TÜİK’in son verilerine göre Türkiye, dış ticarette daha pahalı ürün alıp satarken; küresel ve miktar bazında sert bir daralma yaşadı.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2026 yılı mayıs ayına ilişkin dış ticaret endeksleri verilerini yayımladı.
Açıklanan rakamlar, Türkiye'nin hem ihracatta hem de ithalatta küresel enflasyonun etkisiyle daha pahalı ürün alıp sattığını ancak küresel ve yerel talepteki yavaşlama nedeniyle ticaretin hacim (miktar) bazında sert bir daralma yaşadığını ortaya koydu.
Mayıs ayının en dikkat çekici verisi ise hem ihracat hem de ithalatın birim değer endekslerinin yıllık bazda yüzde 14,2 oranında birebir aynı oranda artması oldu.
İHRACATTA YAKIT İTTİ, MİKTAR YÜZDE 20'DEN FAZLA DÜŞTÜ
Mayıs ayında Türkiye'nin sattığı ürünlerin değerini gösteren İhracat birim değer endeksi, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 14,2 yükseldi. İhracat gelirlerindeki bu artışın ana motoru ise enerji fiyatları oldu.
• Yakıt Grubu: Yıllık bazda yüzde 52,5 ile fiyatı en çok artan kalem oldu.
• Diğer Sektörler: İmalat sanayisinde fiyatlar yüzde 12, ham maddede yüzde 11,3 ve gıda grubunda yüzde 8,8 artış gösterdi.
Fiyatlardaki bu artışa rağmen küresel pazarlara gönderilen mal miktarında ciddi bir erime var. İhracat miktar endeksi yıllık bazda yüzde 20,8 azaldı.
En sert miktar düşüşü yüzde 21,4 ile imalat sanayisinde yaşanırken, gıda ve ham madde ihracat hacmi de yüzde 16 ile yüzde 20 bandında geriledi.
İTHALATTA DA AYNISI YAŞANDI: PAHALI ALIP AZ TÜKETTİK
Türkiye'nin dışarıdan aldığı ürünlerin seyrinde de ihracata ikiz bir tablo eşlik etti. İthalat birim değer endeksi yıllık bazda yüzde 14,2 arttı.
Dünyadan ithal ettiğimiz yakıtların fiyatı yıllık yüzde 49 artış gösterirken, imalat sanayisi yüzde 6,4 ve ham maddeler yüzde 4,3 daha pahalıya ithal edildi. Gıda fiyatlarında ise yüzde 2,4'lük hafif bir düşüş görüldü.
Tıpkı ihracatta olduğu gibi ithal edilen malın miktarında da frene basıldı.
İthalat miktar endeksi yıllık yüzde 21,8 geriledi. Bu düşüş, iç piyasadaki tüketim eğiliminin imalat sanayisi ithalatında yüzde 23,1 gibi devasa bir hacimsel küçülmeye yol açtığını net bir şekilde gösterdi.
DIŞ TİCARET HADDİ SINIRLI YÜKSELDİ
İhracat birim değer endeksinin ithalat birim değer endeksine bölünmesiyle hesaplanan ve Türkiye'nin sattığı malların, aldığı mallar karşısındaki değer gücünü ölçen dış ticaret haddi, geçen yılın mayıs ayına göre 0,1 puanlık mikro bir artışla 89,6'ya yükseldi.
Bu veri, fiyat dengeleri açısından Türkiye lehine çok sınırlı bir iyileşme olduğunu gösteriyor.
