Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından açıklanan Mart 2026 verilerine göre Türk lirasının dış ticaret partnerleri karşısındaki gücünü gösteren reel efektif döviz kuru (REK) endeksi önemli bir yükseliş kaydetti. Ocak 2025’ten bu yana en yüksek seviyesine ulaşan endeks, TL’nin reel anlamda değer kazandığı bir döneme işaret ediyor.
TCMB'nin yayımladığı verilere göre TÜFE bazlı reel efektif döviz kuru endeksi, mart ayında bir önceki aya göre 1,83 puanlık bir artış gösterdi.
Şubat ayında 102,78 seviyesinde olan endeks, mart ayı itibarıyla 104,61 puana tırmandı.
Benzer bir yükseliş üretici fiyatları tarafında da gözlemlendi. Yurt içi üretici fiyat endeksi (Yİ-ÜFE) bazlı REK endeksi, aynı dönemde 2,33 puan artışla 102,03 seviyesine çıktı.
ARTIŞIN ARKASINDAKİ TEMEL DİNAMİKLER
Merkez Bankası’nın değerlendirmesine göre endeksteki bu yukarı yönlü hareketin iki ana sebebi bulunuyor:
• Enflasyon Farkı: Türkiye’deki tüketici fiyatlarındaki (TÜFE) artışın ticaret partnerlerine göre daha yüksek seyretmesi.
• Nominal Kur Hareketleri: Türk lirasının döviz sepeti karşısındaki nominal seyri.
DÖVİZ KURLARINDAKİ DEĞİŞİM
Mart ayı içerisinde dolar, Türk lirası karşısında ortalama yüzde 1,12 değer kazanırken, avro cephesinde yüzde 1,09'luk bir değer kaybı yaşandı. Buna karşılık, aynı dönemde Türkiye’de TÜFE yüzde 1,94, Yİ-ÜFE ise yüzde 2,30 oranında artış gösterdi.
Reel efektif döviz kurunun yükselmesi, Türk lirasının satın alma gücünün arttığını gösterse de ihracatçıların yurt dışı pazarlarda fiyat rekabeti açısından daha zorlu bir sürece girdiğine işaret edebilir.
Özellikle gelişmekte olan ülkelerle olan maliyet farkının açılması, önümüzdeki dönemde dış ticaret dengesi açısından yakından takip edilecek.
