TCMB Başkanı Karahan'dan net mesaj: 'Sıkı para politikası sürecek'

TCMB Başkanı Fatih Karahan, Türkiye Büyük Millet Meclisi Plan ve Bütçe Komisyonu’nda yaptığı sunumda küresel gelişmelerden enflasyon görünümüne kadar geniş kapsamlı değerlendirmelerde bulundu. Karahan, artan küresel belirsizliklere rağmen Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın temel önceliğinin fiyat istikrarı olduğunu vurgulayarak sıkı para politikası duruşunun sürdürüleceğini açıkladı.

JEOPOLİTİK RİSKLER EKONOMİYİ BASKILIYOR

Karahan, küresel ekonomide son dönemde jeopolitik gelişmelerin belirleyici olduğunu ifade etti. ABD-İsrail-İran geriliminin enerji fiyatlarında sert yükselişlere yol açtığını belirten Karahan, Hürmüz Boğazı’na yönelik risklerin küresel enerji arzı açısından kritik bir tehdit oluşturduğunu dile getirdi.

Enerji fiyatlarındaki artış, tedarik zincirlerinde yaşanan aksamalar ve artan girdi maliyetlerinin küresel büyümeyi zayıflattığını belirten Karahan, 2026 yılında küresel büyümede belirgin bir yavaşlama beklendiğini söyledi. Bu durumun Türkiye’nin dış talebini de sınırlayabileceğini ifade etti.

KÜRESEL PARA POLİTİKALARINDA TEMKİNLİ SÜREÇ

Karahan, enerji fiyatlarının küresel enflasyonu artırmasına rağmen merkez bankalarının ilk aşamada sınırlı tepki verdiğini belirtti. Faiz indirim beklentilerinin ötelenmeye başladığını vurgulayan Karahan, ABD Merkez Bankası’nın faizleri sabit tuttuğunu, Avrupa Merkez Bankası için ise yılın ikinci yarısında faiz artışı beklentilerinin öne çıktığını söyledi.

İÇ TALEPTE DENGELENME SİNYALİ

Türkiye ekonomisine ilişkin değerlendirmelerde iç talepte yavaşlama sinyallerine dikkat çeken Karahan, sıkı para politikası sayesinde talep kompozisyonunun daha dengeli hale geldiğini belirtti. Tüketimin büyümeye katkısının azaldığını, yatırımların ise katkı sunmaya devam ettiğini ifade etti.

Sanayi üretiminin yatay seyrettiğini, hizmet sektöründe ise artışın sürdüğünü dile getiren Karahan, kapasite kullanım oranının tarihsel ortalamaların altında kaldığını söyledi. İş gücü piyasasında manşet işsizlik oranı düşük görünse de geniş tanımlı işsizlik göstergelerinin daha yüksek seviyelerde olduğunu vurguladı.

DIŞ TİCARETTE DENGELİ GÖRÜNÜM

Karahan, nisan ayında ihracatta artış, ithalatta ise azalış gözlendiğini belirtti. Enerji ithalatındaki yükselişe rağmen altın ve enerji hariç ithalatın gerilediğini ifade eden Karahan, cari açığın yılın ilk çeyreğinde artsa da milli gelire oranla tarihsel ortalamaların altında kaldığını söyledi.

ENFLASYONDA ENERJİ VE GIDA ETKİSİ

Nisan itibarıyla yıllık enflasyonun yüzde 32,4 seviyesinde gerçekleştiğini açıklayan Karahan, enflasyonda düşüş eğiliminin sürmesine rağmen yüksek seviyelerin korunduğunu ifade etti.

Çekirdek enflasyonda yavaşlama görülse de gıda ve enerji kalemlerinin yukarı yönlü baskı oluşturduğunu belirten Karahan, özellikle enerji fiyatlarındaki artışın maliyet kanalıyla ekonomiye yayıldığını vurguladı.

ENERJİ FİYATLARINA KARŞI EŞEL MOBİL

Karahan, akaryakıt fiyatlarındaki artışın enflasyona etkisini sınırlamak amacıyla eşel mobil sisteminin devreye alındığını belirtti. Elektrik ve doğal gaz tarifelerinde güncellemeler yapıldığını, yüksek tüketim yapan haneler için kademeli fiyatlandırma uygulandığını ifade etti.

HİZMET ENFLASYONUNDA YAVAŞLAMA

Hizmet enflasyonu tarafında kira ve eğitim kalemlerinde yavaşlama sinyalleri görüldüğünü belirten Karahan, bu alanlarda geçmiş enflasyona endeksleme davranışının zayıflamaya başladığını söyledi.

BEKLENTİLERDE YUKARI YÖNLÜ RİSK

Karahan, enflasyon beklentilerinin henüz istenilen seviyelere gerilemediğini ifade ederek gıda fiyatları ve jeopolitik gelişmelerin yukarı yönlü risk oluşturmaya devam ettiğini belirtti.

PARA POLİTİKASI SIKI KALACAK

Para politikası tarafında sıkı duruşun sürdürüleceğini vurgulayan Karahan, yılın başında sınırlı faiz indirimi yapılmasına rağmen küresel riskler nedeniyle temkinli yaklaşımın devam ettiğini söyledi. Likidite yönetimi ve makroihtiyati adımlarla politikanın desteklendiğini ifade etti.

TL'YE TALEP GÜÇLÜ, REZERVLER YÜKSEK

Karahan, Türk lirasına olan talebin güçlü seyrini koruduğunu, hanehalkının döviz talebinin sınırlı kaldığını belirtti. Bireysel kredilerde yavaşlama, ticari kredilerde ise artış yaşandığını ifade etti.

Nisan itibarıyla brüt rezervlerin 171 milyar dolara, swap hariç net rezervlerin ise 36 milyar dolara ulaştığını açıklayan Karahan, jeopolitik dalgalanmalara rağmen rezervlerin güçlü kaldığını söyledi.

"FİYAT İSTİKRARI VAZGEÇİLMEZ"

Karahan, konuşmasının sonunda jeopolitik gelişmelerin dezenflasyon sürecini zorlaştırdığını ancak politika kararlılığının sürdüğünü vurguladı. Fiyat istikrarının sürdürülebilir büyüme ve toplumsal refah için vazgeçilmez olduğunu belirterek, bu hedefe ulaşılana kadar sıkı para politikası duruşunun devam edeceğini ifade etti.