Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre haziran ayında dış ticaret performansı bir önceki yılın aynı dönemine göre belirgin bir ivme kazandı.
İhracat birim değer endeksi yıllık bazda yüzde 12,6, ihracat miktar endeksi ise yüzde 8,1 oranında yükseldi.
Aynı dönemde ithalat birim değer endeksi yüzde 12,9, ithalat miktar endeksi ise yüzde 9,0 artış gösterdi.
YAKITTA BİRİM DEĞER, HAMMADDEDE MİKTAR ARTIŞI ÖNE ÇIKTI
Dış ticaretin alt kalemleri incelendiğinde, ürün gruplarına göre farklı dinamikler göze çarptı:
İhratcat Tarafı:
• Birim Değer: Yıllık bazda en yüksek artış yüzde 40,7 ile yakıtlarda gerçekleşti. İmalat sanayinde (gıda, içecek, tütün hariç) yüzde 11,6, gıda, içecek ve tütünde yüzde 5,9, ham maddelerde (yakıt hariç) yüzde 4,8 artış kaydedildi.
• Miktar: Ham maddeler (yakıt hariç) yüzde 25,8 ve gıda, içecek, tütün grubu yüzde 19,1 ile miktar artışına öncülük etti. İmalat sanayi miktarsal olarak yüzde 9,7 büyürken, yakıt ihracat miktarı yüzde 29,6 geriledi.
İthalat Tarafı:
• Birim Değer: İthalatta da fiyat artışının lideri yüzde 39,3 ile yakıtlar oldu. Ham maddelerde yüzde 9,1, imalat sanayinde yüzde 6,6 artış görülürken; gıda, içecek ve tütün grubunun birim değeri yüzde 3,0 azaldı.
• Miktar: İthalat miktarında en dikkat çekici sıçrama yüzde 46,8 artışla gıda, içecek ve tütünde yaşandı. Ham madde ithalat miktarı yüzde 25,9, imalat sanayi yüzde 13,9 artarken; yakıt ithalat miktarı yüzde 7,5 düştü.
ARINDIRILMIŞ VERİLERDE AYLIK TRENDLER
Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış seriler, aylık bazda dış ticaret hacminde ayrışmaya işaret etti:
• İhracat Miktar Endeksi: 2026 Mayıs ayındaki 147,5 seviyesinden haziran ayında yüzde 5,5 azalarak 139,5'e geriledi. (Takvim etkisinden arındırılmış endeks ise yıllık yüzde 5,7 düşüşle 140,5 oldu.)
• İthalat Miktar Endeksi: Mayıs ayındaki 116,3 seviyesinden haziran ayında yüzde 8,3 artarak 126,0'a yükseldi. (Takvim etkisinden arındırılmış endeks ise yıllık yüzde 2,5 düşüşle 127,6 oldu.)
DIŞ TİCARET HADDİ 90,1 SEVİYESİNDE
İhracat birim değer endeksinin ithalat birim değer endeksine oranlanmasıyla hesaplanan ve ülkenin dış ticaretteki fiyat avantajını gösteren dış ticaret haddi, geçen yılın aynı ayına göre hafif bir gerileme kaydetti.
2025 yılı haziran ayında 90,3 olan dış ticaret haddi, 0,2 puan azalarak 2026 Haziran ayında 90,1 olarak gerçekleşti.