Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), 2026 yılı mayıs ayına ilişkin Uluslararası Yatırım Pozisyonu (UYP) verilerini yayımladı. Buna göre, Türkiye'nin yurt dışı varlıkları ile yükümlülükleri arasındaki farkı gösteren net Uluslararası Yatırım Pozisyonu açığı mayıs ayında 391,7 milyar dolar olarak gerçekleşti.
YURT DIŞI VARLIKLAR VE YÜKÜMLÜLÜKLER GERİLEDİ
TCMB verilerine göre, mayıs sonu itibarıyla Türkiye'nin yurt dışı varlıkları, bir önceki aya göre yüzde 0,5 azalarak 403,7 milyar dolara geriledi.
Aynı dönemde yurt dışına yönelik yükümlülükler ise yüzde 2,4 düşüşle 795,4 milyar dolar seviyesinde hesaplandı.
REZERV VARLIKLARDA 6,3 MİLYAR DOLARLIK DÜŞÜŞ
Mayıs ayında rezerv varlıklar 6,3 milyar dolar azalarak 159,2 milyar dolara geriledi.
Varlık kalemlerinde ise farklı yönlü hareketler görüldü.
-Doğrudan yatırımlar yüzde 0,9 artışla 80,1 milyar dolara yükseldi.
-Diğer yatırımlar yüzde 2,3 artarak 154,2 milyar dolar oldu.
-Bankaların yabancı para efektif ve mevduat varlıkları ise yüzde 4,6 artışla 49,4 milyar dolara çıktı.
Buna karşılık, portföy yatırımları içinde yer alan hisse senetleri ve yatırım fonu paylarının değeri yüzde 8,6 azalarak 47,2 milyar dolara geriledi.
DOĞRUDAN VE PORTFÖY YATIRIMLARINDA DÜŞÜŞ
Yükümlülük tarafında ise doğrudan yatırımlar bir önceki aya göre yüzde 6,8 azalarak 230,4 milyar dolar seviyesine indi.
Portföy yatırımları da yüzde 2,9 düşüşle 149,7 milyar dolar olarak kaydedildi.
Öte yandan diğer yatırımlar kalemi mayıs ayında yüzde 0,4 artış göstererek 415,3 milyar dolar seviyesine yükseldi.
ULUSLARARASI YATIRIM POZİSYONU (UYP) NEDİR, NEDEN ÖNEMLİ?
Uluslararası Yatırım Pozisyonu (UYP), bir ülkenin yurt dışındaki finansal varlıkları ile yabancıların o ülkedeki finansal varlıkları arasındaki farkı gösteren temel ekonomik göstergelerden biridir.
Başka bir ifadeyle UYP, Türkiye'nin yurt dışından ne kadar alacağı, yabancı yatırımcıların ise Türkiye üzerinde ne kadar finansal hakkı bulunduğunu ortaya koyar.
Net UYP'nin negatif olması, yabancıların Türkiye'deki varlıklarının, Türkiye'nin yurt dışındaki varlıklarından daha yüksek olduğu anlamına gelir. Bu durum tek başına olumsuz bir gösterge olarak değerlendirilmez. Ancak açığın büyüklüğü, ülkenin dış finansman ihtiyacı ve küresel sermaye hareketlerine duyarlılığı açısından yakından takip edilir.
Ekonomistler ve yatırımcılar, UYP verilerini ülkenin dış finansal dayanıklılığı, yabancı sermayeye bağımlılığı, rezervlerin yeterliliği ve dış kırılganlıkları değerlendirmek için önemli göstergelerden biri olarak kabul ediyor.