Türkiye Sigorta Birliği (TSB) tarafından yapılan "fon piyasalarındaki gelişmelerin BES’e olumsuz bir yansıması yok" açıklamasının ardından gelen veriler, sistemdeki erimeyi gözler önüne serdi. Sistemde sadece 18 günde 74 milyar liralık kayıp yaşandı.
Sermaye piyasalarında yaşanan likidite krizinin Bireysel Emeklilik Sistemi (BES) üzerindeki etkileri rakamlara yansıdı.
Bireysel Emeklilik Fon Alım Satım Platformu’nda (BEFAS) işleme açık fonların büyüklüğü, eylül ayının ikinci yarısında sert düşüş kaydetti.
BEFAS’A AÇIK FONLARDA ÇIKIŞ
Sermaye Piyasası Kurulu’nun (SPK) 131 yatırım fonu hakkında tasfiye kararı alması ve bazı fonları işleme kapatmasının ardından oluşan nakit sıkıntısı, BES portföylerini doğrudan etkiledi. Ekonomim'den Şebnem Turhan'ın haberine göre 11-29 Eylül tarihleri arasında gelişmeler şu şöyle gerçekleşti:
• Fon Büyüklüğünde Gerileme: BEFAS’a açık 311 BES fonunun toplam portföy büyüklüğü, 11 Eylül’deki 1 trilyon 895 milyar TL seviyesinden 29 Eylül itibarıyla 1 trilyon 821 milyar TL seviyesine çekildi. Sadece 18 günde yaşanan gerileme 74,4 milyar TL oldu.
• Net Nakit Çıkışı: Söz konusu dönemde BEFAS’a açık fonlardan 6,67 milyar TL net nakit çıkışı gerçekleşti. Bu tutar, toplam BES portföyünün yaklaşık yüzde 2,6’sına denk geliyor.
• OKS Ayrışması: Çıkışın ana kaynağını Otomatik Katılım Sistemi (OKS) dışındaki fonlar oluşturdu. OKS dışı BEFAS fonlarından 7,5 milyar TL çıkış yaşanırken, OKS içi fonlara 827,9 milyon TL net giriş sağlandı.
• Toplam BES Portföyü: Emeklilik Gözetim Merkezi verilerine göre Ağustos sonunda 2,6 trilyon TL olan toplam BES büyüklüğü, 29 Eylül itibarıyla 2,56 trilyon TL seviyesine indi.
BEFAS’A KAPALI FONLARA GİRİŞ SÜRDÜ
BEFAS’a açık kamuya açık fonlarda sermaye erimesi yaşanırken, yalnızca ilgili kurum müşterilerinin işlem yapabildiği BEFAS’a kapalı 89 fon grubunda tersi bir tablo görüldü.
Aynı dönemde kapalı fonların portföy büyüklüğü 8,4 milyar TL artarak 742 milyar TL seviyesine yükseldi. Bu fonlara 11,13 milyar TL tutarında net nakit girişi oldu.
Piyasalar, büyük sermaye sahiplerinin riski azaltmak adına kapalı BES fonlarına yönelmiş olabileceğini değerlendiriyor.
FİNANS PİYASALARINDA DİĞER ÖNE ÇIKAN GELİŞMELER
• Hedef Holding Temerrüde Düştü: Hedef Holding, 28 Eylül 2026 vadeli 1,1 milyar TL tutarındaki Borsa İstanbul Para Piyasası borçlanmasını vadesinde ödeyemediğini KAP’a bildirdi. Hakim ortak hakkındaki adli soruşturma, malvarlığı tedbirleri ve fon tasfiyeleri nedeniyle kaynağa erişim imkanı kalmadığını duyuran şirket, borcun temdit edilmesi (uzatılması) için ilgili kurumlarla görüşmelerin sürdüğünü açıkladı.
• SPK’dan Tera Finansal Yatırımlar’a Dev Yaptırım: SPK, Tera Finansal Yatırımlar Holding (TRHOL) nezdinde yürüttüğü incelemeleri tamamlayarak aralarında üst düzey yöneticilerin de bulunduğu 37 kişi hakkında suç duyurusunda bulundu. Ayrıca bu kişiler ile 2 tüzel kişiye 2 yıl işlem yasağı getirilirken, 24 kişinin lisans ve yetki belgeleri iptal edildi.
Yasal Uyarı: Burada yer alan bilgi ve analizler yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti; aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi çerçevesinde sunulmaktadır. Sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir.
