Türkiye'de milyonlarca çalışanın yakından takip ettiği asgari ücret düzenlemesine ilişkin yeni model tartışmaları gündemdeki yerini koruyor. Kulislerde konuşulan bilgilere göre, mevcut tek tip asgari ücret uygulaması yerine şehirlerin yaşam maliyetleri ile sektörlerin ekonomik koşullarını dikkate alan bölgesel ve sektörel ücret modeli üzerinde çalışmalar yürütülüyor.
Ekonomist Muhammet Bayram, söz konusu modele ilişkin değerlendirmelerde bulunarak, yeni sistemin hem çalışanların alım gücünü artırabilecek hem de işverenlerin maliyet yükünü daha dengeli hale getirebilecek bir yapı sunabileceğini ifade etti.
TEK TİP ÜCRET ELEŞTİRİSİ
Mevcut ekonomik koşullarda tek tip asgari ücret uygulamasının bazı sorunlara yol açtığını belirten Bayram, Türkiye'de uzun süredir bölgesel asgari ücret modelinin tartışıldığını hatırlattı.
İstanbul, Ankara ve İzmir gibi büyükşehirlerde kira ve yaşam maliyetlerinin Anadolu'daki birçok ile göre daha yüksek olduğuna dikkat çeken Bayram, aynı maaşı alan çalışanların satın alma gücünün şehirden şehre önemli ölçüde değiştiğini söyledi.
SEKTÖREL ÜCRET FARKI ÖNE ÇIKIYOR
Bayram, ücret farklılıklarının yalnızca şehirler arasında değil, sektörler arasında da belirgin hale geldiğini ifade etti.
Ankara Şaşmaz Oto Sanayi Sitesi'nde çalışan bir otomotiv boyacısının yaklaşık 80 bin lira seviyesinde maaş alabildiğini örnek gösteren Bayram, buna karşın bazı çalışanların resmi kayıtlarda asgari ücretli gösterildiğini, ücretin kalan kısmının farklı yöntemlerle ödendiğini belirtti.
Yeni modelin kayıt dışılığı azaltabileceğini ve ücretlerin piyasa koşullarına daha uygun hale gelmesine katkı sağlayabileceğini dile getiren Bayram, iş gücü piyasasında daha dengeli bir yapının oluşabileceğini kaydetti.
MEMURLAR İÇİN DE YENİ DESTEKLER GÜNDEME GELEBİLİR
Bayram, yeni sistemin yalnızca asgari ücretlileri değil, kamu çalışanlarını da dolaylı olarak etkileyebileceğini söyledi.
Büyükşehirlerde görev yapan memurlar için kira yardımı, sosyal destek ödemeleri, giyim ve yakacak yardımı gibi ek desteklerin ilerleyen dönemde değerlendirilebileceğini belirten Bayram, bu uygulamaların şehirler arasındaki yaşam maliyeti farkını dengeleyebileceğini ifade etti.
SAATLİK ÜCRET SİSTEMİ DE DEĞERLENDİRİLİYOR
Yeni model kapsamında uzaktan çalışma, hibrit çalışma ve kısmi süreli istihdam uygulamalarının yanı sıra saatlik ücret sisteminin de yeniden gündeme geldiğini belirten Bayram, bu modelin birçok ülkede başarıyla uygulandığını söyledi.
Saatlik ücret sisteminin işverenlere daha fazla esneklik sağlayabileceğini belirten Bayram, çalışanların da çalışma sürelerine göre daha adil ücretlendirilebileceğini ifade etti.
RESMİ KARAR BULUNMUYOR
Kulislerde konuşulan bilgilere göre, 2027 yılında belirlenecek yeni asgari ücret sürecinde bölgesel ve sektörel ücret modelinin masadaki önemli başlıklardan biri olabileceği değerlendiriliyor.
Ancak şu ana kadar söz konusu modele ilişkin hükümet veya ilgili kurumlar tarafından alınmış resmi bir karar ya da yürürlüğe girmiş bir düzenleme bulunmuyor. Modelin hayata geçirilmesi halinde ayrıntıların Asgari Ücret Tespit Komisyonu ve ilgili kurumların değerlendirmelerinin ardından netleşmesi bekleniyor.
Kaynak: YeniÇağ