Th trendhound ile hasbihal

[TRENDHOUND]

Bu ülkedeki yüksek tahsillilerin bile matematik bilgisi yok denecek kadar az. Bileþik faizi cþrodaki % düþüþü hesaplamaktan aciz mali müþavirlerle dolu bu ülke. Geçenlerde bilirkiþilik yapan bir mali müþavirin yazdýðý raporu gönderdi avukat arkadaþým yorumlamam için, hani þu pokerde bizi söðüþleyen avukat var ya o. Þirketin cirosu ciddi anlamda düþmüþ, tamam okey. Ama düþüþ oraný %500 küsür oldu diyor rapor. Güler misin aðlar mýsýn. Cirodaki düþüþ en fazla %100 olabilir, o da þirket faaliyetini durdurduðunda ve kapýsýna kilit vurduðunda ama bu þirket faal ve ciro elde ediyor. %80 küsür düþüþ var demesi gerekirken %500 diyor, cirodaki düþüþün teorik olarak %100 ü aþamayacaðýný düþünemiyor. Benim yüzümden bu kadýn bilirkiþiliðinden oldu.

[TRENDHOUND]

Çevremdeki mühendis kökenliere gýrgýrýna soruyorum, çok basit bir integral sorusu aslýnda. 3x**2.dx (3 iks kare) in integrali nedir diye. Bugüne kadar x**3+C (iksin 3. kuvveti) diyerek doðru cevap vereni görmedim. Bazen soruyu tersine soruyorum x**3 ün (iksin 3. kuvveti) türevi nedir diye. Bugüne kadar 3x**2 diyerek doðru cevap vereni görmedim. Adamlar türev ile integralin birbirinin tersi olduðunun bile farkýnda deðil. Ve bunlar 4 yýllýk örgün eðitim üniversite mezunu.

[yelpaze]

Cari iþlemler dengesinin bizim borsa üzerinde net etkileri 1994 ve 2001 krizlerinde görülebilir demiþtik. Kriz yýllarýndan bir yýl önce ortalamanýn bir kaç kat üstüne çýkan açýklar zaten sýrýtýyor. 2002-2018 arasýnda, ABD'nin öncülük ettiði iyice gevþeyen para politikalarý ile Türkiye'nin varlýk satýþlarý sayesinde yýllýk 45 milyar$'a ulaþan cari açýklar bile soruna neden olmadý. Borcun milli çýkarlar üzerindeki etkilerini de pek takmadý toplum. Hayata bakýþ açýsý aylarla sýnýrlý olan insanlara yýllarca istikrarlý TL verirseniz bunun altýnda yatan mekanizmayý pek umursamaz. ABD'nin parayý itibarsýzlaþtýran davranýþlarý 2020 sonrasý zirve yaptýðýnda biz dahil pek çok zayýf ekonomi bu defa risk sever sermaye sayesinde cari açýklarý finanse edebildi. Esasen gevþek para politikasý sayesinde kolay bulunan kredilere dayanarak varlýk satabildiðimiz gerçeðine de çok takýlmadýk. Tabi tüm bunlar geçmiþin hikayesi, geleceði nasýl etkileyecek göreceðiz.

Daha sonuç odaklý düþünürsek Türkiye gibi borç ve yükümlülükleri gerçek anlamda yüksek olan ülkelerde büyüme çok önemlidir ve ithalata baðlý bir yapýmýz olduðuna göre büyüdüðümüzün göstergesi yüksek dýþ ticaret açýðýdýr. Demek ki seçeneklerimiz þunlar;
1- Yüksek dýþ ticaret açýðý, devaluasyona açýk, ýsýnmýþ bir ekonomi, birikimlerinin deðeri eriyen bir halk ama borç ödeme gücü yüksek kamu ve özel sektör
2-Düþük dýþ ticaret açýðý, soðuyan bir ekonomi, kýrýlganlýðý kýsa vadede azalan ve siyasi dengelere baðlý TL, fiyat artýþlarýndan daha az etkilenen sabit gelirli halk ama borç ödeme gücü üzerinde soru iþareti.

Mevcut durum 2. seçeneðe benzese de borcu milli gelire oranlayýp rahat nefes alan bir anlayýþ görüyoruz. Aslýnda milli gelirin reel deðeri de bu sistemin kýrýlgan parçasý olan TL'ye baðlý olarak anýnda deðiþebilir. Asýl sorun ise en ufak bir terslikte Sindrellanýn bal kabaðý arabasý gibi her þeyin bambaþka bir þeye dönüþecek olmasý. Burada siyasi dengeler devreye giriyor. Ýç veya dýþ kreditörleri sadece bununla ikna edebiliyoruz.

Dünya sadece teknolojik olarak deðil her manada çok farklý bir yer oldu. Bir anda kapý kapý jet uçak ararken buluyorsunuz kendinizi veya en güvenilmez bankerlerden döviz isterken. Borcun milli gelire oraný düþükse, istikrar varsa neden yatýrým çekemiyoruz diyen olmuyor mesela, hem de bu para bolluðunda?

[Zdx&Lunar Soul]

https://www.aa.com.tr/tr/ekonomi/bak...t-etti/3764014

[TRENDHOUND]

Zdx bu habere göre ekonomik tablo süper. Son 2,5 yýlda:

Bütçe açýðý yýllýk GSMH nin %3 üne gerilemiþ, kamu borç stoðu GSMH nin %24 üne düþmüþ, cari açýk büyük ölçüde ortadan kalkmýþ, brüt rezervler 120 milyar dolar artmýþ, kur korumalý mevduat pik yaptýðý 140 milyar dolardan hemen hemen sýfýra inmiþ.

[TRENDHOUND]

Hakikaten bu geliþmeler süper. Peki, bunlarýn bedelini kim ödedi? Gelir daðýlýmýnda en alttaki %80 lik kesim ödedi. O kesime müteþekkiriz. Gelir daðýlýmnda en üstteki %20 de bundan nemalandý.

[TRENDHOUND]

Önemli olan önümüzdeki 2.5 yýlda ne olacaðý. Son 2.5 yýlda kümesteki kazlarýn yani en alttaki %80 in gýký pek çýkmadý tüyleri yolunurken. Bakalým bundan sonra süreç nasýl iþleyecek.

[TRENDHOUND]

Umarým "devalüasyon - enflasyon" sarmalýnda hapis olmamýþýzdýr. Þimþek cari açýk sorunu çözüldü diyor ama bu yýl 90 milyar dolara koþan dýþ ticaret açýðý farklý bir gidiþata iþaret ediyor.