Türkiye, sosyal yardım altyapısını köklü bir biçimde değiştirecek yeni bir model olan “vatandaşlık maaşı” uygulamasını hayata geçirmeye hazırlanıyor.
Kamuoyunda “vatandaşlık maaşı” olarak bilinen Gelir Tamamlayıcı Aile Destek Sistemi (GETAD), dar gelirli ailelerin ekonomik yükünü hafifletmeyi ve sosyal devlet anlayışını güçlendirmeyi hedefliyor.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı’nın ortaklaşa yürüttüğü çalışmalar, yeni dönemin ipuçlarını ortaya koyuyor.
BİREYSEL DEĞİL HANE BÜTÇESİ ESAS ALINACAK
GETAD modelinin en dikkat çekici yönü, bireysel başvurular yerine hane merkezli bir yaklaşımı esas alması.
Sistem kapsamında, bir haneye giren toplam gelir tespit edilerek resmi asgari ücret seviyesiyle karşılaştırılacak.
Hane geliri asgari ücretin altında kalan ailelere, aradaki fark devlet tarafından nakdi destek olarak ödenecek.
Yeni sosyal destek modelinin öne çıkan temel unsurları şunlar:
• Sıfır Tabanlı Gelir Garantisi: Aile geliri ile asgari ücret arasındaki fark doğrudan devlet bütçesinden karşılanacak.
• Hedef Kitle: Başta sosyal güvencesi yetersiz aileler, kayıtdışı veya düşük ücretle çalışan dar gelirli işçiler ve düzenli geliri bulunmayan haneler yararlanacak.
• Detaylı İnceleme: Kapsama alınacak aileler belirlenirken gelir düzeyinin yanı sıra yaşam koşulları, hane nüfusu ve özel ihtiyaçlar bütüncül bir şekilde değerlendirilecek.
PİLOT UYGULAMA SÜRÜYOR: TÜM TÜRKİYE’DE HEDEF 2027
Belirli pilot bölgelerde saha araştırmaları ve test süreçleri devam eden sistemin, yapılan planlamalara göre 2027 yılının başında tüm ülke genelinde tam kapasiteyle uygulamaya girmesi bekleniyor.
Uzmanlar ve yetkililer, GETAD sayesinde sosyal yardımlardaki mükerrerliklerin önüne geçileceğini, kaynakların gerçekten ihtiyaç sahibi ailelere daha adil ve etkin bir şekilde aktarılacağını vurguluyor.