...:::vobelýt:::...

[Baygeorge]

Üstadým ben sizden öðrendiðim formüller ile Tablo ve grafik olarak paylaþayým ki
olayýn ne boyutta olduðu (irkilmenin görüntüsü) daha kolay anlaþýlsýn istedim .
Sol Sütunda formüller mevcut .


NoT : hata varsa bildirin düzeltirim .

Geçmiþ yazýlarýmda 4-5 kere nasýl hesaplandýðýný detaylý anlatmýþtým,onlardan görebilirsiniz.

[pilavli]

Deniz bey (ya da baþlýktaki diðer forumdaþlar),
Bu son kampanyayla kur korumalý mevduata ne kadar para yatýrýldý bunun miktarý belli oldu mu? Ben bulamadým hiç bir yerde, belli olduysa paylaþabilir misiniz? Belli deðilse de acaba açýklanacak mýdýr?
Ben bunu çok merak ediyorum, çok büyük bir iþ yapýldý çünkü ve beklenen miktar neydi bilmiyorum ama yeterli hesap açýlmazsa yani kampanya fiyaskoyla sonuçlanýrsa kurlar tekrar ve hýzla yükseliþe geçebilir.

Bir de bu hesaba katýlým bence bu bir iki hafta gibi kýsa bir süreçte popülerken belli olur, yatýracak olan yatýrmýþtýr ya da yapmak üzeredir, vakit geçtikçe bu iþ azalýr. Ýnsanlarýn alýþkanlýklarý kolay deðiþmez ve çoðu kiþi yeni finansal ürünlere mesafelidir, bu ara geçmeyen ileride de pek geçmez diye düþünüyorum. Yine ayný nedenle kuru bu gece düþük kapattýracaklar gibi (hafta kapanýþý düþük olsun ve haftasonu konuþulsun iyice algý yerleþsin) ve haftaya da yani yýlbaþýna kadar kuru tutacaklardýr diye düþünüyorum.

[roxette]

sn.denix43,

Bu hafta bankalarda döviz alým satým arasýndaki fark korkunç.
Hükümetin kur garantili TL hesap yanýnda bu durum da döviz talebini çok olumsuz etkiliyor.
Bunun bir dayanaðý , kuralý var mýdýr ? Bankalar olaðanüstü zamanlardan geçiyoruz , o yüzden böyle deme yaklaþýmý da zaten yönetim destekli bir yaklaþým.
Eðer böyle ise , bu kadar gargaraya gerek var mý , bir kararname ile alým satým farký 3-5 TL artýk Allah ne verdiyse veya mesela bundan sonra % 30-40 uygulanacaktýr denilip döviz talebini tamamen ortadan kaldýrma þansýný hükümet neden kullanmaz ?

saygýlar

[emregunes]

Deniz bey (ya da baþlýktaki diðer forumdaþlar),
Bu son kampanyayla kur korumalý mevduata ne kadar para yatýrýldý bunun miktarý belli oldu mu? Ben bulamadým hiç bir yerde, belli olduysa paylaþabilir misiniz? Belli deðilse de acaba açýklanacak mýdýr?
Ben bunu çok merak ediyorum, çok büyük bir iþ yapýldý çünkü ve beklenen miktar neydi bilmiyorum ama yeterli hesap açýlmazsa yani kampanya fiyaskoyla sonuçlanýrsa kurlar tekrar ve hýzla yükseliþe geçebilir.

Bir de bu hesaba katýlým bence bu bir iki hafta gibi kýsa bir süreçte popülerken belli olur, yatýracak olan yatýrmýþtýr ya da yapmak üzeredir, vakit geçtikçe bu iþ azalýr. Ýnsanlarýn alýþkanlýklarý kolay deðiþmez ve çoðu kiþi yeni finansal ürünlere mesafelidir, bu ara geçmeyen ileride de pek geçmez diye düþünüyorum. Yine ayný nedenle kuru bu gece düþük kapattýracaklar gibi (hafta kapanýþý düþük olsun ve haftasonu konuþulsun iyice algý yerleþsin) ve haftaya da yani yýlbaþýna kadar kuru tutacaklardýr diye düþünüyorum.

Önemli olan açýlan miktardan ziyade ne kadarýnýn dolar mevduat bozulup açýldýðý. Yoksa TL nýn sisteme girmesi zaten çok önemli deðil. TL de olan bu fiyattan zaten dolar almýyordu. Sisteme girip en azýndan dolar karþýsýnda korunmuþ olmalarý mantýklý. Ama dolar satýp sisteme giren ben pek duymadým ve okumadým.

[pilavli]

Yeni opsiyonun eleþtirisi:

-En önemli eleþtiri,bu yeni uygulama tasarruflarý,birikimleri enflasyondan korumuyor.Þu anda enflasyon %58(ENAG),önümüzdeki haftalarda maliyet artýþlarýnýn ürün ve fiyatlara yansýtýlmasý ile enflasyonun %70-%80'lere yükseleceðini göreceðiz,enflasyon %70-%80'lere yükselirken %14 faiz ile bu ürüne para yatýrmak binbir emekle biriktirilen tasarruflarýn enflasyonda reel olarak erimesidir.Buraya yatýrýlan paranýn, enflasyonun çok altýnda oranlarla baþkalarýna borç para verilerek dar bir kesimin tasarruf sahiplerinin sýrtýndan haksýz olarak zenginleþtirilmesidir,bir servet transferidir.

-Vade sonunda kur artýþý kadar tasarruf sahiplerine prim verilmesi ise döviz cinsinden birikimlerin korunacaðý manasýna gelmez.Nasýl vadeli iþlemler borsamýzda döviz bazýnda yapýlan iþlemler "TL uzlaþmalý" ise ,burada vade sonunda bankanýn vereceði para da TL olacak.Vade bittiðinde tekrar döviz alýnmak istenirse,TL'den dönüþüm merkez bankasýnýn kurundan deðil,bankanýn satýþ kurundan olacak ve bu döviz kuru muhtemelen çok daha yüksek olacaðý için (þimdilerde bankalarýn döviz alým-satým fiyatlarý arasýndaki fark 100 kuruþa kadar açýlmýþ durumda) ele çok daha az döviz geçecek.Bir baþka ihtimal de,eðer bu uygulamaya geçiþ,umduklarý gibi yüksek olursa,yeniden TL'den dövize geçiþlerin önünü kesmek için daha önce küçük oranlý olarak getirilen kambiyo vergisinin bu sefer örneðin %20 gibi yüksek bir oranda getirilip,TL'den yeniden dövize geçiþin önünü kesmek olabilir.

-Merkez Bankasý bu yeni opsiyonun baþarýlý olabilmesi için ,hem son 1 haftada 11.340 milyar dolar sattý,hem de tüm iletiþim kanallarý üzerinden yoðun bir algý yönetimi yürüttü,yabancýlarýn da noel tatili nedeniyle tatil havasýnda olmalarý ve iþlem hacminin düþmesi yardýmcý oldu.Ýlave olarak bankalara alým satým fiyatlarý arasýndaki makasý çok açmalarý talimatý verildiði için ,ekrana sadece satýþ emirleri geldiði,bunu karþýlayan alým emirleri olmadýðý için döviz kurlarý çok sert düþtü.

-Yeni uygulama tek þartta baþarýlý olabilirdi.Eðer Cumhurbaþkaný Erdoðan konuþma yaptýðý gün,o günün merkez bankasý kurundan döviz tevdiat hesaplarýnýn TL'ye çevrilebileceðini söyleseydi,muhtemelen çok sayýda hesabýn TL hesaplara dönüþtürüldüðünü görebilirdik.Ama þimdi böyle bir ihtimal yok,13,14,15 ve daha yüksek seviyelerden döviz alanlarýn 11.5 TL paritesinden döviz hesabýný TL'ye çevireceðini beklemek hayal görmek olur.Çünkü uzun yýllardýr döviz pozisyonunda kalan yatýrýmcýlarýn ,-küçük miktarlarda zor durumda kalmýþ istisnalar dýþýnda- zararýna satýþ yapmadýklarýný görüyoruz.En yakýn örneði 2018 yýlýnda dolar 7.2 TL'lere kadar yükselmiþti,ve sonra 6-6.5 TL arasýnda yurt içi yerleþikler tarafýndan çok miktarda döviz satýn alýnmýþtý.Faizlerin yükseltilmesiyle ve merkez bankasýnýn meþhur 128 milyar dolar satýþýyla, dolar 2019 yýlýnda 5.1 TL seviyelerine kadar düþtü ,ama döviz pozisyonunda olanlar zararýna satmak bir yana ,dövizin fiyatýný ucuz bulduklarý için pozisyonlarýný sürekli artýrdýlar .Ýþte döviz fiyatý düþtükçe döviz tevdiat hesaplarý rakamlarý ne olmuþ,ispatý:
2018 aðustos:186.291
2018 aralýk:189.425
2019 aralýk:220.385
2020 aralýk:258.528 milyar dolar.

-Ekonomi yönetimine tavsiye;bu tür "þapkadan tavþan çýkartma" yöntemleri yerine niye bu kadar büyük tutarda paranýn dövize yöneldiðini analiz etmek ve politikalarýný ona göre oluþturmak olmalýdýr.
Dövizde pozisyon alanlar kabaca 2 gruptan oluþuyor:Birinci grup,kendisini güven içinde hissetmeyen,kendisi ve ailesi için gelecek kaygýsý taþýyan kiþiler..Çünkü ülkede hukukun üstünlüðü yok,bir haksýzlýða uðranýldýðýnda hakkýný teslim edecek baðýmsýz tarafsýz bir yargý yok,demokrasi yok,temel hak ve özgürlükler baský altýnda,demokrasilerdeki dengeleme ve denetleme mekanizmalarý,güçlerin ayrýlýðý mekanizmalarý tamamen ortadan kalkmýþ,tüm güç tek elde toplanmýþ durumda,yargý kararý olmadan gerçek kiþilerin ve þirketlerin varlýklarýna idari kararlarla el konulabiliyor.Sonuç olarak kendini güvende hissetmeyenlerin bir bölümünü varlýklarýný sistem dýþýna çýkarmýþ,bir bölümü de her an çýkarmaya hazýr þekilde kapýya yakýn oturarak geliþmeleri dikkatle izliyor.Bu kesimin ,yeni getirilen opsiyon nedeniyle döviz pozisyonlarýný TL mevduat pozisyonlarýna dönüþtürmeleri mümkün deðil.Bu kesimi rahatlatmak için hukukun üstünlüðü,baðýmsýz ve tarafsýz yargý,güçlerin ayrýlýðý,iþleyen bir demokrasi ,þeffaflýk ve hesap verilebilirlik,idarenin tüm iþlerinin yargý denetiminden geçmesi,bürokrasinin iþ dünyasýna eþit pozisyonda durmasý,fýrsat eþitliði...Bu alanlarda adýmlar atýlýrsa bu grup zaten döviz pozisyonunda olmaz,ama mevcut politikalarýn devamýnda ýsrar edilirse,bu kesim dövizin fiyatýyla ilgilenmez,onu sigortasý olarak görür ,asla pozisyonunu bozmaz.
Dövizde pozisyon alanlar içinde bir de ikinci grup var;Birikimlerinin enflasyonda erimemesi için,reel getiri elde etmek için döviz pozisyonunda olanlar var.Bu kesimin uygun döviz paritesi üzerinden TL mevduata geçmesi beklenebilirdi ama geçmeleri için ellerindeki dövizleri TL'ye çevirme paritesinin maliyetlerinn üzerinde olmasý gerekirdi,17' lerden 18' lerden dolar alýp 13' lerden 14 'lerden TL mevduata geçmeleri beklenemez.

-Ekonomi teorisinde ;temel bir hipotez vardýr: Ýmkansýz üçleme ya da üçlü açmaz (impossible trinity ya da trilemma) hipotezine göre; sermaye hareketlerinin serbestliði, sabit döviz kuru ve baðýmsýz bir para politikasý uygulamasý ayný anda var olamaz.
Bizim ekonomi yönetimimiz,tüm metalleri altýna dönüþtürmenin yolunu bulmaya çalýþan simyacýlar gibi,dünyada ilk defa bu teorinin yanlýþ olduðuna,sermaye hareketleri serbestken ayný anda hem faizi,hem de döviz kurlarýný kontrol edebilecek bir yolu bulduðuna inanmýþ gözüküyorlar.Bunun için de ,bu amaç doðrultusunda son 1 hafta içinde 11.340 milyar dolar satarak ,net döviz yükümlülüklerini
(-)90.498,121 milyar dolar kadar korkunç bir seviyeye kadar getirmiþ durumdalar,ellerinde dövize dönüþterebilecekleri ise sadece net 24.280,636 milyar dolar altýn varlýk var,bularý satsalar dahi yine de geride (-)66.217,486 milyar dolar döviz yükümlülük kalýyor.Umulan bu yapýlan döviz satýþlarýný dövizden TL'ye çevrilecek hesaplarla karþýlamak.Ama çok muhtemel ki bu olmayacak,bu deneyin faturasýný yine millet olarak hep beraber ödeyeceðiz.Halbuki döviz kurlarýnýn olmasý gereken dengede olmasý,istikrarlý olmasý için,dövizde alýnan pozisyonlarýn çok azalmasý için , yukarýda yazýlan ve hiç bir parasal maliyeti olmayan adýmlarýn atýlmasý yeterli olacaktý.

Çok teþekkürler bu yazý için, keþke daha çok kiþi okusa yazýlarýnýzý, baþka ortamlarda kaynak vererek paylaþmamýza izniniz var mýdýr? Daha çok okunan sitelerde yazmayý da düþünür müsünüz ya da yazýyor musunuz?
O kadar faydalanýyorum ki yazýlarýnýzdan, size destekte bulunmanýn yolu var mý?

[pilavli]

Önemli olan açýlan miktardan ziyade ne kadarýnýn dolar mevduat bozulup açýldýðý. Yoksa TL nýn sisteme girmesi zaten çok önemli deðil. TL de olan bu fiyattan zaten dolar almýyordu. Sisteme girip en azýndan dolar karþýsýnda korunmuþ olmalarý mantýklý. Ama dolar satýp sisteme giren ben pek duymadým ve okumadým.

Evet belirtmemiþim aslýnda ama onu kastetmek istedim. MB'nin eline ne kadar döviz geçecek bu iþten onu merak ediyorum, yaktýklarýný geri yerine koyabiliyorlar mý?

[pilavli]

-Ekonomi teorisinde ;temel bir hipotez vardýr: Ýmkansýz üçleme ya da üçlü açmaz (impossible trinity ya da trilemma) hipotezine göre; sermaye hareketlerinin serbestliði, sabit döviz kuru ve baðýmsýz bir para politikasý uygulamasý ayný anda var olamaz.
Bizim ekonomi yönetimimiz,tüm metalleri altýna dönüþtürmenin yolunu bulmaya çalýþan simyacýlar gibi,dünyada ilk defa bu teorinin yanlýþ olduðuna,sermaye hareketleri serbestken ayný anda hem faizi,hem de döviz kurlarýný kontrol edebilecek bir yolu bulduðuna inanmýþ gözüküyorlar.

Ona biz dörtleme diyelim, Türk usulü olsun, yanýna enflasyonu da ekleyelim..

[emregunes]

Evet belirtmemiþim aslýnda ama onu kastetmek istedim. MB'nin eline ne kadar döviz geçecek bu iþten onu merak ediyorum, yaktýklarýný geri yerine koyabiliyorlar mý?

Ben geri koyabildiklerini sanmýyorum. Sebebi de þu. Bizim insanýmýz bir þeyin deðeri düþtüðü zaman ondan kopamaz. Bu hissede de böyle dövizde de böyledir. Aksine de alým yapar. Bu kazanýlmýþ bir öðretidir bizde. Çünkü hep düþüþlerde malý satmayan ve üstüne alým yapanlar sonuçta kazanmýþlar. Bunu ben deðil grafikler ve açýklanan rakamlar söylüyor.
MB önceki dönemde de döviz satarak kura müdahale etti. Sonuçlarýný gördük. Ýnsanlarda bu psikoloji de yer etti.
Yeni sisteme insanlarýn inanmasý için önce hayat pahalýlýðýnýn düþmesi gerekli . O zaman evet olumlu þeyler var denebilir. O da þu anda yok ne yazikki. Umarým olur.