Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, bankaların kredi iştahına ve beklentilerine ışık tutan "Banka Kredileri Eğilim Anketi"ni yayımladı. Verilere göre, yurt içi ve yurt dışı fonlama koşullarında bir önceki çeyrekte görülen gevşeme yönlü değerlendirmelerin 2026 yılının birinci çeyreğinde yerini belirgin bir sıkılaşmaya bıraktığı belirtildi.
TCMB'nin, bankaların 2026 yılının ilk çeyreğine ilişkin değerlendirmeleri ile 2026 yılının ikinci çeyreğine ilişkin beklentilerini içeren "Banka Kredileri Eğilim Anketi" yayımlandı.
Aktif büyüklükleri dikkate alınarak belirlenen 16 bankanın katıldığı ankete göre, 2026 yılının ilk çeyreğinde, bankaların kullandırdıkları işletme kredilerine ilişkin genel değerlendirmeleri, uyguladıkları standartlarda sınırlı gevşemenin devam ettiği yönünde oldu.
Alt kırılımlar incelendiğinde ölçek bakımından KOBİ’lere verilen kredilere uygulanan standartlarda gevşemenin devam ettiği gözlendi.
Büyük işletmelere verilen kredilere uygulanan standartlarda sıkılaşmanın yerini sınırlı gevşemeye bıraktığı, vade bakımından kısa vadeli kredilere uygulanan standartlardaki gevşemenin azaldığı, uzun vadeli kredilere uygulanan standartlardaki gevşemenin artarak devam ettiği görüldü.
Para cinsi bakımından ise TL kredilere uygulanan standartlardaki gevşeme eğilimi ile Yabancı Para (YP) kredilere uygulanan standartlardaki sıkılaşma eğiliminin devam ettiği gözlendi.
Aynı dönemde, konut kredilerine uygulanan standartlarda belirgin bir gevşeme gözlenirken, taşıt kredilerine uygulanan standartların temelde aynı kaldığı, diğer bireysel kredilere uygulanan standartlarda ise sınırlı sıkılaşma görüldü.
2026 yılının ikinci çeyreğinde, bankaların kullandırdıkları işletme kredilerine ilişkin genel beklentileri, uyguladıkları standartlardaki sınırlı gevşemenin devam edeceği yönünde oldu.
Alt kırılımlar incelendiğinde ölçek bakımından KOBİ’lere ve büyük işletmelere verilen kredilere uygulanan standartlarda gevşemenin sınırlı şekilde devam edeceği, vade bakımından kısa ve uzun vadeli kredilere uygulanan standartlardaki gevşemenin ise sınırlı şekilde devam edeceği belirtildi.
Ankete göre, para cinsi bakımından TL kredilere uygulanan standartlardaki gevşemenin belirgin gerileyeceği, YP kredilere uygulanan standartlardaki sıkılaşmanın sınırlı şekilde devam edeceğinin beklendiği bildirildi.
Aynı dönemde, konut kredilerine uygulanan standartlardaki gevşemenin büyük oranda azalacağı, taşıt kredilerine uygulanan standartlardaki mevcut seyrin devam edeceği, diğer bireysel kredilerde ise standartlardaki sıkılaşmanın belirgin şekilde artarak devam edeceğinin beklendiği gözlendi.
İKİNCİ ÇEYREKTE, İŞLETME KREDİLERİNE OLAN TALEPTEKİ ARTIŞIN DEVAM EDECEĞİ BEKLENİYOR
2026 yılının birinci çeyreğinde, işletmelere verilen kredilere olan talepteki artış güçlenerek devam etti.
Alt kırılımlar incelendiğinde ölçek bakımından KOBİ ve büyük işletme kredi talebi ile vade bakımından kısa vadeli kredi talebindeki artışın güçlenerek devam ettiği, uzun vadeli kredi talebindeki artışın yerini azalışa bıraktığı, para cinsi bakımından ise TL ve YP kredilere olan talepteki artışın zayıflayarak devam ettiği görüldü.
Aynı dönemde, konut kredi talebindeki artışın güçlenerek devam ettiği gözlenirken, taşıt kredi talebinin temelde aynı kaldığı, diğer bireysel kredi talebindeki artışın ise zayıfladığı gözlendi.
Stok artırımı ve işletme sermayesi işletme kredi talebini artırıcı yönde etkileyen en önemli faktör olurken, konut kredilerinde ise konut piyasasına ilişkin beklentiler talebi artıran en önemli faktör oldu.
2026 yılının ikinci çeyreğinde, işletme kredilerine olan talepteki artışın devam etmesi bekleniyor. Alt kırılımlar incelendiğinde ölçek bakımından KOBİ ve büyük işletme kredi talebindeki artışın sürmesi bekleniyor. Vade bakımından ise kısa vadeli kredi talebindeki artışın güçlenerek devam edeceği öngörüldü.
Ankete göre ayrıca, uzun vadeli kredi talebinde azalışın yerini tekrar artışa bırakacağı, para cinsi bakımından ise TL ve YP krediler için talepteki artışın güçlenerek devam edeceği bekleniyor.
Aynı dönemde, konut kredi talebinde artışın zayıflayarak devam edeceği, taşıt kredi talebinin sınırlı artacağı, diğer bireysel kredi talebinde güçlü bir artış görüleceği öngörüldü.
KONUT KREDİLERİNDE KREDİ/TEMİNAT ORANINA İLİŞKİN KOŞUL VE KURALLARDA BELİRGİN BİR GEVŞEME GÖZLENDİ
İşletmelere kullandırılan kredilere uygulanan koşul ve kurallara bakıldığında, daha riskli krediler üzerindeki kar marjında artış görüldü.
Konut kredilerinde kredi/teminat oranına ilişkin koşul ve kurallarda belirgin bir gevşeme gözlenen ankete göre, taşıt ve diğer bireysel kredilere uygulanan koşul ve kurallarda belirgin bir değişim görülmedi.
Bankaların fon sağlama imkanlarının gelişimi incelendiğinde, yurt içi ve yurt dışı fonlama koşullarında bir önceki çeyrekte görülen gevşeme yönlü değerlendirmelerin 2026 yılının birinci çeyreğinde yerini belirgin bir sıkılaşmaya bıraktığı görüldü.
Yurt dışı fonlama maliyeti ile diğer koşul ve kurallar, yurt dışı fonlama koşullarını sıkılaştırıcı yönde etkiledi.
Ankete göre, 2026 yılının ikinci çeyreğinde, yurt içi fonlama koşullarının gevşemesi, yurt dışı fonlama koşullarındaki sıkılaşmanın ise güçlenerek devam etmesi bekleniyor.
