Sermaye piyasalarını sarsan dev fon krizinde, satış talimatı vermelerine rağmen paralarına erişemeyen PBLK (bloke fon payı) sahiplerinin durumu belirsizliğini koruyor.
Normal şartlarda yatırım fonunu satmak isteyen bir yatırımcının talimatı Türkiye Elektronik Fon Alım Satım Platformu'na (TEFAS) aktarılır. İşlem tamamlanana kadar fon payları hesaba PBLK (TEFAS İşlem Blokaj Alt Hesabı) olarak yansır.
17 Eylül 2026'da başlayan fon tasfiyesi sürecinde ise iki temel sebeple işlemler sonuçlandırılamadı:
• Bazı fonlarda katılma payı fiyatının açıklanmaması,
• Temerrüt (ödeme yükümlülüğünün yerine getirilememesi).
Böylece satış emri veren binlerce kişi parasını tahsil edemedi ve hesaplarında bloke paylarla baş başa kaldı.
HUKUKİ AYRIŞMA: "ALACAKLI" MI, "FON PAYI SAHİBİ" Mİ?
Yatırımcılar satış emri verdikleri an fonla ilişkilerinin kesildiğini ve alacaklı konuma geçtiklerini savunurken, Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) ve düzenleyici kurumlar farklı bir yaklaşım sergiliyor.
SPK'ya göre tamamlanmayan işlemler nedeniyle bu kişiler hâlâ "katılma payı sahibi" sayılıyor.
Bu hukuki tanım farkı, ödemelerin sırası ve tutarı açısından hayati önem taşıyor:
• Alacaklı kabul edilmek: Kesinleşmiş tutarın tasfiye fonundan öncelikli olarak tahsil edilmesini sağlıyor.
• Fon payı sahibi kabul edilmek: Tahsilatın, tasfiye sürecinde fonun elinde kalan net varlıklar oranında paylaşılması anlamına geliyor.
MECLİS'TE NE KABUL EDİLDİ, CHP'NİN HANGİ ÖNERGESİ REDDEDİLDİ?
TBMM'de kabul edilen düzenlemeyle, 17 Eylül 2026 ve öncesinde satış emri verip temerrüt veya fiyat açıklanmaması nedeniyle işlemi gerçekleşmeyen PBLK sahipleri, fon payı sahibi sıfatıyla tasfiye kapsamına alındı.
Görüşmelerde söz alan CHP Karabük Milletvekili Cevdet Akay, Sermaye Piyasası Kanunu'ndaki "takas kesinliği" ilkesine dayanarak PBLK mağdurlarına ilk nakitten öncelikli ve derhal ödeme yapılmasını öngören bir önerge sundu. Ancak bu önerge reddedildi.
200 BİN YATIRIMCI VE MASADAKİ 3 BÜYÜK BELİRSİZLİK
CHP'li Cevdet Akay'ın açıklamalarına göre PBLK durumundaki yatırımcı sayısı yaklaşık 200 bin seviyesinde. Bu rakam, krizden etkilenen toplam 455 bin 758 tekil yatırımcının yaklaşık yüzde 44'üne karşılık geliyor.
Kabul edilen maddeye rağmen PBLK yatırımcıları için 3 temel soru işareti varlığını sürdürüyor:
• Tekil Yatırımcı Sayısı: Birden fazla fonda blokesi bulunan kişilerin ayrıştırılmasıyla net PBLK sayısının ne olacağı,
• Hukuki Statü Farkları: Satış sürecinin farklı aşamalarında bloke olan payların tek bir kategoride toplanmasının yaratacağı hukuki uyuşmazlıklar,
• Ödeme Miktarı ve Zamanı: Yatırımcıların satış emri verdikleri tarihteki tutarın tamamını mı alacağı, yoksa tasfiye sonundaki varlık dağılımıyla mı yetineceği.
Uzmanlar, "takas kesinliği" ilkesini gerekçe gösteren mağdur yatırımcıların konuyu yargıya taşıyabileceğini ve öncelikli ödemeye ilişkin hukuki tartışmaların devam edeceğini öngörüyor.
Yasal Uyarı: Burada yer alan bilgi ve analizler yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti; aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi çerçevesinde sunulmaktadır. Sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir.