Para piyasası fonlarına yönelik SPK'dan beklenen yeni düzenleme taslağı gündemde. Taslak kapsamında, fonların Borsa İstanbul Pay Senedi Repo Pazarı’nda gerçekleştirdiği ters repo işlemlerine yüzde 25 üst sınır getirilmesi ve ters repo işlemlerindeki risk yoğunlaşmasını engellemek amacıyla en az 5 farklı gruba ait paydan oluşan yeni bir teminat sepeti kuralının devreye alınması bekleniyor.
TEFAS’ın 21 Ağustos 2026 tarihli verileri, sektörün en büyük 10 para piyasası fonunun tamamında ters repo oranının yüzde 25’lik kritik eşiğin oldukça üzerinde olduğunu gösteriyor.
Toplam büyüklüğü 1,36 trilyon TL’yi bulan bu 10 fonda ortalama ters repo oranı yüzde 51,7 seviyesinde seyrediyor.
Düzenlemenin mevcut haliyle yasalaşması durumunda, en büyük 10 fonda yaklaşık 363,4 milyar TL’lik ters repo pozisyonunun mevduat, devlet tahvili veya özel sektör borçlanma araçları gibi alternatif yatırım enstrümanlarına kaydırılması gerekecek.
Tüm para piyasası fonları genelinde ise yer değiştirmesi beklenen tutar 541 milyar TL’yi aşıyor.
PARA PİYASASI FONLARINDA YENİ DÖNEM NASIL OLACAK?
Sermaye Piyasası Kurulu’nun (SPK), bireysel ve kurumsal yatırımcıların likidite limanı haline gelen para piyasası fonlarına yönelik hazırladığı düzenleme taslağıyla birlikte fon portföylerindeki yoğunlaşma riskinin azaltılması ve piyasa istikrarının artırılması hedeflenirken, fon yöneticilerini devasa bir portföy revizyonu süreci bekliyor.
Yeni Düzenlemenin İki Ana Sütunu
• Ters Repo İşlemlerine yüzde 25 Sınırı: Para piyasası fonlarının Borsa İstanbul Pay Senedi Repo Pazarı’nda gerçekleştirebileceği ters repo işlemleri, fon toplam değerinin en fazla yüzde 25’i ile sınırlandırılacak.
• Teminatta 5 Farklı Grup Şartı (Sepet Kuralı): Ters repo işlemlerinde tek bir hisseye veya gruba bağımlılığı azaltmak amacıyla teminat tarafında çeşitlendirme zorunluluğu geliyor. Artık işlemlere konu teminatlarda en az 5 farklı gruba ait hisse senedinin yer alması gerekecek.
SON VERİLER NE GÖSTERİYOR?
21 Ağustos 2026 tarihli TEFAS verileri, mevcut yapının yeni kurallardan oldukça uzak olduğunu gösteriyor.
Türkiye piyasasındaki tüm para piyasası fonları genelinde yüzde 25 sınırını aşan pozisyon tutarı 541 milyar TL’yi aşarken, piyasanın en büyük 10 fonunda bu rakam 363,4 milyar TL seviyesinde.
Toplam büyüklüğü 1,36 trilyon TL’yi bulan bu 10 dev fonun ağırlıklı ortalama ters repo oranı halihazırda yüzde 51,7 seviyesinde seyrediyor.
EN FAZLA DEĞİŞİKLİK TERA PORTFÖY'DE
Güncel verilere göre TL bazında en fazla etkilenecek fon, Tera Portföy Para Piyasası (TL) Fonu (TP2).
21 Ağustos itibarıyla yaklaşık 203 milyar TL büyüklüğe erişen fonda ters repo oranı yüzde 62.27 seviyesinde.
Yüzde 25 sınırı göz önüne alındığında, yaklaşık 75.7 milyar TL'lik ters repo pozisyonunun başka yatırım araçlarına yönlendirilmesi zorunluluğu doğuyor.
İkinci sırada ise büyüklüğü 208.3 milyar TL olan Garanti Portföy Birinci Para Piyasası Fonu (GTL) yer alıyor.
Fondaki ters repo oranı yüzde 52.20 seviyesinde. Bu oranın yüzde 25'e indirilmesi halinde yaklaşık 56.7 milyar TL'lik pozisyon değişikliği söz konusu olacak.
Üçüncü sırada Garanti Portföy İkinci Para Piyasası Fonu (GAL) geliyor. 119.1 milyar TL büyüklüğündeki fonun ters repo oranı yüzde 59.56. Bu da yaklaşık 41.2 milyar TL'lik bir değişime işaret ediyor.
EN FAZLA AŞIM YLB'DE
TL tutarı ile ters repo oranı birbirinden ayrıldığında tablo değişiyor.
En büyük 10 fon içerisinde ters repo oranı en yüksek olan fon, Yapı Kredi Portföy Para Piyasası Fonu (YLB).
Fonun 97,8 milyar TL'ye yakın büyüklüğüne karşılık, ters repo oranı yüzde 64,39 seviyesinde bulunuyor.
Bu oran, yüzde 25 sınırının 39,39 puan üzerinde seyrediyor. Bu nedenle fonun yaklaşık 38,5 milyar TL'lik ters repo pozisyonunun başka araçlara kaydırılması gerekiyor.
Ters repo oranı ele alındığında YLB'yi yüzde 62,27 ile TP2, yüzde 61,55 ile Deniz Portföy Para Piyasası Fonu (DLY) ve yüzde 60,30 ile Pusula Portföy Para Piyasası Fonu (PRY) izliyor.
EN BÜYÜK 10 FONUN GÜNCEL GÖRÜNÜMÜ
Kaynak: 21 Ağustos 2026 tarihli TEFAS fon verileri.
FONLAR İÇİN NE ANLAMA GELİYOR?
Ters repo oranına getirilecek yüzde 25'lik sınır, fonların toplam ters repo pozisyonunun büyüklüğünü sınırlarken, en az 5 farklı gruba ait payın teminat olarak kullanılmasını zorunlu kılan yeni sepet kuralı teminat tarafındaki yoğunlaşma riskini azaltmayı amaçlıyor.
Bu düzenlemeyle fonların yalnızca ne kadar ters repo yaptığı değil, bu işlemlerde aldıkları hisse teminatlarının ne kadar çeşitlendirildiği de önem kazanacak.
Tek bir hisse senedinin veya grubun teminat riskinin fon üzerinde yoğunlaşmasının önüne geçilmesi hedefleniyor. Dolayısıyla fon yöneticileri, ters repo pozisyonlarını yüzde 25 sınırına göre yeniden ayarlamanın yanı sıra teminat sepetlerinin de yeni çeşitlendirme şartını karşılayıp karşılamadığını kontrol etmek zorunda kalacak.
SERMAYE NEREYE AKACAK?
Ters repodan çıkacak yüz milyarlarca liralık likiditenin hangi enstrümanlara yöneleceği merak konusu.
Fon yöneticilerinin günlük likidite ihtiyacını aksatmadan getiri çıtasını koruyabilmek adına kaynağı Devlet İç Borçlanma Senetleri (DİBS), Özel Sektör Tahvilleri (ÖST), mevduat/katılma hesapları ve Takasbank Para Piyasası gibi alternatif kısa vadeli araçlara dağıtması bekleniyor.
Düzenlemenin nihai metni, tanınacak uyum süreci ve fon yönetimlerinin tercih edeceği stratejiler, reel portföy değişimlerinin kesin boyutunu şekillendirecek.
DÜZENLEMENİN ETKİSİ NEDEN ÖNEMLİ?
Para piyasası fonları, yatırımcıların likit ve düşük riskli yatırım arayışında önemli bir alternatif olarak öne çıkıyor.
Portföylerin önemli bölümü kısa vadeli ve likit araçlardan oluştuğu için ters repo tarafındaki limit değişikliği fon yöneticilerinin getiri ve likidite dengesini yeniden kurmasını gerektirebilir.
21 Ağustos verileri üzerinden yapılan hesaplama, özellikle büyük fonlardaki devasa büyüklükteki portföylerin yeniden dağılımı potansiyeli olduğunu gösteriyor.
En büyük 10 para piyasası fonu özelinde teorik değişim ihtiyacı yaklaşık 363.4 milyar TL.
En yüksek teorik değişim 75.7 milyar TL ile TP2'de, ardından 56.7 milyar TL ile GTL ve 41.2 milyar TL ile GAL geliyor.
SPK'nın yeni sepet kuralı ise bu değişimin yalnızca miktar boyutuyla sınırlı kalmayacağını; ters repo işlemlerinde kullanılan teminatların da daha geniş bir hisse grubu dağılımına sahip olması gerekeceğini gözler önüne seriyor.
Yasal Uyarı: Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti; aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi çerçevesinde sunulmaktadır. Sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir.
