Doğal gazda kademeli tarife uygulaması bu kış ilk kez devreye giriyor. Kasım ayında illere göre belirlenen tüketim limitlerini aşan aboneler, yalnızca limit üzerindeki tüketimleri için değil, kullandıkları gazın tamamı için yüksek tarifeden ödeme yapacak. Yaklaşık 2,8 milyon abonenin etkilenmesi beklenen sistemde, bazı hanelerin faturalarının iki katına çıkma riski bulunuyor.
Kasım ayının yaklaşması ve hava sıcaklıklarının düşmesiyle birlikte doğal gaz tüketimi artmaya başladı. Bu kış ilk kez uygulanacak kademeli tarife kapsamında illere göre aylık tüketim ortalamaları belirlendi. Belirlenen sınırın üzerinde doğal gaz kullanan aboneler, devlet sübvansiyonundan yararlanamayacak.
Enerji Bakanlığının 4 Nisan 2026 itibarıyla duyurduğu düzenleme kapsamında, Türkiye'deki 21,8 milyon doğal gaz abonesinin yaklaşık 2,8 milyonunun, yani yüzde 12'sinin yeni sistemden etkilenmesi bekleniyor. Yaklaşık 19 milyon abone ise desteklenmeye devam edecek.
İKİ FARKLI TARİFE UYGULANACAK
Yeni sistemde Kademe-1 ve Kademe-2 olmak üzere iki ayrı fiyat uygulanacak. Normal tüketim sınırları içerisinde kalan haneler Kademe-1 tarifesinden yararlanırken, belirlenen ortalamayı aşan aboneler Kademe-2 tarifesine geçecek.
Tarifelerdeki metreküp fiyatları şöyle:
Kademe-1: 10,62 TL
Kademe-2: 18 TL
Şehit aileleri ve gaziler: 5,31 TL
Bu tutarlara ÖTV, KDV ve sistem kullanım bedeli (SKB) eklenecek. Vergi ve diğer bedeller dahil edildiğinde Kademe-1 için metreküp fiyatı 17,79 TL, Kademe-2 için ise 26,73 TL olacak.
Mevcut durumda doğal gaz faturalarında yüzde 50'nin üzerinde devlet desteği uygulanıyor. Örneğin gerçek maliyeti 1.000 TL olan bir tüketim için haneye yaklaşık 500 TL fatura yansıtılırken kalan tutar Hazine tarafından karşılanıyor. Kademe-2'ye geçen aboneler ise bu destekten yararlanamayacak.
İLLERE GÖRE DOĞAL GAZ TÜKETİM LİMİTLERİ
Kasım ayı için belirlenen tüketim limitleri illerin iklim koşulları ve geçmiş yıllardaki doğal gaz kullanım miktarları dikkate alınarak hesaplandı. Kış aylarının daha sert geçtiği illere daha yüksek tüketim sınırı tanındı.
Öne çıkan illerin kasım ayı tüketim ortalamaları şöyle:
| İl | Kasım tüketim limiti |
|---|---|
| Adana | 27,72 m³ |
| İstanbul | 101,71 m³ |
| Ankara | 161,63 m³ |
| İzmir | 61,43 m³ |
| Antalya | 29,44 m³ |
| Diyarbakır | 74,62 m³ |
| Kütahya | 156,52 m³ |
| Erzurum | 190,61 m³ |
| Hakkâri | 156,26 m³ |
| Kars | 146,14 m³ |
| Rize | 101,96 m³ |
| Ardahan | 168,65 m³ |
En düşük tüketim limiti 27,72 metreküp ile Adana için belirlenirken, Erzurum'da sınır 190,61 metreküpe kadar çıkıyor. Ardahan'da 168,65, Kars'ta ise 146,14 metreküp tüketim ortalaması uygulanacak.
LİMİTİ AŞAN FAZLA ÖDEME YAPACAK
Kademeli tarifede dikkat çeken en önemli ayrıntı, tüketim sınırının aşılması halinde yüksek tarifenin yalnızca aşan miktara değil, toplam doğal gaz tüketimine uygulanacak olması.
Örneğin İstanbul'da kasım ayı için belirlenen 101,71 metreküplük ortalamanın üzerinde tüketim yapan bir abone, 105 metreküp doğal gaz kullandığında tüketiminin tamamı üzerinden Kademe-2 tarifesiyle faturalandırılacak.
Bu nedenle sınırı az miktarda aşan aboneler de yüksek tarifeden etkilenebilecek. Devlet desteğinin ortadan kalkmasıyla birlikte bazı hanelerin doğal gaz faturalarında ciddi artış yaşanması bekleniyor.
HANGİ ABONELER KADEMELİ TARİFEDEN MUAF TUTULACAK?
Yeni düzenlemede bazı abone grupları kademeli tarife uygulamasının dışında tutulacak. İbadethaneler, cemevleri, Kur'an kursları, şehit aileleri ve gaziler muafiyet kapsamında yer alacak. Ekmek üreticileri de düşük fiyatlı Kademe-1 tarifesinden yararlanacak.
Merkezi sistemle ısınan binalarda ise toplam doğal gaz tüketimi, sistemdeki hane sayısına bölünerek hane başına tüketim miktarı hesaplanacak. Bu nedenle merkezi sistem kullanan binalarda bir hanenin yüksek tüketimi, diğer abonelerin de kademe sınırını aşmasına neden olabilecek.
Tek doğal gaz sayacı kullanan ancak iki ayrı bağımsız birimde yaşayan haneler için de başvuru imkânı bulunuyor. Bu durumdaki vatandaşlar, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının e-Devlet üzerinden sunduğu Sosyal Yardım Başvuru Hizmeti aracılığıyla doğal gaz desteğinden yararlanmak için başvuruda bulunabilecek.