Cafe Trend&Trade - IV

[british]

[kubilayhan23]

Bir ülkede yani o ülkenin baþkaný yada baþý niye yabancý bir ülkede mal edinir yada paralarýný tutar.

Neden?

Kendi ülkesinde deðil.

[ayhan53]

normali bu semptom göstermeyen pozitiflerde negatife döndümü iyileþen olmalý
bir günde nasýl 1.100.000 vaka eklendiuse dünde 1.000.000 vaka iyileþti
covid bitene kadar bizimkiler iki elleriyle bi tabloyu düzenlemeyi baþaracaklar

[british]

[nikrece]

[nikrece]

HAL BÖYLE ÝKEN.
Altay Tanký

12 Aralýk 2020

Türkiye'de günlerdir Katar ortaklý BMC’nin ‘’Altay Tanký’’ný neden yapamadýðý konusu konuþuluyor. Bu konuda gazetelerde haber ve yorumlar yazýldý, TV’lerde açýk oturumlar düzenlendi. Gelin ‘’Altay Tanký’’nýn hikâyesini bir de benden dinleyin…

Projelendirilmesi

Yerli tank yapma projesi çoook eskilere dayansa da ilk ciddi projelendirme iþi 1992 yýlýnda ‘’Modern Tank’’ ismiyle baþlar… Çalýþmalar 1998 yýlýna kadar devem eder… Bu tarihte projenin amacý Türkiye’de ‘’yerli tank üretim altyapýsýný oluþturmak’’ olarak belirlenir…

Projenin amacý ‘’yerli tank üretim altyapýsýný oluþturmak’’ olarak belirlenmesinden sonra 2001 yýlýnda ABD tarafýndan TSK makamlarýna bir teklif yapýlýr. ABD’nin AKKA anlaþmalarý çerçevesinde Avrupa kýtasýndan çekeceði M1 Abrams tanklarý vardýr… Bu teklifte ABD, bu tanklardan 200 adedini Türkiye’ye vermek istemektedir… Þimdi burada M1 Abrams tanklarýnýn özelliklerini saysam konu sapar ancak M1 Abrams tanklarý hakkýnda en kýsa olarak þunu söylemeliyim: M1 Abrams tanklarýnýn; 1500 hp gücündeki gaz türbin motoru vardýr. 61.7 tonluk aðýrlýðý ile en aðýr muharebe tanklarýndan birisidir. 120 mm'lik L44'ten geliþtirilen L55 modeli tank topu vardýr Bu topun dizayný Alman Rheinmetall AG firmasýna ait olup, ABD General Dynamics Kara Sistemleri Bölümünde üretilmiþtir. Ayný top Alman Leopard 2A5 ve Leopard 2A6 tanklarýnda da kullanýlmaktadýr.

M1 Abrams tanklarýnýn motor, namlu ve mühimmatlarýn farklýlýðý nedenleriyle bu tanklarýn Türkiye’de kullanýlmasý beraberinden bir yýðýn lojistik problemleri de getirecek ve ayný zamanda da bu tanklarýn kabulü Türkiye’de üretimi düþünülen yerli tank üretimine de sekte vuracaktýr. Bu kaygýlarla ABD çok istemesine raðmen yurtsever subaylarca ABD’nin bu teklifi reddedilir. Ancak ABD konunun peþini býrakmaz. ABD, daha sonra ayný teklifini 400 adet M1 Abrams tanký olarak yeniler. Ancak bu teklif ayný nedenlerle yine reddedilir. Eðer ABD’nin bu teklifleri kabul edilseydi þu an Altay Tanký konuþulmuyor olacaktý…

Bu teklifi burada býrakýp gelelim konumuzun baþýna…

Yerli tank üretim altyapýsýný oluþturmasý

Proje konusu Türkiye’de ‘’yerli tank üretim altyapýsýný oluþturmak’’týr. Bu maksatla SSM tarafýndan ihale açýlýr. Bu ihaleye Türkiye’de teklif verebilecek üç firma vardýr: OTOKAR, FNSS ve BMC. Baþlangýçta bu üç firmanýn bir konsorsiyum olarak teklif vermesi düþünülürse de sonuçta her firma ayrý ayrý teklif verir. Sonuçta 2007 yýlýnda ihaleyi 495 milyon Dolar teklifi ile OTOKAR alýr. Bu rakam (495 milyon Dolar) birkaç açýdan önemli bir rakamdýr: Birincisi yazýmýn giriþinde bahsettiðim gibi gerek gazete haber ve yorumlarýnda gerekse de TV yorumcularda çok farklý rakamlar telaffuz edilmektedir. Doðru rakam 495 milyon Dolardýr. Ýkincisi ise OTOKAR bu 495 milyon Dolarýn büyük bir çoðunluðunu proje için iþbirliði yaptýðý firmalara aktarmýþtýr…

OTOKAR'ýn iþbirliði yaptýðý kurum ve firmalar

Ýhale konusu ‘’yerli tank üretim altyapýsýný oluþturmak’’ için OTOKAR:

Tank topunun yapýmý için Makina ve Kimya Endüstrisi Kurumu (MKEK veya kýsaca MKE) ile görüþerek bu görevi MKE’ne aktarýr. MKE, bu tank için 120 mm (L55 modeli) tank topu geliþtirecektir.

Tankýn zýrhýnýn üretilmesi için ROKETSAN ile görüþür. Zýrh üretimini ROKETSAN’a aktarýr. ROKETSAN, bu tankta tanksavar silahlarýnýn etki edemeyeceði zýrh paketini üretecektir.

Tankýn atýþ kontrol sistemlerinin üretimi için ASELSAN ile görüþerek tankýn atýþ kontrol sistemlerinin üretimini ASELSAN’a aktarýr. ASELSAN, tankýn atýþ kontrol sistemlerinin üretecektir.

Tankýn palet ve aský donanýmlarý üretimi için Arifiye Tank Palet Fabrikasý ile görüþür. Tanklarýn palet ve aský donanýmlarýnýn üretimini Arifiye Tank Palet Fabrikasý yapacaktýr…

Teknoloji transferi için Kore’li Hyundai Rotem (Railroading Technology System) firmasý ile görüþür. Hyundai Rotem, K1A1Ana Muharebe tankýný üretmektedir. Hyundai Rotem’dan teknoloji transferi yapýlacaktýr. Hyundai Rotem; Hyundai Motor’a baðlý bir Hyundai Rotem demiryolu ve savunma sanayi araç ve gereçleri üreten bir sanayi þirketidir... 2006 yýlýnda Türkiye'de ortak Eurotem A.Þ. þirketini kurmuþtur.

Tank motoru ve transmisyonun tedariki için MTU firmasý ile görüþür.

Bu noktada MTU hakkýnda kýsa bir bilgi vermek istiyorum.

MTU

MTU, Alman Daimler-Chrysler otomotiv grubunun aðýr motor birimi olan bir firmadýr. Firma uçaklar için jet motoru, hafif, orta ve aðýr zýrhlý araçlar, askeri gemiler, sivil deniz taþýtlarý, endüstriyel uygulamalar, demiryolu ve elektrojen gruplarý için çok geniþ ürün ve güç yelpazesinde entegre tahrik sistemleri (transmisyon), dizel motorlar ve bu motorlarýn kontrol / izleme ünitelerini üretip geliþtirmektedir.

MTU, Çerkezköy’deki serbest bölgede ‘’MTU Motor Türbin Sanayi ve Ticaret A.S.’’ þirketi tarafýndan MTU motorlarý üretmektedir. Burada üretilen MTU motorlarý, 90 ile 2015 kW arasýndaki güç spektrumu, beþ motor serisine (106, 199, 870, 880, 890) dayanan özelleþtirilmiþ ve yüksek entegreli sistem çözümleri ile tüm performans aralýðýný ve tüm gereksinimleri en son teknolojiyle karþýlayabilmektedir... Türkiye’de üretilen T-155 Fýrtýna obüslerini de motor ve transmisyonlarý burada üretilmiþtir. MÝLGEM gemilerinde de MTU motorlarý kullanýlmaktadýr…

OTOKAR’ýn geçmiþte bu firma ile iþbirliði yapmýþlýðý vardýr. Hatta geçmiþte OTOKAR, MTU ile görüþmüþ, bu görüþmelerinde MTU motorlarýnýn Türkiye’de ortak üretimi gündeme gelmiþse de bir sonuca varýlamamýþtýr… Ancak OTOKAR’ýn Almanlarla edindiði bir iþbirliði ve ortaklýk kültürü bulunmaktadýr…

Burada teknik bir bilgi vermek istiyorum…

Tank motoru ve transmisyon

Tank motoru otomobil motoru deðildir. Tankýn hareket edebilmesi için motor tarafýndan üretilen gücün ‘’transmisyon’’ denilen bir aktarma organýna aktarýlmasý ve buradan da ‘’cer diþlisi’’ denilen diþlilerle palete yönlendirilmesi gerekiyor. Motordaki gücü transmisyona aktarýrken ‘’ara mili’’ denen bir aktarma mili kullanýlýr.

Dünyadaki bütün tank ve paletli araç üreticileri motor ve transmisyonu ayný firmadan tedarik ederler. Çünkü her iki güç organýnýn da çok iyi bir uyum içerisinde olmasý gerekir. Eðer bu uyum çok iyi olmaz ise bu farklýlýk aradaki ‘’ara mili’’ni kýrar ve tank arazide hareketsiz bir külçe olarak kalýr.

Ýþte bu nedenle de tankýn motorunu bir ülkeden transmisyonunu bir ülkeden veya farklý farklý firmalardan almak pek uygun bir çözüm deðildir...

Hali hazýrda MTU firmasý hem tank motorunu hem de MTU Renk transmisyonunu bir güç paketi halinde üretmektedir.

Prototip Altay Tanklarý

OTOKAR, ‘’yerli tank üretim altyapýsýný oluþturmak’’ projesi çerçevesinde sözleþmesi gereði; hem yerli tank üretim altyapýsýný oluþturacak hem de dört adet prototip Altay Tanký üretecektir. OTOKAR 6.5 yýl süren bir çalýþma sonunda 2014 yýlýnda sözleþme gereði bu þekilde yerli tank üretim altyapýsýný oluþturur… Ancak farklý tipte dört adet Altay Tanký yerine beþ adet Altay Tanký üretir. Üretilen bu beþ adet Altay Tankýnýn hareket ve atýþ testleri Þereflikoçhisar Atýþ Bölgesinde yapýlýr. Prototip Altay Tanklarý testlerin tamamýný baþarý ile tamamlarlar…

Altay Tankýnýn seri üretimi

OTOKAR oluþturduðu bu yerli tank üretim altyapýsýnýn dosyasýný ‘’Teknik Bilgi Paketi’’ olarak SSM’ye teslim eder. SSM, ilk etap 250 adet Altay Tankýnýn seri üretimi için 2015 yýlýnda ihaleye çýkar. Yine ihaleye ayný firmalar teklif verir: OTOKAR, FNSS ve BMC. Bu firmalardan OTOKAR ve FNSS’nin paletli araç üretme yeteneði olmasýna raðmen BMC’nin paletli araç üretme konusunda yetenek, bilgi, birikim, deneyim ve tecrübesi yoktur.

SSM’nin yaptýðý ihale sonucunda en uygun teklifi OTOKAR verir... Ýhale süreci içerisinde SSM tarafýndan firmalardan BAFO (Best and final offer) denilen en iyi ve en son teklifleri istenir… Ancak bu safhada BMC bu sefer OTOKAR’dan daha uygun teklif verir… Sonunda SSM, Altay tankýnýn seri üretimi için BMC ile sözleþmeyi imzalar… Tarihler Nisan 2018'i göstermektedir.

Kazýn ayaðý

Ýþin doðasý; yerli tank üretim altyapýsýný hangi firma oluþturmuþsa, yerli tank üretimi için ‘’Teknik Bilgi Paketi’’ni hangi firma hazýrlamýþ ise seri üretimin de ayný firma tarafýndan yapýlmasýdýr…

BMC’ye SSM ile Altay Tankýnýn seri üretimi sözleþmesini imzaladýktan sonra karþýlýðý 1,4 milyar TL'yi bulan süper teþvikler ve Arifiye Tank Palet Fabrikasý –adýný artýk ne koyarsanýz- bir þekilde verilir.

Bu konuda bilgi ve yorum yapanlar bir konuyu gözden kaçýrmaktadýrlar: Ýhale kanunu ve ihale þartnamesi. Eðer diðer firmalar da bilselerdi kendilerine süper teþvikler verileceðini ve Tank Palet Fabrikasýnýn tahsis edileceðini belki de fiyat tekliflerini ona göre verirlerdi. Dolaysýyla BMC – Katar ortak firmaya Arifiye Tank Palet Fabrikasýnýn ve süper teþviklerin verilmesi hem Ýhale Kanununa hem de ihaledeki þartnamelere aykýrý ve Ýhale Kanunu açýsýndan etik olmayan uygulamalardýr. Ancak bu husus nedense yargýya taþýnmamýþtýr?

OTOKAR, Altay Tankýnýn seri üretimini de yapacaðý düþüncesi ile MTU firmasý ile opsiyonlu olarak Altay Tankýnýn prototipinde kullandýðý MTU tank motoru ve MTU Renk transmisyonu için 250 adet motor ve transmisyon alýmý konusunda bir ön görüþme yapmýþtý. Ancak MTU, BMC ile anlaþma yapmak istemez. Hatta MTU, BMC’nin görüþme talebine cevap bile vermez. Bu sefer BMC tank motoru için Kore ile görüþür. Ancak baþarý saðlayamazlar. Kore de tank motorunu vermez. Zaten Kore de tank motorunun önemli bir parçasý olan þanzýmanýný Almanlardan almaktadýr. Sonra BMC, Güney Afrika ile görüþür. Ancak buradan da bir sonuç alamazlar…

BMC neden baþarýsýz oldu?

Altay Tanký seri üretim ihalesine girerken söylediðim gibi BMC’nin hiçbir paletli araç üretim altyapýsý, bilgi, birikim, yetenek, deneyim ve tecrübesi yoktur. Bu nedenle BMC, Altay tanký prototipinde görev alan bir kýsým teknik personeli de þirketine transfer eder… Bu bir tarafa…

Modern tank gibi ileri teknoloji savunma sanayi üretimi dünyada belli baþlý ülkelerin tekelindedir. Eðer Batý ülkeleri savunma sanayi konusunda Türkiye’ye teknoloji transferi yapýyorlarsa bu Türkiye’nin NATO üyesi olmasýndan dolayýdýr. Kaldý ki bu konuda bile Batý ülkeleri Türkiye’ye teknoloji transferi konusunda isteksiz davranmaktadýrlar. Son zamanlarda gündemde olan Patriot Füze sistemlerinin Türkiye’de ortak üretimi için ABD’nin Türkiye’ye teknoloji transferine izin vermediði kamuoyunun malumudur... Hiç bir Batý ülkesi savunma sanayi üretimi için Arap ülkelerine teknoloji transferi ve iþbirliði yapmak istememektedir...

Dolayýsýyla hiçbir Batý ve Batý yanlýsý ülke Katar ortaklýðý olan bir firmayla iþbirliði ve teknoloji transferi yapmak istememektedir… BMC’nin baþarýsýzlýðýnýn altýnda yatan asýl sebebin bu konu olduðu deðerlendirilmektedir. Ayrýca BMC'nin yaþadýðý bu baþarýsýzlýkta Türkiye'nin son yýllarda dýþ iliþkilerinde yaþadýðý ''deðerli yalnýzlýk'' faktörünün de etki etmiþ olabileceði de düþünülebilir...

Sonuç

2018 yýlýnýn ocak ayýnda o zamanki MSB Bakaný Nurettin Canikli, Altay Tankýnýn üretimi ile ilgili olarak ‘’Tank seri üretimine 2019 sonu veya 2020 baþýnda baþlayacaðýz” diye açýklamada bulunmuþtu…

Þu ana kadar ortada Arifiye’deki fabrikada tank yapýlacak bir üretim hattý yoktur. Anlattýðým gibi yan firmalarla (motor, transmisyon vb.) iþbirliði protokolleri de yoktur… Hal böyle olunca da ortada sözleþme gereði TSK'ya 2019 sonu veya 2020 baþýnda teslim edilmesi gereken tanklar da (250 adet) yoktur. Yine sözleþme gereði, ihaleyi alan firma baþarýsýz olunca ihalenin ikinci sýradakine verilmesi gerekirken ortada böyle bir hazýrlýk da yoktur.

Aslýnda buraya sonuç maddesine herhangi bir þey yazmaya gerek de yoktur... Sadece birisinin ortaya çýkýp da ‘’kral çýplak’’ demesi gerekmektedir…

Arz ederim…

Osman AYDOÐAN

[nikrece]

ALINTI.................
Þiddetli baþ aðrýsý,
titreme ,nefes alma güçlüðü,
öfke...
SAKIN PANÝK YAPMAYIN;
korana'lý deðil,
FENERBAHÇE'lisiniz!(F.B bir arkadaþtan)

[british]