Yurtdışı Hisse Senedi Borsaları

[deva-i dert]

İlk defa bir Lulu magzasını gezme imkanım oldu bugün. Tekstil ürünlerini çok begendim, nike, ua hatta adidasa göre çok önde. Bu farkı ancak üretimde herşeyi kendin yaparsan yaratabilirsin, nike gibi sportif temelli olan ve ürünleri oraya buraya yaptıranların ulaşamayacağı bir seviye. Zamanım azdı ama yakında daha detaylı inceliyeceğim.

Detaylı bir analiz iyi gider hocam.

[deva-i dert]

Home Depot, zorlu konut piyasası koşullarına, yüksek benzin fiyatı endişelerine ve ekonomik belirsizliğe rağmen ev sahiplerinin küçük çaplı "kendin yap" (DIY - do-it-yourself) projelerine yatırım yapmayı sürdürdüğünü belirterek 2026 beklentilerini korudu. Home Depot CFO'su Richard McPhail, benzin fiyatlarının galon başı 4,50 doların üzerinde kalmaya devam ettiği ortamda Yahoo Finance'e şunları söyledi:

"Ortalama tüketicinin yükselen yakıt maliyetleri nedeniyle baskı hissettiğine hiç şüphe yok. Bizim müşterimiz genellikle daha yüksek gelirli ve daha fazla konut servetine sahip kişilerden oluşuyor, ancak onlar da yakıt maliyetlerinin etkisini hissettiklerini söylüyor."

McPhail ayrıca boya gibi küçük projelerin son birkaç yıldır Home Depot için gerçek bir güç kaynağı olmaya devam ettiğini ifade etti.

Ancak onun söylediğine göre; kereste, yapı malzemeleri, doğrama ürünleri (millwork), zemin kaplamaları ve aydınlatma gibi daha büyük projelerle ilişkili kategorilerde müşteriler bu büyük projeleri ertelemeyi sürdürüyor. Bunun temel nedeni ise ekonomik belirsizlik ve genel satın alınabilirlik/endişe baskısı.

Kaynak: Yahoo Finance

[deva-i dert]

Home Depot sevdiğim bir iş modeli. An itibariyle hisse fiyatının makul olduğunu ve upside potansiyelinin çok yüksek olduğunu pek düşünmüyorum. Ancak ABD ve Kanada'nın 'main street' ekonomisinin kılcal damarlarını oluşturan dev perakende zincirlerinden birisi. Home Depot ve WalMart'ın sahipleri Magnificient 7 bu boyutlara gelmeden önce ABD'nin en varlıklı iş insanı profillerindendi. Ekonomik döngülerden etkilense bile, Kuzey Amerika mimari ve yaşam tarzında çok radikal değişiklikler olmadığı sürece, Home Depot kilit şirketlerden birisi olarak kalmaya devam edecek. Bu nedenle bir analiz yazısı hak ediyor.

[deva-i dert]

The Home Depot'nun Earnings Call transkriptini okudum ve sonrasında yapay zekaya özetlettim ve aşağıya koydum:


The Home Depot 2026 ilk çeyrek sonuçlarında şirket yönetimi genel olarak şu mesajı veriyor:

Talep hâlâ zayıf ama stabil. Büyük projeler baskı altında kalmaya devam ediyor. Buna rağmen şirket pazar payı kazanıyor, Pro müşteri tarafında güçleniyor ve dijital/lojistik yatırımlarının karşılığını almaya başlıyor.

Şirketin ilk çeyrek satışları 41,8 milyar dolar. Bu geçen yılın aynı dönemine göre % 4,8 artış anlamına geliyor. Comparable store sales (aynı mağaza satışları) ise sadece % 0,6 artmış durumda. ABD tarafındaki comparable sales büyümesi % 0,4 seviyesinde kalıyor.

Yönetim özellikle hava koşullarının etkisini vurguluyor. Şubat ve martta hava uygun olduğu için bahçe, veranda, dış mekân gibi sezonluk kategoriler güçlü performans gösteriyor. Ancak nisan sonunda kötü hava koşulları talebi zayıflatıyor.

Büyük resimde ise şirket şunu söylüyor:
"Tüketici tamamen çökmüş değil, ama büyük renovasyon projelerinde hâlâ çekingen davranıyor."

Özellikle:

-yüksek mortgage faizleri,
-düşük konut satışları,
-zayıf yeni konut başlangıçları,
-ekonomik belirsizlik

büyük çaplı ev projelerini baskılıyor.

CEO Ted Decker tüketicinin aslında oldukça dirençli kaldığını söylüyor. Ona göre Home Depot müşterisi görece güçlü bir müşteri kitlesi:

-ev sahibi,
-ev fiyatlarındaki yükselişten faydalanmış,
-hisse portföyleri büyümüş,
-istihdam tarafında hâlâ sağlam durumda.

Ama buna rağmen insanlar büyük projeleri erteliyor.

Şirketin en çok önem verdiği alan ise "Pro" müşteri tarafı oluyor. Yani profesyonel müteahhitler, tamirciler, renovasyon ekipleri, küçük inşaat firmaları.

Home Depot bu pazarı yaklaşık 700 milyar dolarlık fırsat olarak görüyor.

Şirket özellikle şunu anlatıyor:
"Küçük profesyonellere yıllardır satışlarımızla hizmet veriyoruz, ama şimdi daha büyük ve karmaşık projelerde çalışan profesyonellerin daha büyük payını almak istiyoruz."

Bu yüzden:

-saha satış ekipleri,
-ticari kredi sistemleri,
-şantiye teslimatı,
-proje yönetim araçları,
-yapay zekâ destekli sipariş sistemleri

gibi alanlara yatırım yapıyor.

Yönetim özellikle Pro müşterilerinin DIY tarzı tüketicilerden daha güçlü performans gösterdiğini söylüyor. En hızlı büyüyen alan ise "complex purchase occasion" dedikleri büyük ve çok kategorili projeler oluyor.

Şirket ayrıca son dönemde agresif satın almalar yapıyor.

Özellikle:

-SRS Distribution
-GMS
-Mingledorff's

satın almalarıyla profesyonel dağıtım tarafında çok büyük bir platform kurmaya çalışıyor.

Bundaki amaç şu:

Sadece mağazada ürün satan şirket olmaktan çıkıp profesyonel inşaat ekosisteminin lojistik ve dağıtım altyapısına dönüşmek.

Özellikle HVAC (Heating, Ventilation, and Air Conditioning - Isıtma, Havalandırma ve İklimlendirme) tarafını çok büyük fırsat olarak görüyor. HVAC pazarının yaklaşık 100 milyar dolarlık adreslenebilir pazar olduğu söyleniyor.

Finansal tarafta ise bazı dikkat çekici noktalar var:

Brüt kâr marjı % 33'e düşüyor. Bu yaklaşık 75 baz puanlık gerileme anlamına geliyor. Yönetim bunun büyük kısmını GMS satın almasının yarattığı ürün karması değişimine bağlıyor.

Operating margin de düşüyor:

Aynı çeyrekleri baz alırsak

geçen yıl % 12,9 iken
bu yıl %11,9

EPS tarafı da zayıf:

Aynı çeyrekte

geçen yıl 3,45 dolar iken
bu yıl 3,30 dolar

Şirketin stokları da artmış durumda.

- envanter 27,3 milyar dolara çıkmış durumda
- inventory turn over ise 4,3'ten 4,2'ye düşmüş durumda.

Bu da stok dönüş hızının biraz yavaşladığını gösteriyor.

Buna rağmen şirket 2026 beklentilerini koruyor.

Beklentiler:

- Comp Store Sales: %0 ila %2 büyüme
- Toplam Satış Büyümesi: %2,5 ila %4,5 büyüme
- EPS Büyümesi: yatay ila %4 büyüme

Yönetim özellikle şunu vurguluyor:

"Bu kalıcı bir çöküş değil, döngüsel bir yavaşlama."

Yani mevcut zayıflığın:

- yüksek faiz,
- düşük konut hareketliliği,
- ertelenen büyük projeler

kaynaklı olduğunu düşünüyorlar.

Şirket uzun vadede:

- ABD konut stokunun yaşlanması,
- ev sahipliğinin devam etmesi,
- bakım ve renovasyon ihtiyacının sürmesi

gibi yapısal dinamiklerin Home Depot için olumlu kalacağını savunuyor.

Bence bu konferansın en önemli mesajı şu oluyor:

Home Depot şu an agresif şekilde "Pro ekosistemi" inşa ediyor.

Şirket kısa vadeli tüketici zayıflığına rağmen:

-dağıtım ağı,
-lojistik,
-kredi,
-teslimat,
-dijital altyapı,
-profesyonel müşteri ilişkileri

üzerine yatırım yapmaya devam ediyor.

Yani yönetim bugünkü düşük büyüme dönemini, uzun vadeli pazar payı toplama fırsatı gibi görüyor.

[deva-i dert]

The Home Depot yüzeyde sadece bir yapı market zinciri gibi görünse de gerçekte Amerikan konut sisteminin bakım ve yenileme altyapısının merkezinde duran dev bir organizasyon. Şirketin yaptığı iş yalnızca çivi, boya, ya da matkap gibi aklınıza gelebilecek herhangi bir yapı malzemesi ya da aleti satmak değil, insanların yaşadığı fiziksel alanları inşa etmek, onarmak, geliştirmek ve sürdürmek için gereken tüm ekosistemi sağlamak. Bir müşteri The Home Depot mağazasına bazen basit bir musluk contası için, bazen komple mutfak renovasyonu için, bazen de profesyonel bir inşaat projesinin malzeme ihtiyacı için gelebiliyor. Bu yüzden The Home Depot'nun ekonomik rolü klasik perakendenin ötesine geçiyor.

Şirket 1978'de küçük bir yapı markette işten atılan Bernard Marcus ve Arthur Blank adlı iki ortak tarafından kuruldu. Şirket kurulduğunda, kuruluş fikri dönemine göre oldukça agresifti: Küçük hırdavatçıların sunamayacağı kadar geniş ürün çeşitliliğini, daha düşük fiyatlarla ve devasa mağaza konseptiyle sunabilmek. O dönemin geleneksel yapı marketleri daha küçük, pahalı ve sınırlı stoklu yapılarken The Home Depot 'warehouse-style retail' anlayışıyla sektörü tamamıyla değiştirdi. Bu anlayış temel olarak mağazanın klasik şık perakende mağazası gibi değil, bir depo (warehouse) gibi tasarlanması, estetikten çok işlevsellik, mağaza dekorasyonundan çok stok kapasitesi, lüks deneyimden çok operasyonel verimlilik anlamına geliyor. Warehouse-style retail mağazalarda genellikle çok yüksek metal raflar, paletler, forkliftler, büyük koli ve paketler, beton zeminler, endüstriyel aydınlatma ve minimum dekorasyon görülüyor. Yani mağaza bilinçli şekilde biraz "depo" gibi bırakılıyor. Bunun birkaç önemli avantajı var:

Birincisi maliyet oldukça düşüyor. Şirket pahalı mağaza dekorasyonuna, lüks iç mimariye, fazla personel yoğunluğuna daha az para harcamış oluyor.

İkincisi çok daha fazla ürün stoklanabiliyor. Özellikle kereste, çimento, büyük elektrikli aletler, toplu ürünler gibi büyük hacim kaplayan ürünler için bu model çok uygun.

Üçüncüsü müşteriye psikolojik olarak şu mesaj veriliyor: "Burada ürün çeşitliliği bol, fiyat agresif ve işler sandığınızdan daha ciddiye alınıyor."

Bu iş modeli özellikle The Home Depot, Costco Wholesale, Sam's Club gibi şirketlerde çok güçlü çalışıyor. Özellikle The Home Depot için warehouse-style retail iş modeli çok kritik çünkü şirket yapı malzemeleri, ağır ekipmanlar, profesyonel araçlar ve büyük hacimli ürünler satıyor. Bu yüzden mağazanın bir showroom gibi değil, adeta bir lojistik merkezi gibi görünmesi iş modeline uyuyor. Bir müşteri içeri girdiğinde forkliftler ve tavana kadar raflar görmesi, büyük paletlerle karşılaşması şirketin "biz ciddi operasyon yapıyoruz" imajını güçlendiriyor. Yani warehouse-style retail yalnızca bir dekorasyon tercihi değil; maliyet yapısını, stok kapasitesini, marka algısını ve operasyonel verimliliği belirleyen stratejik bir perakende modeli.





Şirketin kültürü büyük ölçüde Amerikan "DIY- Do It Yourself" (Kendin yap/Kendi işini kendin gör) anlayışına dayanıyor. Şirketin faaliyet gösterdiği Kuzey Amerika'da insanlar yalnızca profesyonel ustalara bağımlı değiller. Garaj yapımı, bahçe düzenlemesi, deck kurulumu, boya işleri veya küçük tadilatlar gibi pek çok işi kendileri yapmaya eğilimli. The Home Depot bu kültürün büyümesinde kritik rol oynayan şirketlerden birisi. Şirket yalnızca ürün satan bir yer değil, aynı zamanda Amerikan yaşamının üretkenlik merkezlerinden biri haline gelmiş durumda. Mağazalarda dolaşırken hissedilen atmosfer insanlara bir şeyler üretme ve inşa etme hissi verebiliyor.

Bununla birlikte şirketin asıl para makinesi bireysel müşteriler değil, "Pro" adı verilen profesyonel müşteri grubu. Bu grup müteahhitlerden tesisatçılara, marangozlardan elektrikçilere kadar geniş bir profesyonel ağı kapsıyor. Bu müşteriler sürekli ve yüksek hacimli alışveriş yaptıkları için The Home Depot açısından çok değerli. Ayrıca bireysel müşterilere kıyasla fiyat hassasiyetleri daha düşük, zaman hassasiyetleri daha yüksek. Profesyonel bir ekip için önemli olan şey bazen ürünün birkaç dolar ucuz olması değil, o ürünün sabah erkenden şantiyeye teslim edilmesi olabiliyor. The Home Depot son yıllarda lojistik yatırımlarını özellikle bu müşteri grubuna yönlendirmiş durumda, çünkü şirket yönetimi uzun vadeli büyümenin merkezinde profesyonel müşterilerin olduğunu düşünüyor.

Şirketin en büyük rekabet avantajlarından birisi ölçek ekonomisi. The Home Depot'nun dev satın alma hacmi tedarikçiler karşısında büyük pazarlık gücü oluşturuyor. Bu durum daha düşük maliyet, daha iyi stok yönetimi ve daha güçlü operasyonel verimlilik sağlıyor. Küçük yapı marketlerin The Home Depot ile fiyat rekabetine girmesi bu yüzden oldukça zor. Ayrıca şirketin lojistik ağı sıradan bir perakende zincirinin çok ötesinde. Bölgesel dev depolar ve lojistik ağları, dağıtım merkezleri, hızlı teslimat sistemleri sayesinde The Home Depot adeta yarı teknolojik bir lojistik şirketi gibi çalışıyor.

Marka gücü de şirketin en önemli avantajlarından birisi. Kuzey Amerika'da insanlar evle ilgili bir ihtiyaç doğduğunda refleks olarak The Home Depot'yu düşünüyor. Bu zihinsel yerleşim yıllar içinde oluşmuş çok güçlü bir marka konumlandırması aslında. Şirket güvenilir, erişilebilir ve profesyonel ihtiyaçlara cevap verebilen bir kurum olarak algılanıyor. Bu algı yeni rakiplerin pazara girişini zorlaştırıyor, çünkü The Home Depot yalnızca fiziksel mağaza ağıyla değil, tüketici zihnindeki dominasyonu ile de rekabeti imkansız hâle getirebiliyor.

The Home Depot'nun uzun vadeli büyümesini destekleyen en önemli yapısal faktörlerden birisi de Kuzey Amerika'daki konut stokunun yaşlanması. Eski evler daha fazla bakım ve renovasyon gerektiriyor. Zamanla çatılar değişiyor, mutfaklar yenileniyor, su ve elektrik tesisatları eskidiği için yenilenmesi ve enerji verimliliği yatırımları gerekiyor. Bu durum, ekonomik döngüler değişse bile, The Home Depot'nun temel talep tabanını bir şekilde koruyor. Yeni ev satışları zayıflasa bile mevcut evlerin bakım ihtiyacı devam ediyor. Şirketin iş modelinin dayanıklılığı büyük ölçüde buradan geliyor.

Finansal açıdan Home Depot uzun yıllardır "compounder" (bileşik büyüme sağlayıcısı) olarak görülen şirketlerden birisi. Yüksek serbest nakit akışı üretmesi, düzenli temettü dağıtması, hisse geri alımları yapması ve operasyonel verimliliğini koruması yatırımcıların şirkete duyduğu güveni artırıyor. Perakende sektöründe birçok şirket düşük marj baskısıyla mücadele ederken, The Home Depot ölçek, marka ve profesyonel müşteri sadakati sayesinde daha dayanıklı kalmayı başarmış durumda.

Anlattığımız tüm pozitif taraflarına rağmen, şirket tamamen risksiz değil. The Home Depot'nun en önemli zayıf yönlerinden biri konut piyasasına ve faiz ortamına olan bağımlılığı. Mortgage faizleri yükseldiğinde insanlar ev alımını ve büyük renovasyon projelerini erteleme eğilimine giriyorlar. Özellikle mutfak veya banyo gibi büyük bütçeli projeler ekonomik belirsizlikler ya da daralma dönemlerinde hızla yavaşlayabiliyor. Bu nedenle The Home Depot'nun gelir büyümesi akaryakıt maliyetlerinin yükselmesi, tüketici güveninin düşmesi veya işsizlik korkusunun artması gibi makroekonomik döngülerden etkilenebiliyor ve bu durumlarda tüketiciler büyük dönüşümler yerine sadece zorunlu bakım harcamalarına yönelebiliyorlar.

Son dönemlerde yaygınlaşan e-ticaret teorik olarak bir risk gibi görünse de, The Home Depot'nun önemli avantajları bulunuyor. Şirketin sattığı ürünlerin büyük kısmı ağır, hacimli veya fiziksel inceleme gerektiren ürünler. Kereste, çimento, büyük aletler veya tesisat ekipmanları tamamen dijital modele geçişi zorlaştırıyor. Ayrıca profesyonel müşterilerin çoğu ürüne aynı gün ulaşmak istiyor. Bu yüzden Amazon benzeri dijital oyuncular kısmen tehdit oluştursa da The Home Depot fiziksel mağaza avantajını hâlâ güçlü biçimde koruyabiliyor.

Sonuç olarak The Home Depot sıradan bir yapı market zinciri değil. Şirket Kuzey Amerika konut ekonomisinin, müteahhit sisteminin ve DIY kültürünün merkezindeki operasyonel omurgalardan biri. İnsanlar ekonomik döngüler boyunca evlerini tamir etmeyi, geliştirmeyi ve bakım yapmayı tamamen bırakmıyorlar. The Home Depot'nunun uzun vadeli gücü de tam olarak buradan geliyor, çünkü şirket geçici tüketim trendlerine değil, fiziksel dünyanın sürekli bakım ihtiyacına hizmet ediyor.

[deva-i dert]

İlk yazıda "The Home Depot nedir, ne değildir, iş modeli nasıldır?" gibi soruların üzerinde durduk. İkinci yazıda şirketin finansal verileri ve fiyat hareketlerinin son durumu üzerinde yoğunlaşalım.

[deva-i dert]

"Bu, ABD Gıda ve İlaç Dairesi (FDA) tarafından yayınlanan acil durum hayvan sağlığı kararıdır.

Ölümcül ve et yiyen bir parazit olan "Yeni Dünya Burgu Kurdu" (New World Screwworm - NWS) salgınına karşı, normalde sığırlar için kullanılan Dectomax (Doramectin) isimli iğnenin kapsamı genişletilmiştir. Artık bu ilaç, salgını önlemek amacıyla reçetesiz (tezgah üstü) olarak şu hayvanlarda da kullanılabilecektir: Süt inekleri, atlar, domuzlar, koyunlar, geyikler."

İlk bakışta doğrudan Zoetis Inc. (ZTS) tarafından üretilen bir ilaçla ilgili bir haber bu, ancak hisse fiyatlarında acayip bir primlenme potansiyeli sunuyor gibi görünen ve dün piyasalara düşen bu haber neden ZTS hisselerinde ciddi bir etki yapmadı? Bunun için biraz detaylı araştırmaya ve analize ihtiyaç vardı. Bu nedenle konu hakkında biraz araştırma ve analiz yapmaya çalıştım ve bunu aşağıda paylaştım:

NWS oldukça ciddi bir parazit. Dişi sinek canlı dokudaki yaralara yumurta bırakıyor; çıkan larvalar ölü doku değil, canlı eti tüketiyor. Tedavi edilmezse hayvanı öldürebiliyor. Özellikle sığır sektörü için büyük ekonomik tehdit. Salgının yayılmasını durdurmak için FDA ilk kez bu tür bir acil durum kullanım izni vermiş durumda. USDA geçmişte bunun yalnızca Texas ekonomisine milyarlarca dolarlık zarar verebileceğini hesaplamıştı.

İlaç kimyasal içerdiği için, süt ineklerine uygulandığında sütün insan tüketimine sunulmadan önce 468 saat (yaklaşık 19,5 gün) boyunca imha edilmesi (bekletilmesi) şart koşulmuş durumda.

Bu gelişme, ABD'nin NWS tehdidini artık teorik değil, aktif bir biyogüvenlik ve gıda arzı riski olarak gördüğünü gösteriyor. FDA'nın verdiği EUA (Emergency Use Authorization - Acil Durum Kullanım İzni/Yetkisi), normalde daha yavaş ilerleyen veteriner ilaç süreçlerinin hızlandırılması anlamına geliyor.

Buradaki en kritik stratejik detay ise şu: FDA yalnızca tedavi değil, önleyici kullanım yetkisi de veriyor. Bu, kurumların artık "salgın çıkınca müdahale" değil, proaktif bariyer savunmasına geçtiğini gösteriyor. Çünkü NWS'nin Kuzey Amerika'ya yeniden yerleşmesi durumunda hayvancılık maliyetleri ciddi şekilde yükselebilir.

Buradaki ana ürün ise Zoetis Inc. tarafından geliştirilen Dectomax/Dectomax-CA1 (doramectin enjeksiyonu).

Bu ilaç zaten bazı parazitler için onaylıydı; FDA şimdi aynı molekülün kullanım alanını NWS istilasına karşı genişletiyor. Yani tamamen yeni bir molekül değil, mevcut antiparaziter altyapının acil genişletilmesi söz konusu. Bu da FDA'nın "risk şu anda beklemekten daha büyük" mesajı verdiğini gösteriyor.

Şirket tarafında bakarsak bu haber özellikle Zoetis Inc. için stratejik açıdan önemli. Çünkü

- veteriner antiparaziter portföyünü güçlendiriyor,
- saha penetrasyonunu artırıyor,
- regülasyon avantajı sağlıyor,
- büyük sürü yönetim sistemlerine entegrasyon oluşturuyor.

Ayrıca bu olay hayvan sağlığı sektöründe daha geniş bir trendi de gösteriyor: Hayvan sağlığı ile ilgili riskler "biyogüvenlik riskleri" altında tanımlanmış oluyor ve artık "niş veteriner problemi" değil, "ulusal gıda güvenliği" konusu olarak ele alınıyor. FDA'nın son aylarda NWS için ardı ardına EUA vermesi bunu destekler nitelikte. Zoetis Inc.'in rakiplerinin ürettikleri Ivomec, Negasunt, NexGard gibi ürünler de bu bağlamda hızlı izin aldı.

Peki bunun Zoetis Inc.'in cirosuna olası katkısı ne olabilir?

Zoetis, bu kararla eş zamanlı olarak ilacın 100 ml, 250 ml ve 500 ml'lik yeni şişe boyutlarını piyasaya sürerek her ölçekteki üreticiye hitap etmeye başlamış ve ilacın satış hacmini artırmış durumda.

Normal şartlarda bir ilacın bu kadar farklı hayvan türü için onay alması yıllar süren klinik testler gerektiriyor. Zoetis Inc. FDA'nın "Acil Durum" protokolü sayesinde hiçbir ek bürokratik veya Ar-Ge maliyetine katlanmadan devasa bir pazar payını anında elde etmiş durumda..

Bu durum Zoetis Inc. için doğrudan ilaç satış potansiyelinin artması anlamına geliyor mu?

ABD'de yaklaşık 9,3 milyon baş süt ineği bulunmakta. Parazit korkusu nedeniyle çiftliklerin koruyucu amaçla sürü genelinde aşılama yapması, tek başına devasa bir pazar oluşturuyor. At, domuz, koyun ve geyik yetiştiriciliği de denkleme girdiğinde, ilacın hitap ettiği toplam hayvan sayısı on milyonlarca baş artmakta.

Zoetis Inc. bu kararla birlikte piyasaya sürdüğü 100 ml, 250 ml ve 500 ml'lik yeni büyük boy ambalajlar sayesinde normal denklem dışı bir kazanç elde edecek.

Zoetis Inc.'in ürettiği Dectomax'ın bu parazite karşı FDA onaylı tek reçetesiz (OTC) ürün olması rakiplerin ürünleri karşısında Zoetis Inc. için göreceli bir avantaj üretiyor.

Üreticilerin bu devasa zarardan kaçınmak için Zoetis Inc.'in ilacına "sigorta primi" gözüyle bakarak yoğun bütçe ayırma ihtimalleri bulunmakta.

Peki FDA'dan hızlı ve reçetesiz kullanım onayı alan ve Zoetis Inc.'in ürettiği bu ilaç sayesinde Zoetis'in cirosunda ciddi bir artış potansiyelini kısıtlayabilecek ya da azaltabilecek etmenler neler olabilir?

Öncelikle Dectomax (doramectin) beşeri ilaçlar gibi pahalı bir biyoteknoloji ürünü değil. Seri üretimi yapılan, mililitre maliyeti çok düşük bir antiparasitik. Mesela 500 ml'lik bir Dectomax şişesinin piyasa fiyatı yaklaşık 130 - 150 dolar civarındadır. Sığırlar için standart dozaj her 50 kg canlı ağırlık için 1 ml. Yani yaklaşık 500 kg'lık yetişkin bir sığır için tek bir doz 10 ml tutuyor. Yani en büyük hayvan olan sığırda bile tek bir enjeksiyonun Zoetis Inc.'e getirdiği ciro yaklaşık 3 dolar civarında. Koyun, domuz ve geyik gibi daha küçük hayvanlarda, ağırlıkları düşünüldüğünde, bu maliyet hayvan başına 0,50 ila 1 dolar seviyesine kadar düşecektir. Dolayısıyla 20-30 milyon hayvanda kullanılsa bile bu ilaç kapsamında toplam tahmini ciro matematiksel olarak 50-150 milyon dolar gibi nispeten düşük bir rakamda kalacaktır. Zoetis ınc.'in yıllık ortalama cirosunun 9,5 milyar dolar olduğunu düşünürsek bu rakamın toplam ciroya etkisi % 0,50 ila % 1,5 civarında olacaktır.

Ayrıca on milyonlarca baş hayvan, ABD'deki toplam potansiyel çiftlik hayvanları popülasyonu. Ancak acil durum izinleri bu ilacın tüm ülkedeki her hayvanda her gün kullanılacağı anlamına gelmiyor.

Buna ilaveten NWS sıcak ve nemli iklimleri seven bir parazit ve salgın riski çoğunlukla ABD'nin Texas, Florida gibi güney eyaletlerinde yoğunlaşıyor. Kuzey eyaletlerindeki çiftlikler bu ilacı yoğun şekilde satın almayabilirler.

Son olarak bu ilaç sürekli uygulanan bir yem katkısı değil. Hayvanlarda açık yara oluştuğunda veya bölgede aktif sinek/larva rapor edildiğinde önlem amaçlı olarak tek seferlik kullanılıyor.

Hayvan üreticileri çerçevesinde bakıldığında ise ilacın süt inekleri için onaylanması çok büyük bir gelişme, ancak üretici için çok ağır bir finansal faturası da var. Çünkü ilaç uygulanan bir ineğin sütü yaklaşık 19,5 gün boyunca satılamaz ve imha edilmek zorunda. Ayrıca süt üreticileri, çiftliklerinde aktif bir kurdun varlığından kesin olarak emin olmadıkça, sadece koruma amaçlı olarak bu ilacı sürü genelinde kullanmak istemeyeceklerdir. Çünkü yaklaşık 20 günlük süt kaybı, ilacın kendi fiyatından yüzlerce kat daha maliyetli. Bu da süt sektöründeki ilaç talebini sadece acil tedavi vakalarıyla sınırlandıracaktır.

Makro çerçeveden bakıldığında ise acil durum izinlerinde (EUA) serbest piyasa ekonomisi tam olarak işlemiyor. Zoetis Inc. devletin (USDA) kontrolünde ve belirli kotalar dahilinde stratejik stok yönetimi yapmak durumunda kalacaktır ve devlet toplu alımlarda şirketten çok ciddi fiyat iskontoları talep edecektir, hele ki başkan Mr. Trump ise. Bu da brüt kâr marjını ciddi olarak baskılayacaktır.

[deva-i dert]

Konuyla ilgili yukardaki haberi görünce, bir önceki gün ABD-İran gerginliğinin yeniden tırmanmasından rahatsız olarak elimden çıkarıp, sonrasında pişman olduğum hisselerden birisi olan ZTS'de ciddi bir fırsatı mı tepmiş olduk kaygısı yükseldi bende. Ancak fiyatın beklediğim kadar yukarı yönlü oynamadığını görünce, hem kısmen rahatladım, hem de bu işi biraz detaylı kurcalama ihtiyacı hissettim. Sonuçta hisseyi ilk alış kararımdan önce bu haber yoktu ve ben, şirket finansallarına göre bu denli geri çekilmeyi anlamlı bulmadığım için, bu alım kararını almıştım ve bu fikrimin de hâlâ arkasındayım. Üstüne bir de bu haber hisseden çıkış pişmanlığımın üzerine tuz biber oldu. Neyse ki çıkış fiyatımla mevcut fiyat arası makas fazla değil ve ilk giriş fırsatında ZTS'de tekrar pozisyonlanmayı planlıyorum.

Yatırım tavsiyesi içermez.