Ekonomi yönetimi, parasal sıkılaştırmanın etkinliğini korumak için bankacılık sektörüne yeni bir uyarıda bulundu. BDDK, Londra piyasasından "dolaylı yollarla" sağlanan ve yurt içine göre daha ucuz olan TL fonlamasına karşı bankaları uyardı. HEDEF: Sentetik swap işlemleri.
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) ve ekonomi yönetimi, finansal istikrarı sağlamak ve enflasyonla mücadelede para politikasının etkinliğini artırmak amacıyla bankacılık sistemi üzerindeki denetimlerini sıkılaştırıyor.
Bloomberg kaynaklı habere göre Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK), bankalara gönderdiği yazıyla "sentetik swap" olarak bilinen işlemlerden kaçınılmasını istedi.
Bu hamle, yerel bankaların mevcut swap limitlerini aşarak Londra gibi offshore piyasalardan düşük maliyetli kaynak sağlamasının önüne geçmeyi hedefliyor.
SİSTEM NASIL İŞLİYOR, NEDEN SENTETİK?
Bankaların başvurduğu bu yöntem, resmi swap limitlerine takılmadan yurt dışından fonlama sağlamaya yarıyor. İşleyiş ise şu şekilde:
• Yerel bankalar yurt dışındaki karşı taraflara döviz satıyor.
• Eş zamanlı olarak yurt içinde dolar karşılığı TL satışı yapılıyor.
• Bu işlemler resmi raporlarda "swap" olarak görünmediği için yasal limitlerin dışına çıkılabiliyor.
Bu yöntemle bankalar, TCMB’nin yüzde 37 seviyesindeki politika faizine katlanmak yerine, yurt dışından yaklaşık yüzde 30 maliyetle çok daha ucuz TL fonlamasına erişebiliyor. Piyasa aktörlerine göre bu işlemlerin hacmi milyarlarca doları buluyor.
LONDRA VE NEW YORK TEMASLARI SONRASI DÜĞMEYE BASILDI
Yasaklama kararı, ekonomi yönetiminin bu ayın başında Londra ve New York’ta yabancı yatırımcılarla gerçekleştirdiği temasların hemen ardından geldi.
Görüşmelerde, yerel bankaların kısıtlamaları "arkadan dolaşarak" aştığı yönündeki endişelerin masaya yatırıldığı belirtiliyor.
TEMEL KORKU: "SICAK PARA" VE OYNAKLIK RİSKİ
Ekonomi yönetiminin bu işlemleri engellemek istemesinin altında iki temel gerekçe yatıyor:
• Politika Faizi Etkisizleşiyor: Merkez Bankası piyasayı sıkı tutmaya çalışırken, bankaların yurt dışından ucuza TL bulması, parasal aktarım mekanizmasını bozuyor.
• Sıcak Para Riski: Yüksek getiri arayışındaki "carry trade" (faiz farkından para kazanma) işlemleri, kontrolsüz sermaye girişine neden oluyor. Otoriteler, bu tür spekülatif girişlerin ani bir çıkışla (tersine dönmesiyle) piyasada şok etkisi yaratmasından çekiniyor.
İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR
