Fon soruşturmasında 455 bin yatırımcıyı ilgilendiren teklif bugün 15.30'da Meclis'e sunulacak. Taslakta 1 milyon TL'ye kadar ödeme ve mal varlığı tedbirleri var.
Fon soruşturmasında 455 bin 578 yatırımcıyı ilgilendiren kritik düzenleme bugün Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne (TBMM) sunulacak. AK Parti'nin saat 15.30'da Meclis'e sunacağını duyurduğu kanun teklifiyle yatırımcılara 1 milyon TL'ye kadar ara ödeme yapılması, hukuka aykırı işlemlerle fonlardan çıkarılan varlıkların geri kazanılması ve sorumluların mal varlıklarından tahsilat yapılması hedefleniyor. Taslağın ayrıntıları da netleşti.
YATIRIMCILARA 1 MİLYON TL'YE KADAR ARA ÖDEME
Kanun teklifi taslağının en önemli maddelerinden biri, tasfiye sürecindeki yatırımcılara yapılacak ödemelere ilişkin düzenleme oldu.
Taslağa göre fon mal varlığının tüm yatırımcılara tam ödeme yapılması için yeterli olmaması halinde, ödemeye esas alınacak net yatırım tutarı Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK) tarafından hesaplanacak.
Bu hesaplamada yatırımcıların fonlara yatırdığı ve fonlardan çektiği tutarlar, TÜİK'in tüketici fiyat endeksi (TÜFE) ile yurt içi üretici fiyat endeksinin (Yİ-ÜFE) aritmetik ortalaması kullanılarak güncellenecek.
İşlemler, "ilk giren ilk çıkar" yöntemiyle netleştirilecek.
Ara ödemelerde ise şu esaslar uygulanabilecek:
- Net yatırım tutarı 1 milyon TL'nin altında olan yatırımcılara net yatırım tutarı kadar ödeme yapılabilecek.
- Net yatırım tutarı 1 milyon TL ve üzerinde olan yatırımcılara en fazla 1 milyon TL ara ödeme yapılabilecek.
- Ara ödemeler için enflasyon endekslemesi uygulanmayacak.
- Para piyasası fonları hariç, ara ödeme tutarı tasfiye kararının verildiği tarihteki toplam katılma payı değerini aşamayacak.
- Dağıtılabilir nakdin yetersiz kalması halinde mevcut kaynak yatırımcılar arasında orantılı dağıtılacak.
MANİPÜLASYONA KARIŞANLARA ÖDEME YAPILMAYACAK
Taslakta yatırımcıların hak sahipliğinin belirlenmesine yönelik hükümler de yer alıyor.
Tasfiye işlemleri SPK gözetiminde görevlendirilen bankalar ve kuruluşlar tarafından yürütülecek.
MKK, Takasbank, TEFAS, portföy saklama ve dağıtım kuruluşlarının kayıtları karşılaştırılarak fon ve hesap bazında hak sahipleri tespit edilecek.
Sermaye piyasası mevzuatına aykırı işlemler gerçekleştirdiği, manipülasyon veya piyasa dolandırıcılığına karıştığı ya da bu kişilerle birlikte hareket ettiği SPK tarafından tespit edilen kişi ve kurumlara tasfiye ve geri kazanım hesaplarından ödeme yapılmayacak.
SORUMLULARIN ŞAHSİ MAL VARLIKLARINA GİDİLEBİLECEK
Düzenleme kapsamında fon mal varlığından mevzuata aykırı, karşılıksız veya muvazaalı işlemlerle ilişkili taraflara aktarılan değerler, hukuka aykırı şekilde çıkarılmış kabul edilecek.
Bu işlemler nedeniyle oluşan kayıplardan öncelikle ilgili portföy yönetim şirketi sorumlu tutulacak.
Tahsilatın portföy yönetim şirketinden gerçekleştirilememesi halinde SPK tarafından sorumluluğu tespit edilen gerçek ve tüzel kişilere şahsi sorumluluk getirilecek.
SPK'nın bildirimde bulunması üzerine Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu (TMSF), ilgili kişilerin mal varlıkları üzerinde cebri icra ve takip işlemleri başlatabilecek.
TMSF'nin takipleri sonuçlanana kadar aynı mal varlıkları üzerinde başka icra takipleri başlatılamayacak. Mevcut takip ve hacizler de durdurulacak.
TMSF MAHKEME SONUCUNU BEKLEMEDEN VARLIK SATABİLECEK
Taslakta, soruşturmalar kapsamında el konulan varlıklarla ilgili önemli bir düzenleme de bulunuyor.
Fonlara doğrudan iadesi mümkün olmayan varlıklara TMSF kayyım olarak atanabilecek.
TMSF, bu varlıkları mahkeme sonucunu beklemeden satarak elde edilen gelirleri yatırımcılara ödeme yapılması amacıyla oluşturulacak geri kazanım hesaplarına aktarabilecek.
Böylece hukuka aykırı işlemler nedeniyle fonlardan çıkarıldığı tespit edilen değerlerin yeniden fon yatırımcılarına kazandırılması hedefleniyor.
HER FON İÇİN AYRI GERİ KAZANIM HESABI AÇILACAK
Tahsil edilen, isteğe bağlı iade edilen veya varlık satışlarından elde edilen gelirler, TMSF bünyesinde her fon için ayrı oluşturulacak "Geri Kazanım Hesabı"nda tutulacak.
Bu hesaplar TMSF'nin kendi mal varlığından ayrı olacak.
Hesaplardaki tutarlar kamu alacakları için dahi haczedilemeyecek, teminat olarak gösterilemeyecek ve yatırımcılara yapılacak ödemeler dışında kullanılamayacak.
Geri kazanılan kaynaklar TMSF tarafından tasfiyeyle görevli kuruluşlara aktarılacak. Tasfiye işlemleri tamamlanmışsa tutarlar Yatırımcı Tazmin Merkezi (YTM) aracılığıyla hak sahiplerine dağıtılacak.
HAKSIZ KAZANÇLARIN GÖNÜLLÜ İADESİNE İMKAN TANINACAK
Taslakta, fonlarda gerçeğe aykırı şekilde oluşturulan değerler üzerinden haksız kazanç elde eden kişilere yönelik isteğe bağlı iade mekanizması da yer alıyor.
Buna göre emsal getiriyi aşan kazançların ilan edilecek hesaplara gönüllü olarak yatırılmasına imkan sağlanacak.
SPK ayrıca varlıkların satışında piyasa koşullarını korumak amacıyla borsa dışında satış, geçici fiyat marjları ve satın alınan varlıkların belirli süre satılamaması gibi tedbirler uygulayabilecek.
HAZİNEYE EK MALİ YÜK GETİRİLMEYECEK
Düzenlemede, yatırımcılara yapılacak ödemelerin tasfiye mal varlığı ve geri kazanılan kaynaklar üzerinden karşılanması esas alınıyor.
Böylece kamuya ve Hazineye ilave mali yük oluşturulmaması hedefleniyor.
Kanun teklifi taslağının yasalaşması halinde uygulamanın gecikmeden başlatılması planlanıyor.
