Ağustos ayında görevinden ayrılmaya hazırlanan Dünya Bankası Başekonomisti Indermit Gill, Reuters’a yaptığı çarpıcı değerlendirmelerde, küresel ekonomiyi bekleyen büyük tehlikelere dikkat çekti.
Dünya Bankası’nın Haziran ayında yayımladığı 3 farklı kriz senaryosundan "çatışmaların 6 ay veya daha uzun sürdüğü" en kötü senaryonun gerçekleşmeye çok yaklaştığını vurgulayan Gill, dünyayı bekleyen olası ekonomik tabloyu gözler önüne serdi.
Savaşın derinleşmesi durumunda küresel büyümenin yüzde 1,3’e kadar gerileyebileceğini belirten Gill, gelişmekte olan yoksul ülkelerin gıda güvenliği ve ağır borç krizleriyle karşı karşıya kalacağını söyledi.
BÜYÜME ÇAKILACAK, ENFLASYON YÜZDE 4,5’E FIRLAYACAK
Orta Doğu’daki savaşın derinleşmesi ve süresinin uzaması halinde; geçen yıl yüzde 2,9 olarak gerçekleşen küresel büyümenin bu yıl yüzde 1,3’e kadar sert gerileyeceği, küresel manşet enflasyonun ise yüzde 4,5 seviyesine yükselebileceği öngörülüyor.
Bölgedeki petrol ve enerji altyapısının zarar görmesinin zincirleme bir reaksiyon yaratacağını belirten Gill; tarımda kritik öneme sahip gübre, kükürt ve helyum sevkiyatlarının aksayacağını, bunun da Kovid-19’un yaralarını henüz saramamış yoksul ülkelerde gıda krizini derinleştireceğini vurguladı.
"YAVAŞ İLERLEYEN BİR TREN KAZASI"
Yaşanan süreci "yavaş ilerleyen bir tren kazası" olarak nitelendiren Gill, faiz artışlarının tetiklenmesiyle ağır borç yükü altındaki ülkelerin birkaç ay içinde havlu atabileceğini söyledi.
Gill’in aktardığına göre gelişmekte olan ülkelerde borcun milli gelire oranı salgın öncesindeki yüzde 50-55 bandından 2025 yılında yüzde 74’e yükseldi. Düşük gelirli ülkelerde ise bu oran yüzde 40'tan yüzde 67'ye çıktı.
Düşük ve orta gelirli ülkelerin yüzde 40’ını oluşturan 32 ülke halihazırda borç krizi içinde veya bu riskle karşı karşıya.
Ülkelerin artan faizler nedeniyle borç ödemeye odaklanmasının; eğitim, sağlık ve temel altyapı hizmetlerine harcanacak kaynakları yok edeceğini belirten Gill, bazı ülkeler için baştan borç affı (borç silinmesi) uygulanması gerektiğini ifade etti. Nitekim krizin ilk sinyali olarak Pakistan’ın bu hafta ABD’den 10 milyar dolarlık döviz kuru istikrar desteği talep ettiği aktarıldı.
DEVLER KORUNUYOR, GELİŞMEKTE OLAN ÜLKELER KIRILGAN
ABD, Çin ve Hindistan gibi dev ekonomilerin sahip oldukları iç dinamikler ve dayanıklılık sayesinde savaşın ekonomik yıkımından görece korunduğunu aktaran Gill, asıl darbeyi gelişmekte olan kırılgan ekonomilerin yiyeceğini belirtti.