 1975 baþlangýç noktasý alsaydý hesap farklý çýkardý.
Üçüncüsü ve en önemlisi: süre farký var.
1980-2003 arasý 23 yýl, 2003-2026 arasý da 23 yýl. Tamam, süreler eþit.
Ama 1980'lerin Türkiyesi ile 2000'lerin Türkiyesi çok farklý ekonomik yapýlara sahipti.
1980-2003 döneminde Türkiye birden fazla büyük kriz yaþadý:
1994 krizi, 1999 depremi ve 2001 büyük ekonomik çöküþü.
Özellikle 2001 krizi döviz kurunu tek baþýna birkaç kat fýrlattý.
Yani o dönemin kur artýþý büyük ölçüde birkaç kriz anýnda yoðunlaþmýþ.
1980-2003 döneminin ekonomik kaosunu gerçekten hatýrlatýyor ve bu tarihsel baðlam deðerlidir.
Ama eleþtirinin asýl amacý TL'nin %96,5 deðer kaybetmesini normalleþtirmek ya da gündem deðiþtirmek,
ve bu noktada istatistiksel bir aldatmacaya dönüþüyor.
Sadýk Üye
Þu an da asgari ücret ile çalýþan bekarlara anne baba larý destek atýyor!
Platin Üye
Ayakta durma teorisi
Tüm bunlarý bir araya getirince ortaya çýkan tablo þu:
Erdoðan iktidarýnýn direnci "ekonomiyi iyi yönetmesinden" deðil, çok daha geniþ bir destek altyapýsýndan kaynaklanýyor.
Kurumsal kontrol, kimlik siyaseti, daðýtým aðlarý, muhalefet zafiyeti ve söylemsel çerçeveleme bir arada çalýþýyor.
Bunu anlamanýn en iyi zihinsel egzersizi þu soruyu sormak:
Türkiye'de ortalama seçmen oyunu verirken aklýnda hangi soru var?
"Ekonomi iyi mi gidiyor?" mu, yoksa "Bu ülkeyi kim yönetmeli, benim gibiler mi yoksa onlar mý?" mi?
Büyük ölçüde ikinci sorunun cevabýna göre oy veren bir seçmen tabanýnda, TL'nin %96 deðer kaybetmesi belirleyici olmayabiliyor.
Bu durum Türkiye'ye özgü deðil !!!!
Macaristan'da Orbán, Hindistan'da Modi, daha önce Venezüella'da Chavez/Maduro da benzer mekanizmalarla benzer sorularý akla getirdi. Otoriter eðilimli popülist iktidarlarýn ortak özelliði tam da bu:
ekonomik baþarýsýzlýðý siyasi baþarýsýzlýða dönüþtüren zinciri kopartabilmek.
Sadýk Üye
Bunlarýn "Takiyye" diye adlandýrdýklarý ruh hali DNA'larýna iþlemiþ.
Her þeyi bilirler ama... Ýþlerine geleni görmezden gelmeyi tercih ederler.
Bugüne dek süren tüm ekonomik meseleleri þaibeli 15 Temmuz'a baðlayýp,
bundan 46 yýl önce, o günün koþullarýnda...
24 Ocak 1980 de "Ýthal ikame" sisteminden, "Ýhracata Dayalý" ekonomiye geçiþ için(beðenirsin beðenmezsin o ayrý) "serbest kur" rejimine geçilmesini örnek olarak verir.
27 Nisan 2007 yýlýnda verilen "e-muhtýra" denilen garabeti unutmaz ama...
12 Eylül 1980'deki kur rejimi deðiþikliðinin hemen arkasýndan gelen yüzbinlerce kiþinin ölmesi, tutuklanmasý, iþkence görmesi, rejimin askýya alýnmasý meselesini... Tüüühhh unutuverir...
Gönderi Kurallarý
Alýntý yaparak yanýtla
Yer Ýmleri