Enflasyonun düþeceðine inanan hanehalklarýnýn oraný yükseliyor- BETAM
Bahçeþehir Üniversitesi Ekonomik ve Toplumsal Araþtýrmalar Merkezi, Betam, Dr. Gökhan Þahin Güneþ tarafýndan hazýrlanan "ENFLASYONUN DÜÞECEÐÝNE ÝNANAN HANEHALKLARININ ORANI YÜKSELÝYOR" baþlýklý Hanehalký Enflasyon Beklentileri: Temmuz 2025 araþtýrma notu ve "HANEHALKI ENFLASYON BEKLENTÝLERÝNDE ETKÝLÝ OLAN YILLAR" baþlýklý özel konu araþtýrma notu yayýmladý.
Bir yýl sonrasýnýn ortalama hanehalký enflasyon beklentisi bir önceki aya kýyasla 0,8 puan azalarak yüzde 58,5 olmuþtur. Enflasyon beklentisi daðýlýmýna göre katýlýmcýlarýn büyük bölümü (yüzde 27,5) bir yýl sonrasýnýn enflasyon oranýnýn yüzde 41-60 arasýnda olacaðýný tahmin etmektedir. Önümüzdeki bir yýl içinde enflasyon oranýnýn mevcut seviyesinden (%35,1) daha düþük olacaðýný bekleyenlerin oraný geçen aya göre 2,6 puan artarak yüzde 30 olmuþtur.
Enflasyon beklentisi hem kadýnlarda hem de erkeklerde düþmüþtür. Enflasyon beklentisi kadýnlarda yüzde 61,2, erkeklerde ise yüzde 56,8'dir. Yaþa göre deðerlendirme enflasyon beklentilerinin bir önceki aya kýyasla 25-34, 35-44 ve 45-54 yaþ gruplarýnda yükseldiðini, 18-24, 55-64 ve 65 yaþ ve üzeri gruplarýnda düþtüðünü göstermektedir. Yaþ gruplarýna göre en düþük enflasyon beklentisi 45-54 grubunda (yüzde 56), en yüksek enflasyon beklentisi ise 25-34 grubunda (yüzde 61,9) görülmüþtür. Enflasyon beklentileri iþ durumuna göre de farklýlýk göstermektedir. Ýþ durumuna göre enflasyon beklentileri deðerlendirmesi en düþük enflasyon beklentisinin öðrencilerde (yüzde 51,9), en yüksek enflasyon beklentisinin ise ücretli özel sektör çalýþanlarýnda (yüzde 66) olduðunu göstermektedir.
Hanehalký Enflasyon Beklentilerinde Etkili Olan Yýllar Yönetici Özeti
Bu araþtýrma notu bireylerin enflasyon beklentilerini oluþtururken geçmiþ deneyimlerinin ne kadar etkili olduðunu incelemektedir. Özellikle hangi dönemlerde yaþanan enflasyonun bugünkü beklentiler üzerinde daha fazla iz býraktýðý analiz edilmektedir.
Bireylerin geleceðe yönelik rasyonel beklenti oluþturmak veya model kullanmak yerine kendi tecrübelerine ve inançlarýna göre beklenti oluþturduklarý bilinmektedir. Buna dayanarak bu özel konudaki analizde kiþilerin ergin olduklarý 18 yaþýndan itibaren yaþadýklarý dönemlerin güncel enflasyon beklentilerine olan etkisi incelenmektedir.
1960'tan günümüzde olan onar yýllýk dönemlerdeki inceleme 1990'larýn ve 2023 Haziran'dan sonraki dönemlerin bireylerin enflasyon beklentilerinde etkili olduðunu göstermektedir. Analiz siyasi ve iktisadi çalkantýlarla geçen 1990'lardaki her bir yýlýn enflasyon beklentilerini 0,35 puan artýrýrken Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasý'nýn yüksek sýký para politikasý uyguladýðý 2023 Haziran'dan sonraki dönemdeki her bir yýlýn 13,8 puan düþürdüðünü ortaya koymaktadýr.
"Hayalleriniz için sessiz bir þekilde savaþýn. Çünkü onlarý gerçekleþtirirken yaratmýþ olduðu etki insanlarýn tahammül edemediði bir þeydir."
Yer Ýmleri