Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası (EBRD), Orta Doğu’da tırmanan gerilimin küresel ve bölgesel ekonomik etkilerine dair kapsamlı bir rapor yayımladı. Raporda, çatışmaların Türkiye’nin de aralarında bulunduğu geniş bir coğrafyada; enerji maliyetleri, ticaret rotaları ve finansal piyasalar üzerinde derin yaralar açabileceği vurgulandı.
EBRD Baş Ekonomisti Beata Javorcik, jeopolitik şokların piyasalara hızla sirayet ettiğine dikkat çekerek, etkilerin çatışmalar bitse dahi kalıcı olabileceğini belirtti. Rapordaki çarpıcı öngörüler şöyle:
• Büyüme ve Enflasyon: Petrol fiyatlarının varil başına 100 dolar bandının üzerinde kalıcı olması durumunda, küresel büyümenin 0,4 puan gerilemesi, enflasyonun ise 1,5 puandan fazla yükselmesi bekleniyor.
• Kritik Girdiler: Hürmüz Boğazı gibi kilit noktalardaki olası aksaklıkların; gübre, alüminyum ve plastik gibi kritik sanayi hammaddelerinde fiyat artışlarını tetiklemesi öngörülüyor.
TÜRKİYE İÇİN "SIKI FİNANSMAN" VE "SERMAYE ÇIKIŞI" RİSKİ
Türkiye, EBRD’nin analizinde "en hassas grupta" yer alan ülkeler arasında gösterildi. Enerji ve gıda ithalatına bağımlılığın yanı sıra sınırlı mali alan, Türkiye’yi olası şoklara karşı açık hale getiriyor.
Özellikle Güney ve Doğu Akdeniz havzası ile Türkiye’de tahvil faizlerindeki yükselişe dikkat çeken banka, küresel finansal koşulların daha da zorlaşması durumunda sermaye çıkışlarının hızlanabileceği uyarısında bulundu.
TURİZM VE TİCARET AKIŞLARI TEHLİKEDE
Sadece enerji değil, bölge ekonomilerinin can damarı olan turizm ve işçi dövizleri de baskı altında. Ürdün, Lübnan ve Mısır gibi ülkelerle birlikte Türkiye’nin de turizm gelirlerinde aksamalar yaşanabileceği belirtiliyor.
SONUÇ: KÜRESEL TİCARETTE PARÇALANMA
Banka, uzun vadede bu gerilimin enerji güvenliğini stratejik bir öncelik haline getireceğini ve küresel ticaretin bloklara ayrılarak "parçalanmasını" hızlandıracağını öngörüyor.
Bu süreçte enerji ihracatçısı ülkeler beklenmedik gelirler elde ederken, Türkiye gibi net ithalatçı ülkeler için "mali disiplin" her zamankinden daha kritik bir hal alacak.
İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR
