Dolarda Yükseliþ Kaçýnýlmaz III

[altýnorta]

Buda aðzýmýn açýk kaldýðý anlardan.

SM-C5000 cihazýmdan Tapatalk kullanýlarak gönderildi

[Tinaz]

Peki, bizde emlak balonu neden patlamýyor.

2 nedeni var, bir, banka asla 40.000 TL. alacaðý için o 300.000 liralýk evi 50.000 e satmýyor.
ikinci neden enflasyonun yüksek olmasý ve bankanýn ödenmeyen borçlara çok yüksek temerrüt faizi bindirmesi.
Sonuç konut kredisi veren bankalar, diðer çok büyük bataklarýnýn belki bir kýsmýný bu elde kalan konutlardan çýkarmak istemesi.
O yüzden ABD'de mortgage krizi bitti ama bizdeki asla hiçbir zaman bitmeyecek.

En az 5 yýl daha, ne konut için istenen fiyat makul düzeye iner, ne de enflasyon. Çünkü bu kadar yüksek bir enflasyon, hem gelir daðýlýmýný bozuyor hem süratle fakirleþmeye yol açýyor.

Adam satarken benim evim 300.000 TL. eder diyor, haklý bugünkü TL alým gücü ile eder, ama yine bugünkü kazançlarla o 300.000 i kaç yurttaþ cýkarabilir. Üstelik nakit çýkaracak, aylýk 1.49 faizle beyni olan hiç kimse, konut kredisi kullanmaz.
Düþüncemiz bu.

[tospa]

2008 krizi finans sektörünü vuran bir krizdi

ABD'de mortgage krizi ile tetiklendi.

AVM lerde yürürken, ellerinde flyer ( el ilaný ) olan kiþiler kredi kartý verelim, mortgage kredisi verelim ilanlarýný daðýtýyorlardý.

Tv'lerde, insanlarýn, mortgage kullanarak aldýðý iki evin kira geliri ile nasýl üçüncü evi aldýklarýný anlatan reklamlar yayýnlanýrdý.

Sonra bu aþýrý borçluluk bir yerde en tepe noktaya vardý ve bazý kiþiler bu kredileri geri ödeme güçlüðü içine düþmeye baþladý.

ABD de mortgage kredisi veren banka, piyasa deðeri 200.000 dolar olan evin, eðer bankaya 40.000 dolar borcu varsa, o evi 40.000 dolardan satýþa çýkarýr, bir an önce parasýný almak ister. Bir anda o kadar fazla sayýda konut, akýl almaz fiyatlardan satýþa sunuldu ki,
300.000 den 50.000 dolara düþmüþ ev için 300.000 borcun kredi geri ödemesini yapan ev sahibi, evi bankaya terk ederek, peþinat ve o güne kadar ödemiþ olduðu paradan vaz geçti.

Bugün ki krizle mukayese etmek hayli zor.

Bugün iki büyük güç arasýndaki kur savaþý, dünya ticaretini beklenenden daha hýzlý yavaþlattý.

Brexit, Ýran'nýn nükleer gayretleri, Honkong'daki Çin'e baþ kaldýrý ve Hürmüz'deki gerginlik, bu yavaþlamanýn diðer önemli sebepleri olarak düþünülebilir.

Ancak bunlar, karþýlýklý görüþmeler ve anlaþma ile sonuçlanýrsa, bu yaklaþan kriz önlenebilir, 2007 de baþlayan kriz ise önlenemez bir finans,sigortacýlýk, bankacýlýk krizi idi ve sanýyorum dünya hala toparlanamadý.

Sonuç olarak bu ikinciyi biz ABD'nin bilerek isteyerek baþlattýðý bir kriz olarak görüyoruz.

Bu krizden en çok ABD zarar görecektir. Bu nedenle çok kýsa bir zaman içinde, ABD bu gerginlikten vaz geçecek,ve iþleri düzeltecektir.

Çünkü ABD'yi Baþkanlar deðil Pentagon yönetir.

2020 yi kisa sureli resesyon 2023 civari buyuk kriz bekleyen yabanci bilirkisi sayisi da bir hayli fazla. Tabi ilk domino tasi devrilince nerede duracagini kestirmek zor. Abd nin 4 te 3 kadar ekonomik buyukluge gelmis Cin, bir o kadar buyuklukteki AB ekonomilerinin durumu da artik cok onemli.

2008 sonrasi hic olmadigi kadar kilo almis bir kuresel finans sisteminde bilinmezlik oraninin arttigini dusunuyorum. Blofe gelmeyebilir.

[tospa]

Ben turev piyasalardan cekiniyorum bu kez. Tum finansal sistemi sarmis, tum aktorleri icine almis, cok karmasik, kimin eli kimin cebinde belli olmayan, cok yuksek kaldiracli urunleri barindiran bu yapi basa bela olacak gibi yeni krizde.

[tospa]

Ben aslinda olaya daha duz mantik ve dongusel bakiyorum. Ýcinde bulundugumuz sistemin calisma prensibi bu. Kabaca belli araliklarla vakti geldiginde sistem kendini resetliyor, irini kusuyor. 0 ile 100 arasi calisan trend gucu gosteren bir indikator gibi. Ýsi bu calisma prensibi bu 0 ila 100 arasi gezinmek. 100 e geldiginde bu seviyede bir sure daha tutabilirsiniz. Ya da 80-70-60 a salip tekrar 100 e aldirabilirsiniz. Ama calisma prensibi geregi mutlaka 0 a gelecektir yine. Bu yuzden surekli buyuyen ekonomiler ve finansal sistem imkansiz. Tabi terside ayni sekilde. 0 a gelen indikator tekrar 100 e gidecektir zamanla. Ýs isten gectikten sonra ancak bizler anlayabiliriz zaten buna neyin sebebiyet verdigini ya da goz gore verdirtildigini.

[KaraKemal]

Bu kaðýt 1948 yýlýndan bu yana çok istikrarlý bir þekilde düþüyor. Düþüþüne oynayan hep kazandý. Doðru zamanda giremeyen daha az kazandý sadece.

Hatta öyleki size ben bunun 1991'deki fiyatýný söyleyeyim tam 382birim. Þu anda 0,18 birime indi. Yani 2122'de birine indi.

walla mukayese yapmak için çok eskiye gitmiþsin 1948 falan.. 24.ocak.1980 öncesi TC sýnýrlarýnda, deðil bankada dolar mevduatý yapmak, dolarla bi alýveriþ yapmak, üzerinde dolar bulunduðu an- o dolarlara el konulduðu gib, sen de anýnda 'kambiyo rejimine muhalefetten' derhal tutuklanýr ve derdest edilirdin

1991 örneði daha iyi, 1991 itibariyle 32 sayýlý kanun yürürlüðe girmiþ, TL faizi vs dolar mukayese edilebilir finansal altyapýya ulaþmýþ durumda, keþke data olsaydý da görseydik neticeyi, 90'larýn TL faizi dünya finans literatüründe bir efsanedir..

diyelim 2003- ocak taksimde iki arkadaþ ali ile veli buluþur, muhabbet ederler, derken laf uzar iddiaya girerler, ali TL faizi, veli dolarý savunmaktadýr uzun vade için.. 10 yýl sonrasýna iddiaya girerler, ali aylýk vadede TL mevduat yapar, veli dolar taþýr.. ali 100 dolar verir ve veli'den 166 TL alýr..

2013-ocak ayný kafede taksimde buluþurlar, ali banka extresiyle gelmiþtir, 166 TL on senede 814 TL olmuþtur.. veli'nin cebinde taþýdýðý 100 dolar ise az ötedeki döviz büfesinde 177 TL'ye bozdurulmaktadýr, yani usd/try 1.77 iþlem görmektedir..
bu buluþmada bir üçüncü þahýs daha vardýr, veli'nin mahalleden kankasý selami- selami çok yeteneklidir- o kendi 100 dolarýný iþletmiþ, dolar faizi kazanmýþtýr, fed'den daha yüksek %3 ortalama yýllýk getiri koymuþtur dolarýnýn üstüne onun parasý da 237 TL olmuþ..

4-5 kat açýk ara farkla iddiayý kazanmýþ olan ali ödemiþ hesabý o akþam


(kaynak : tcmb- 1 aylýk ort. mevduat faizi, 2003-2013 yýllýk ort. %16
2003- ocak usd/try 1.66, 2013-ocak usd/try 1.77

[Turnike]

diyelim 2003- ocak taksimde iki arkadaþ ali ile veli buluþur, muhabbet ederler, derken laf uzar iddiaya girerler, ali TL faizi, veli dolarý savunmaktadýr uzun vade için.. 10 yýl sonrasýna iddiaya girerler, ali aylýk vadede TL mevduat yapar, veli dolar taþýr.. ali 100 dolar verir ve veli'den 166 TL alýr..

2013-ocak ayný kafede taksimde buluþurlar, ali banka extresiyle gelmiþtir, 166 TL on senede 814 TL olmuþtur.. veli'nin cebinde taþýdýðý 100 dolar ise az ötedeki döviz büfesinde 177 TL'ye bozdurulmaktadýr, yani usd/try 1.77 iþlem görmektedir..
bu buluþmada bir üçüncü þahýs daha vardýr, veli'nin mahalleden kankasý selami- selami çok yeteneklidir- o kendi 100 dolarýný iþletmiþ, dolar faizi kazanmýþtýr, fed'den daha yüksek %3 ortalama yýllýk getiri koymuþtur dolarýnýn üstüne onun parasý da 237 TL olmuþ..

4-5 kat açýk ara farkla iddiayý kazanmýþ olan ali ödemiþ hesabý o akþam


(kaynak : tcmb- 1 aylýk ort. mevduat faizi, 2003-2013 yýllýk ort. %16
2003- ocak usd/try 1.66, 2013-ocak usd/try 1.77

Þimdi size 2003 yýlýndaki 100TL'nin 2013 ocak ayýndaki alým gücünü (yani enflasyonu) TCMB'den bileþik olarak hesaplatýyorum:
2003 yýlýndaki 100TL, 2013 yýlý ocak ayýnda enflasyona göre 240TL.

O yýllarda TCMB'de yayýmlanan faizleri alamazdýnýz. Faizlerden stopajlarý düþün.
Alabileceðiniz ortalama faizleri aylýk olarak yazýyorum (bazý yýllar kendi arþivimden þahsen aldýklarýmdýr):
2003-2004 bürüt: %34,2
2004-2005 bürüt:%21
2005-2006 bürüt:%16
2006-2007 bürüt:%15
2007-2008 bürüt:%16
2008-2009 bürüt:%17
2009-2010 bürüt:%9
2010-2011 bürüt:%7,5
2011-2012 bürüt:%6,5
2012-2013 bürüt:%6,6

Bileþik net getiri hesaplamasý sonucu 100TL niz mevduatta 324TL olmuþtur. Çok iyi mevduatçýysanýz biraz daha fazla almanýz olasý ama çok deðil. (TCMB'nin rakamlarýný yaklamak eskiden bu kadar kolay deðildi, tezgahaltý denen faiz baþlýðý bu forumda çýktý iþler deðiþti, mevduatçý uyandý)

Dolar faizi alan ise dediðiniz gibi %3 net faiz alýrsa ki(alamadý, daha az aldý) 238TL ile kapatmýþ olur. Biz 210TL diyelim yani enflasyona karþý parasýnýn %13'ünü kaybetti.

Olan þu ki TL'nin en cafcaflý dönemlerinde idi bu. Yukarýda net görüleceði üzere yüksek faiz düþük dolar kuru. Yabancýnýn nasýl DÝBS'te vurgun yaptýðýný açýk net görürüz.


Þimdiki halleri içler acýsý %50 kayýptalar sonradan girenler.


Ekonomi yönetiminin yapacaðý þey mecburen düþük faiz yüksek kur. Zira ödenmesi beklenen 450milyar dolar dýþ borç. O yýllarýn acýsý ithalat yapamayarak, borç ödeyerek çýkacak.


Þimdi TL açýsýndan negatif bir durum daha var, sosyal medya gücü. %55 döviz hesabý olmuþ. Birileri çýkýyor fiziki çekin vs. Bu fiziki çekim iþine bir dalarsa insanlar o dolarý tutamazsýn. Sistem çöker.

[Ahmetg]

Aklýma tek takýlan konu:

1-
2008 yýlýnda devlet döviz kurunu düþük bulduðu için artmasýný çok fazla engellemedi. Bu yönde hamle yapmadý. Þu an ise var gücü ile bastýrýyor. Bu önemli bir fark.
Ayrýca Aðustos 2018 hareketi neredeyse 1-2 yýl içinde %100 artýþ yarattý bu 2001 devaline denk bir deðer. (0.67-1.4), 2008'deki devalin ise neredeyse 2 katý.

2-
Ama bunun yanýnda da Türkiye'nin þu anki durumu çok daha sýkýþýk. Düþük faiz ýsrarý ve merkez bankasýnýn baðýmsýzlýðýnýn olmamasý da cabasý

O nedenle bir sonraki sýçramanýn oluþma ihtimalini zamanýný ve þddetini 1. ve 2.þartlar birbirlerini dengelediði için deðerlendirmek güçleþiyor.

1. Ve 2. Durum birbirini dengelemiyorki aksine destekliyor

MB nin bagimli olmasi dolardaki sicramayi destekler diye dusunuyorum