Küresel piyasalar, jeopolitik gerilimler ve ABD Merkez Bankası'ndaki (Fed) liderlik değişimiyle hareketli bir dönemeçten geçiyor.
Yılın ilk yarısını yaklaşık yüzde 3 değer kazancıyla 101,2 seviyesinde kapatan dolar endeksi, ikinci yarının ilk haftasında da güçlü duruşunu sürdürerek küresel para birimleri üzerindeki baskısını artırmaya devam ediyor.
ORTA DOĞU KRİZİ "GÜVENLİ LİMAN" TALEBİNİ KÖRÜKLEDİ
ABD dolarının küresel altı majör para birimi (avro, İsviçre frangı, Japon yeni, Kanada doları, İngiliz sterlini ve İsveç kronu) karşısındaki gücünü gösteren dolar endeksi, yıla 98,2 seviyesinden başlamıştı.
Ancak yılın ilk yarısında yaşanan iki büyük gelişme dengeleri tamamen değiştirdi:
• Tarifeler ve Savaş Etkisi: ABD Başkanı Donald Trump’ın gümrük tarifesi adımları ve şubat ayı sonunda Orta Doğu’da patlak veren askeri gerilimler endeksin 100 seviyesinin üzerine yerleşmesini sağladı.
• Hürmüz Boğazı ve Enerji Şoku: ABD ile İsrail’in 28 Şubat’ta İran’ı hedef almasıyla tırmanan çatışma ortamı, petrol sevkiyatının kalbi olan Hürmüz Boğazı'nda aksamalara yol açtı.
Petrol fiyatlarındaki yükseliş, küresel çapta yeni bir enflasyon dalgası korkusu yarattı.
Bu durum, dünya genelindeki merkez bankalarının "güvercin" (faiz indirimi yanlısı) politikalarını terk ederek yeniden "şahin" (sıkılaştırma yanlısı) bir duruş sergilemesine zemin hazırladı.
KEVİN WARSH DÖNEMİ VE "ŞAHİN" BEKLENTİLER
Doları destekleyen en büyük iç dinamik ise Fed’deki bayrak değişimi oldu. Yeni Başkan Kevin Warsh’un göreve gelmesi, piyasalarda faiz artırımı beklentilerini yeniden canlandırdı.
• Faizler Sabit Tutuldu: Fed, yılın ilk yarısındaki toplantılarda politika faizini beklentiler dahilinde yüzde 3,5 - yüzde 3,75 aralığında sabit bıraktı.
• İlk Sinyal Haziranda Geldi: Yeni başkan Kevin Warsh liderliğinde haziran ayında yapılan ilk toplantının ardından, Warsh'un yüzde 2'lik enflasyon hedefine ulaşana kadar taviz verilmeyeceğini vurgulaması piyasalarda yankı buldu.
• Yeni Fiyatlamalar: Para piyasalarında Fed’in bu yıl sonuna kadar kesin olarak bir faiz artışına gideceği, sıkı duruşun 2027 yılına kadar sarkabileceği fiyatlanmaya başladı.
Bu beklentilerle dolar endeksi, 24 Haziran'da 101,8 seviyesine tırmanarak Mayıs 2025'ten sonraki en yüksek seviyesini test etti. İkinci yarının ilk haftasını ise hafif yükselişle 100,9 seviyesinde kapattı.
DİĞER PARA BİRİMLERİNDE TARİHİ KIRILMALAR
Dolardaki bu agresif yükseliş trendi, diğer büyük ekonomilerin para birimlerinde tarihi dip ve zirvelerin görülmesine neden oldu:
• Japon Yeni 40 Yılın Dibinde: Fed'in uzun süre sıkı duruşunu koruyacağı beklentisiyle dolar/yen paritesi 29 Haziran'da 161,95 seviyesine kadar fırlayarak Temmuz 1986'dan beri en yüksek seviyeyi (Yen için son 40 yılın en düşük değerini) test etti.
• Avro Son 15 Ayın En Düşüğünde: Avrupa Merkez Bankası’nın (ECB) sıkı duruş sözlerine rağmen, bölgedeki enerji arzı sıkıntıları avroyu savunmasız bıraktı. Avro/dolar paritesi 24 Haziran'da 1,13 seviyesine kadar gerileyerek son 15 ayın en düşük seviyesini gördü ve ilk yarıyı 1,1422'den kapattı.
Piyasalarda ECB'nin yıl sonuna kadar en az bir, hatta olasılık dahilinde iki faiz artışı yapabileceği öngörülse de doların küresel hakimiyeti karşısında avro üzerindeki aşağı yönlü baskıların sürmesi bekleniyor.
Yasal Uyarı: Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti; aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi çerçevesinde sunulmaktadır. Sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir.