Halk arasında "karakış" olarak bilinen ve sıcaklık dalgalanmalarıyla sağlığı tehdit eden Zemheri ayı, 2026 Ocak ayının son günlerinde yeniden gündemde. Peki, "Zemheri zürafası" kime denir? Bu dondurucu günler ne zaman sona erecek?
Ocak ayının sonuna yaklaşırken gözler takvimlere çevrildi. Anadolu kültüründe kışın en sert ama en "kararsız" dönemi olarak tanımlanan “Zemheri”, 2026 yılında da etkisini hissettirmeye devam ediyor.
Bir yüzü sonbaharın son demlerine, diğer yüzü ise kışın en sert ayazına bakan bu 40 günlük süreç, sadece soğuğuyla değil, ani hava değişimleriyle de biliniyor.
ZEMHERİ NE DEMEK? KÖKENİ NEREDEN GELİYOR?
Etimolojik olarak zengin bir geçmişe sahip olan kelime; Arapça kış anlamına gelen "zem" ile Farsça uğultu/ses anlamına gelen "harir" kelimelerinin birleşmesinden doğuyor.
Yani Zemheri, kelime anlamıyla "kışın uğultusu" demek. Eski dilde kış mevsiminin ta kendisini ifade etmek için de bu terim kullanılırdı.
2026 ZEMHERİ TAKVİMİ: NE ZAMAN BAŞLADI, NE ZAMAN BİTECEK?
Halk takvimine göre kışın ilk yarısını temsil eden bu dönem, sabit tarihlerle takip ediliyor:
• Başlangıç: 22 Aralık
• Bitiş: 30 Ocak
• Süre: Tam 40 gün.
Bugün itibarıyla Zemheri döneminin son günlerini yaşıyoruz. 31 Ocak itibarıyla bu 40 günlük "karakış" süreci yerini kışın ikinci yarısına bırakacak.
"ZEMHERİ ZÜRAFASI" OLMAYIN!
Meteoroloji uzmanları ve TMMOB Meteoroloji Mühendisleri Odası, bu dönemin en büyük riskinin sıcaklık dalgalanması olduğu konusunda uyarıyor. Zemheri’de hava bir gün 18 dereceyi görüp baharı andırırken, sadece 24 saat sonra 4 dereceye kadar düşebiliyor.
Atalarımız, bu dönemdeki yalancı güneşe aldanıp ince giyinen ve şıklık uğruna sağlığını riske atan kişiler için "Zemheri zürafası" deyimini kullanmıştır. Bu keskin düşüşler, bağışıklık sistemini en çok yoran ve hastalıkları tetikleyen ana unsurdur.
SIRADA NE VAR?
Zemheri’nin 30 Ocak’ta çıkmasıyla birlikte kış bitmiyor. Halk takvimine göre bu dönemi, şubat ayı içerisinde etkili olması beklenen ve yine "sayılı gün" olarak bilinen diğer soğuklar takip edecek.
Ancak en sert "uğultulu" dönem, ocak ayının sonuyla birlikte vedaya hazırlanıyor.
