Hürmüz Boğazı’ndaki jeopolitik kriz ve Katar’dan gelen üretim durdurma haberi, Avrupa enerji piyasalarında adeta deprem etkisi yarattı. Dün yüzde 45 yükselen doğalgaz fiyatları, bugün de yukarı yönlü seyrini koruyarak enerji krizini yeniden tırmandırdı.
Avrupa’da doğalgaz fiyatları, Orta Doğu’da tırmanan askeri gerilim ve arz güvenliğine yönelik endişelerle rekor artışlarını sürdürüyor.
QatarEnergy’nin LNG (sıvılaştırılmış doğal gaz) üretimini durdurduğunu açıklaması, piyasadaki panik havasını tetikleyen en büyük unsurlardan biri oldu.
FİYAT ARTIŞLARI YÜZDE 30’U AŞTI: AVRUPA’DA GAZ ALARMI
ABD ve İsrail’in saldırıları sonrası Hürmüz Boğazı’nın resmen kapatılması ve Çin’in bölgedeki gemiler için yaptığı acil güvenlik uyarısı, gaz kontratlarını zirveye taşıdı:
• Hollanda TTF (Nisan Vadeli): Megavat saat başına yüzde 30 artışla 59,015 euroya kadar yükseldi. Şu sıralar yüzde 24,25 artışla 55,30 euro seviyesinde dengelenmeye çalışıyor.
• İngiltere Doğalgaz Kontratları: Yüzde 33,92 gibi devasa bir yükselişle 147,430 peni/therm seviyesine ulaştı.
TÜRKİYE NASIL ETKİLENİR?
Küresel doğalgaz fiyatlarındaki bu ekstrem artışların Türkiye ekonomisi ve hanehalkı faturaları üzerinde iki temel risk oluşturması muhtemel; cari açık ve zam.
Türkiye, doğalgaz ihtiyacının büyük bir kısmını ithalat yoluyla karşıladığı için küresel fiyatlardaki yüzde 45-30 bandındaki bu artışlar, enerji ithalat faturasını doğrudan şişirecektir. Bu durum, cari açık üzerinde baskı oluşturabilir.
BOTAŞ, konut ve sanayi tarifelerini belirlerken genellikle uluslararası piyasa ortalamalarını ve petrol fiyatlarını baz almaktadır.
Fiyatların bu seviyelerde kalıcı olması durumunda, özellikle sanayi ve elektrik üretim santrallerinden başlayarak kademeli bir fiyat artışı (zam) gündeme gelebilir.
Hürmüz Boğazı'nın kapalı kalma süresi ve Katar'ın üretim kapasitesini ne zaman devreye alacağı, fiyatların yönü için belirleyici olacak. Mevcut tablo, enerji maliyetlerinin bir süre daha küresel enflasyonu besleyeceğine işaret ediyor.
İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR
